Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2019/1576 K.2019/8403

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı-karşı davalı kadın tarafından; erkeğin boşanma davasının kabulü, tazminatların miktarı, yargılama gideri ile vekalet ücreti yönünden temyiz edilerek; temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmekle; duruşma için belirlenen 09/09/2019 günü temyiz eden davacı-karşı davalı ... Çetin ile vekili Av. ... ve karşı taraf davalı-karşı davacı ... ile vekili Av. ... geldiler. Gelenlerin konuşması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için duruşmadan sonraya bırakılması uygun görüldü. Bugün dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Anayasanın 141/3. maddesi "Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır" buyurucu hükmünü içermektedir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinde de, kararın kapsayacağı hususlar ayrıntılı biçimde belirtilmiş olup, bu maddenin 1. fıkrasının c. bendine göre; mahkeme kararlarında iki tarafın iddia ve savunmalarının özeti, anlaştıkları ve anlaşmadıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebebin açıkça gösterilmesi zorunludur.

Kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesi hukuki dinlenilme hakkının da bir gereğidir (HMK m. 27-( l)-c). Mahkemece, davacı-karşı davalı kadın ile davalı-karşı davacı erkek tarafından açılan evlilik birliğinin sarsılması sebebine dayalı (TMK m. 166/1) boşanma davalarının kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün gerekçe kısmında Yargıtay’ın bozma ilamına uyularak boşanma davasında kısa karar ile gerekçeli karar arasında uyumsuzluk İçtihadı Birleştirme Kararı gözetilerek giderilmiş aşağıdaki hüküm kurulmuştur denilmiş, ancak erkeğin boşanma

davasının kabulüne ilişkin, kadının kusurlu davranışlarının neler olduğu kararda gösterilmemiştir. Mahkemece verilen 12.04.2016 tarihli hüküm Dairemizin 12.12.2017 gün, 2016/18447 esas 2017/14351 karar sayılı ilamı ile tüm yönlerden bozulmuş, karar ortadan kalmıştır. Bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılamada yerel mahkeme dayanılan ve kusur kabul edilebilecek vakıalardan hangisinin hangi delillerle kanıtlandığını, kanıtlanamayan vakıaların hangileri olduğunu, tarafların kusurlu davranışları varsa nelerden ibaret olduğunu ve tarafların kusurlarını Yargıtay denetimine elverişli olacak şekilde gerekçeli olarak açıklamak zorundadır. Mahkemece bu şekilde bir gerekçeli karar yazılmamıştır.

O halde, mahkemece yapılması gereken iş, usulüne uygun şekilde gerekçeli hüküm oluşturmak, ayrıca davalı-karşı davacı kadın tarafından açılan boşanma davasının kabulü ile verilen boşanma hükmü temyizin kapsamı dışında bırakılmak suretiyle usülen kesinleşmiş olup, erkeğin boşanma davası konusuz kaldığından, erkeğin boşanma davası hakkında "Konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına" şeklinde hüküm kurmak, erkeğin boşanma davası ile ilgili yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden haklılık durumuna göre bir karar vermekten ibarettir (HMK m.331). Bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.

2-Tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlâl edilen mevcut ve beklenen menfaat dikkate alındığında davacı-karşı davalı kadın yararına takdir edilen maddi ve manevi tazminat azdır. Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesindeki hakkaniyet ilkesi ile Türk Borçlar Kanunu'nun 50. ve 51. maddesi hükmü dikkate alınarak daha uygun miktarda maddi (TMK m. 174/1) ve manevi (TMK m. 174/2) tazminat takdiri gerekir. Bu yönler gözetilmeden hüküm tesisi doğru bulunmamıştır.