Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2020/2328 K.2020/3581

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın tarafından kişisel ilişki, manevi tazminat ve iştirak nafakalarının miktarı yönünden; davalı erkek tarafından ise hükmün tamamına yönelik olarak temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davalı erkeğin tüm, davacı kadının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2- İlk derece mahkemesince davalı baba ile ortak çocuklar arasında her ayın 1. ve 3. haftasonu cumartesi günü ve dini bayramların 2. günü yatılı olmayacak ve anne veya annenin ön göreceği bir yakının refakatinde olacak şekilde kişisel ilişki tesis edilmiş, davalı erkeğin istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesince ilk derece mahkemesince kurulan kişisel ilişkinin yetersiz olduğu ve anne veya annenin ön göreceği bir yakının refakatinde kişisel ilişki kurulmasının infaz edilebilir nitelikte olmadığı gerekçesi ile davalı baba ile çocuklar arasında kurulan kişisel ilişki yeniden düzenlenilerek, her ayın 1. ve 3. haftasonu, dini bayramlar, sömestir tatili ve yaz tatilinde yatılı olacak şekilde kişisel ilişki kurulmasına karar verilmiştir.

Kişisel ilişki düzenlenirken göz önünde bulundurulması gereken temel ilke, “Çocuğun üstün yararı "dır (Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme m.3; Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi m.l; TMK m. 339/1, 343/1, 346/1; Çocuk Koruma Kanunu m.4/b). Çocuğun üstün yararı belirlenirken onun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki ve toplumsal gelişiminin sağlanması amacının gözetilmesi gereklidir. Ana ve babanın yararları, ahlaki değer yargıları, sosyal konumları gibi durumları çocuğun üstün yararını etkilemediği ölçüde göz önünde tutulur. Kişisel ilişki düzenlemesi kamu düzenine ilişkin olup, re'sen araştırma ilkesi geçerlidir.

Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesinin 12. ve Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesinin 3 ve 6. maddeleri idrak çağındaki çocukların kendilerini ilgilendiren konularda görüşünün alınması ve görüşlerine gereken önemin verilmesini öngörmektedir. Çocukların üstün yararı gerektirdiği takdirde, görüşlerinin aksine karar verilmesi mümkündür.

Somut olayda; mahkemece alınan sosyal inceleme raporunda çocuklardan 2003 doğumlu Melis Sena'nın, babasının kendisine şiddet uyguladığını, kardeşinin yüzüne sigara üflediğini, doğal gazı açıp hepinizi öldüreceğim diye tehdit ettiğini, babasını sevmediğini ve görüşmek istemediğini beyan ettiği, 2010 doğumlu Melisa Lina'nın ise babasıyla konuşmak istemediğini, babasının ona kötü davrandığını beyan ettiği, uzmanların ise olayların üzerinden 2 yıl geçtiği bu nedenle gerçekçi bir tespit yapılamadığı,

buna rağmen davalı babanın çocukların bakım ve sorumluluğunu üstlenemeyeceği, çocukların yararına kararlar veremeyebileceği bu nedenle kişisel ilişkinin yatılı olmayacak şekilde kısıtlanmasının gerekli bir tedbir olduğunu rapor ettikleri ve bu raporun 2016 yılında alındığı anlaşılmaktadır.

Çocukların uzmanlara beyanları, alınan raporun üzerinden uzun bir zaman geçmesi ve geçen zamanda değişikliklerin olabileceği göz önüne alınılarak mahkeme huzurunda idrak çağındaki çocukların kişisel ilişki konusundaki görüşlerinin alınması, gerekirse yeniden uzman raporu alınması ve kişisel ilişki yönünden tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucu uyarınca bir karar verilmesi gerekirken, bu hususta eksik incelemeyle hüküm tesisi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.