Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2015/2637 K.2015/11475

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davalılardan Türkiye Vakıflar Bankası tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davalı ... Bankasının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Mahkemece, davacının ipoteğin kaldırılmasına dair talebi kabul edildiği halde, davanın nispi harca tabi olduğu hususu gözetilmeksizin, ipotek değeri üzerinden alınması gereken nispi harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına karar verilmesi gerekirken, "davacı tarafından yatırılan nispi harcın talebi halinde yatırana iadesine" karar verilmiştir. Harç alınması zorunludur. Harca tabi davalarda harç alınmadan yargılamaya devam edilmesi imkansız olup, dava kabul edildiği halde harcın yatıran davacıya iadesi de olanaklı değildir. Bu husus temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın dikkate alınmak zorunda olup belirtilen husus dikkate alınmaksızın yazılı şekilde verilen karar doğru bulunmamıştır.

KARŞI OY YAZISI

1-Mahkemece, “ fazla yatırılan 6.805.80 lira harcın davacıya iadesine” karar verilmiştir.Bu miktar karar ve ilam harcının başlangıçta peşin olarak alınan alınan dörtte biridir. Oysa dava kabul edilmiş, aile konutu üzerindeki ipoteğin iptaline karar verilmiştir. Dava kabul edildiğine göre, başlangıçta peşin alınan karar ve ilam harcının iadesine değil, yargılama giderleri kapsamına (HMK. m. 323/1-a) alınarak “davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine” karar verilmeliydi.

Mahkemece böyle yapılmamış, davacıya iadesine karar verilmiştir. Ne var ki davacının bir temyizi de bulunmamaktadır. Hüküm, davalılardan banka tarafından temyiz edilmiştir. Hüküm, temyiz edenin aleyhine de bozulamaz. Dolayısıyla 6.805.80 lira harçtan banka “yargılama giderleri” kapsamında davacıya karşı artık sorumlu tutulamaz. Hal böyle olmakla birlikte nispi karar ve ilam harcının peşin alınan kısmının davacıya iadesine de karar verilemez.

Harç Devletin alacağı olduğuna göre, peşin alınan 6.805.80 lira harcın davacıya iadesine değil, Hazine'ye gelir kaydına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

2-Harçlar Kanununa göre, konusu belirli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakkında karar verilmesi halinde, hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden (binde 68.31 oranında) nispi karar ve ilam harcı alınır (Harçlar K. I sayılı Tarife A/III-l/a). Davanın değeri 400.000 lira olduğuna ve dava kabul edildiğine göre, bu değer üzerinden binde 68.31 oranında alınması gereken nispi karar ve ilam harcının hesaplanıp, peşin alınan dörtte bir (6.805.80 lira) karar ve ilam harcının, bu miktardan mahsubu ile bakiye harcın davalılardan tahsiline karar verilmesi gerekirken, Devletin harç kaybına yol açacak şekilde karar ve ilam harçları hakkında hiç bir hüküm tesis edilmemiş olması doğru bulunmamıştır.

Hükmün yukarıda (1.) ve (2.) bentlerde gösterilen sebeplerle bozulması gerektiği düşüncesiyle sayın çoğunluğun bozma gerekçesine iştirak etmiyorum ve bozma kararını yukarıda (2.) bentte gösterilen sebep bakımından eksik bulduğumdan katılamıyorum. 03.06.2015