Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2018/4883 K.2018/14144

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: 1-Dosyadaki yazılara, mahkemece bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ait temyiz itirazlarının incelenmesi artık mümkün bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Davacı, dava konusu taşınmazın aile konutu olduğunu, eşi adına kayıtlı iken bu taşınmazın açık rızası alınmadan davalı ...'a satıldığını belirterek, davalı ... adına olan tapu kaydının iptali ile davalı eşi ... adına tapuya kayıt ve tescilini dava etmiştir.

Davacının temyizi üzerine mahkemece verilen ilk karar, Dairemizin 11.05.2015 tarih 2014/28244 esas ve 2015/9704 karar sayılı ilamı ile taşınmazın dava açıldığı sırada bilinen tapu kaydındaki satış bedeli olan 100.000 TL üzerinden hesaplanacak nispi harç tamamlattırılmadan müteakip işlemler yapılamayacağı, nispi peşin harç noksanlığı tamamlattırılmadan işin esasının incelenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle bozulmuş, karşı taraf karar düzeltme talebinde bulunmamıştır.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş, davacı taşınmazın dava açıldığı sırada bilinen tapu kaydındaki satış bedeli olan 100.000 TL üzerinden eksik nispi harcı tamamlamış ve yargılamaya devam olunmuştur.

Davacının davası kabul edildiğine ve bozma ilamına uyularak 100.000 TL üzerinden eksik nispi harç tamamlandığına göre, nihai kararda 100.000 TL üzerinden hesaplanacak karar ve ilam harcının eksik kalan bölümünün davalılardan tahsiline karar verileceği yerde, mahkemece yapılan keşif sonucu belirlenen taşınmazın satın alındığı tarihteki bedeli olan 345.923,50 TL üzerinden harç hesaplanarak, eksik kalan 23.680 TL harçtan peşin alman 1707,75 TL harcın mahsubu ile kalan 21.922,00 TL harcın davalılardan tahsiline karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Bozma ilamına uyularak 100.000 TL üzerinden eksik nispi harç tamamlatıldığına ve dava kabul edildiğine göre, davada kendisini vekil ile temsil ettiren davacı yararına bu miktar üzerinden hesaplanacak nispi vekalet ücretine hükmedileceği yerde mahkemece yapılan keşif sonucu belirlenen taşınmazın satın alındığı tarihteki bedeli üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirmiştir.

KARŞI OY YAZISI

Tapu kayıtlarına göre dava konusu taşınmazın 01.11.2012 tarihinde 100.000 TL bedel karşılığında devredildiği anlaşılmaktadır.Tanık anlatımlarına göre ise taşınmaz 230.000 TL bedel karşılığında devredilmiştir. Mahkemece 25.05.2014 tarihnde keşif yapılmış ve taşınmaz ile ilgili bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişi raporuna göre, taşınmazın devir tarihindeki değeri 345.923,50 TL, keşif tarihindeki değeri ise 390.000 TL' dir.

"...Tapu iptali ve tescil isteğine ilişkin davalar taşınmazın gerçek değeri üzerinden nispi harca tabi olup, bu bedel üzerinden nispi harç tamamlattırılmadan müteakip işlemler yapılamaz (Harçlar Kanunu m. 30-32)" (Y.2.HD., 28.09.2016 tarih ve E:2016/9370-K: 2016/13221).

Harç konusu kamu düzenine ilişkin olup kendiliğinden gözetilir. Kamu düzenine ilişkin bir konuda, temyiz edenin sıfatı ve temyiz sebebiyle bağlı kalınmaksızın temyiz incelemesi yapılır. Kamu düzenine ilişkin konularda usuli kazanılmış haktan söz edilmesi de mümkün değildir.

Dava 10.03.2013 tarihinde açılmıştır. Dava kabul edildiğine göre, taşınmazın dava tarihindeki değeri üzerinden nispi karar ve ilam harcının davalılardan alınması gerekmektedir.

Bilirkişi raporu ve tanık anlatımları dikkate alındığında, taşınmazın dava tarihindeki gerçek değerinin ne olduğu belli değildir. O halde mahkemece yapılacak iş, taşınmazın dava tarihindeki değeri belirlenerek bu değer üzerinden nispi karar ve ilam harcının hesaplanması, hesaplanan miktardan peşin alınan karar ve ilam harcının mahsubu ile geriye kalan miktarın davalılardan alınmasına karar vermekten ibarettir. Temyiz edilen hükmün harç konusunda bu şekilde bozulması gerekir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle sayın çoğunluğun bozma ilamının 2. bendinde yazılı görüşüne katılmıyoruz.