Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2015/26802 K.2016/5084

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava, 13.09.2013 tarihinde açılmıştır. Mahkemece, 24.09.2014 tarihine ön inceleme duruşma günü verilmiş, bu tarihte davalı adına çıkan tebligat parçası ikmal edilmeden iade edildiğinden, duruşma ilk önce 26.11.2014 tarihine sonrasında da 28.01.2015 tarihine ertelenmiş ve bu tarihte de davalı oturuma katılmasına rağmen ön incelemeye ilişkin hiçbir işlem yapılmadan, duruşma bir kez daha ertelenerek, tahkikata geçildiğine dair bir karar verilmeden ve tahkikata geçildiği davalı tarafa tebliğ edilmeden, davacı tanıkları dinlenip dosya karara bağlanmıştır.

Dava dilekçesi mahkeme tarafından davalıya tebliğ edilir. Dilekçeler teatisinden sonra ya da davalının cevap vermemesi halinde mahkemece ön inceleme duruşma günü belirlenir ve taraflar ön inceleme duruşmasına davet edilir.

Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemeleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir.

Ön inceleme tamamlanmadan ve gerekli kararlar alınmadan, tahkikata geçilemez ve tahkikat için duruşma günü verilemez (HMK m. 137). Hukuk Genel Kurulunca da ön inceleme duruşması ve duruşmada yapılması gerekli olan işlemler yapılmadan tahkikat duruşmasına geçilemeyeceği, bu düzenlemenin emredici nitelikte olduğu benimsenmiştir (HGK, 13.03.2013, 2012/14-802 esas, 2013/347 karar).

Yukarıda açıklanan hususlar karşısında mahkemece, usulünce ön inceleme duruşması yapılmadan, tahkikat duruşmasına geçilmesi ve davalıya tahkikat duruşma günü de tebliğ edilmeden davalının yokluğunda karar verilmesinin hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğinde olup (HMK m. 27), bozmayı gerekmiştir.