Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2016/1759 K.2017/7015

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm taraflarca temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava dilekçesi, mahkeme tarafından davalıya tebliğ edilir (HMK m. 122). Dilekçelerin karşılıklı verilmesinden ya da davalının cevap vermemesi halinde beklenmeksizin mahkemece ön inceleme duruşma günü belirlenir ve taraflar ön inceleme duruşmasına davet edilir (HMK m. 139). Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir. Ön inceleme tamamlanmadan ve gerekli kararlar alınmadan tahkikata geçilemez ve tahkikat için duruşma günü verilemez (HMK m.l 37).

Somut olayda, dava dilekçesinde davalının adresi bildirilmemiş, mahkemece bu eksiklik tamamlattırılmadan ve davalı kadının bilinen en son adresi araştırılmadan dava dilekçesi doğrudan davalının mernis adresine 06.02.2015 tarihinde tebliğ edilmiştir. Bu durumda dava dilekçesi tebliği usulsüz olup, davalının savunma hakkı kısıtlanmıştır (HGK 17.12.2014 tarih, 2013/1372 esas, 2014/1065 karar).

Mahkemece geçersiz tebligata rağmen duruşma günü belirlenerek taraflara duruşma günü tebliğ edilmiş, davalının duruşmadan bir gün önce verdiği 08.09.2015 tarihli cevap dilekçesi davacıya duruşmada elden tebliğ edilerek, cevaba cevap süresi beklenmeden yargılamaya devamla, usule uygun şekilde ön inceleme duruşması yapılmadan, tarafların bildirdikleri delilleri toplanıp tanıkları dinlenmeden karar verilmiştir.

O halde mahkemece yapılacak iş, cevaba cevap süresinin beklenilmesi, cevaba cevap dilekçesinin verilmesi halinde davalıya ikinci cevap dilekçesi sunma hakkı tanınması, dilekçelerin karşılıklı verilmesi aşaması tamamlandıktan sonra ön inceleme duruşma gününün tebliği, bundan sonra ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların tespiti (HMK m.140), taraflarca üzerinde anlaşılamayan ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek çekişmeli vakıalar için usulüne uygun şekilde delil gösterildiği takdirde tahkikat aşamasına geçilerek gösterilen deliller toplanıp,

birlikte değerlendirerek bir sonuca ulaşmaktan ibarettir. Açıklanan bu hususlara riayet edilmeksizin hüküm tesisi hukuki dinlenilme hakkının (HMK m.27) ihlali niteliğinde olup, bozmayı gerektirmiştir.