Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2018/7610 K.2019/5740

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın tarafından temyiz talebinin reddine ilişkin ek karar ve asıl karar yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava; kadın tarafından açılan Türk Medeni Kanunu'nun 166/1. maddesinde düzenlenen evlilik birliğinin temelinden sarsılması hukuki nedenine dayalı boşanma davası olup, ilk derece mahkemesince, davanın kabulü ile tarafların boşanmasına, davacı kadının tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile maddi manevi tazminata ve müşterek çocuklar yararına nafakaya hükmedilmiş, bu karara karşı davalı erkek tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince, davalı erkeğin cevap dilekçesinde bildirdiği banka kayıtlarının celbi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 243 ve devamı maddelerinde gösterilen usul çerçevesinde tanıkların dinlenilmesi gerektiği, davalı erkeğin hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiği gerekçesiyle (HMK madde 27) istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, eksik hususların ikmal edilerek yeniden hüküm kurulması için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine dosya üzerinden karar verilmiş, hüküm davacı kadın tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi, 06.09.2018 tarihli ek kararıyla HMK 353/1-a, maddesi uyarınca verilen kaldırma kararının kesin olduğunu belirterek, davacı kadının temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

Öncelikle, bölge adliye mahkemesince verilen bu karara karşı temyiz yoluna başvurulmasının mümkün olup olmadığı, ön sorun olarak incelenmiştir.

HMK 353/l-a-6. maddesinde, ilk derece mahkemesince, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbiri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması halinde, esasa ilişkin inceleme yapılmadan kararın kaldırılmasına kesin olarak karar verileceği düzenlenmiştir. İşbu dosyada, ilk derece mahkemesince tarafların gösterdikleri delillerin bir kısmının toplandığı, tanıkların beyanlarının alındığı, anlaşılmaktadır.

Bu durumda ilk derece mahkemesince, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbirinin toplanmamış veya gösterilen delillerin hiç değerlendirilmemiş olmasından söz edilemez. Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353. maddesinde, bölge adliye mahkemesinin dosyayı ilk derece mahkemesine geri gönderme sebepleri tadadi olarak değil tahdidi olarak sayılmıştır. Kanun'da sayılan geri gönderme sebepleri arasında "delillerin eksik toplanması" bulunmamaktadır.

Delillerin hiç birinin toplanmaması ve gösterilen delillerin hiç değerlendirilmemesi" vardır. O halde kanundaki düzenleme karşısında bölge adliye mahkemesince delillerin eksik toplanması sebebiyle dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan bölge adliye mahkemesince verilen kararın temyizinin mümkün olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu sebeple bölge adliye mahkemesi ilgili dairesinin 06.09.2018 tarihli ek kararının kaldırılması gerekmiştir.

Davacının temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; eksik delillerin toplanması konusunda özellikle HMK' nın 353, 354 ve 373. maddeleri uyarınca kanundaki düzenleme karşısında bölge adliye mahkemesince verilen kararın yerinde olmadığı anlaşılmaktadır. O halde bölge adliye mahkemesince eksik delillerin toplanması banka kayıtlarının ilgili bankalardan temin edilerek, tanıkların dayandığı vakıalar doğrultusunda yeniden dinlenilerek, toplanan tüm delillerle birlikte değerlendirilerek sonucu uyarınca karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.