Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2021/5948 K.2021/9214

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

04.06.1958 tarihli ve 15/6 Sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararı gereğince, maddi olayları açıklamak taraflara; ileri sürülen olayları hukuken nitelemek, uygulanacak Kanun hükümlerini tespit etmek ve uygulamak görevi hakime aittir. Nitekim 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 33 üncü maddesinde hâkimin, Türk Hukuku'nu resen uygulayacağı belirtilmiştir. Bu ilke gereği açılan davayı nitelemek ve açılmış bir dava hakkında doğru hukuk kurallarını bulup uygulamak hâkime düşen bir görevdir.

Bilindiği üzere, soybağı birbirinin soyundan gelen kişiler arasındaki ilişkiyi ifade ettiğinden bu kavram içerisinde kan bağının yanında hukuki münasebetin de bulunması, diğer bir ifadeyle kan bağının hukuk düzeninin aradığı koşullar içerisinde oluşması zorunludur. Türk Medeni Kanunu'nun 282 nci maddesi uyarınca, çocuk ile ana arasında soybağı doğumla, baba ile arasında soybağı ise ana ile evlilik, tanıma veya hakim hükmüyle kurulur. Soybağı ayrıca evlat edinme yoluyla da kurulur, ayrıca, kısaca af kanunları olarak nitelendirilen bir evlenme aktine dayanmayan birleşmelerden doğan çocukların neseplerinin düzeltilmesine ilişkin kanunlara göre de soybağı düzeltilebilir (HGK'nin 30.01.2008 tarihli ve 2008/2-36-47 sayılı kararı).

Somut olayda davacının dava dilekçesindeki anlatımına göre, kendisinin Suriye uyruklu olduğu, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ...’nın oğlu olduğunu, ...’in Suriye uyruklu 1913 doğumlu ... ile gayri resmi evliliğinden kendisi ve kardeşi ...’in doğduğu, babasının Türk vatandaşı olduğu bu nedenle Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ...’nın kendisinin babası olduğunun tespiti ile buna bağlı olarak Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olduğunun tespitine karar verilmesini istediği anlaşılmaktadır.

Buna göre, davacının talebi, biyolojik annesi ... ile ...’nın evlilik ilişkisi olmadığından Türk Medeni Kanunu'nun 301 inci maddesi kapsamında babalığın hükmen tespiti niteliğinde olup, 4787 Sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun'un 4 üncü maddesinde 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun ikinci kitabından üçüncü kısım hariç olmak üzere (TMK m.118-395) kaynaklanan bütün davalarda aile mahkemesinin görevli olduğu hükme bağlandığından,

davanın bu yönü ile aile mahkemesinde, aile mahkemesi kurulmayan yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belirlenen asliye hukuk mahkemelerinde davanın aile mahkemesi sıfatı ile görülüp karara bağlanması gerekir. Eldeki davada, davaya "Aile mahkemesi sıfatıyla" bakılması gerekirken, Asliye hukuk mahkemesi olarak bakılması usul ve kanuna uygun bulunmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.