Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2024/2414 K.2025/5862

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm duruşma istemli olarak davalı erkek mirasçısı tarafından temyiz edilmiş olup kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 16.06.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde duruşmalı temyiz eden davalı ... mirascısı vekili Avukat ..... ile karşı taraf davacı ... vekili Avukat .... geldiler. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen günde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı erkek mirasçısı vekilinin aşağıdaki paragraf kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Davacı kadın tarafından 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 166 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca anlaşmalı boşanma talebiyle açılan davada, yapılan yargılama sonucunda, İlk Derece Mahkemesince verilen ilk kararda tarafların anlaşmalı olarak boşanmalarına karar verilmiş, kararın davacı kadın vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine istinaf incelemesi yapan Bölge Adliye Mahkemesince verilen ilk kararda davacı kadının davadan feragat ettiği, bu konuda ek karar verilmek üzere dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi gönderme kararı sonrası İlk Derece Mahkemesince davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiş, kararın davalı erkek mirasçısı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine istinaf incelemesi yapan Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, yukarıda belirtildiği şekilde temyiz edilmiştir.

Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince "...Evlilik ölümle sona ermiş ise de davacı kadın boşanma kararı kesinleşmeden kendi davasından feragat etmiştir.

Ayrıca murisin açtığı bir dava da bulunmadığından, eldeki davada TMK'nın 181/2. maddesi uyarınca değerlendirme yapılması mümkün görülmediğinden ilk derece mahkemesince verilen karar usul ve yasaya uygundur..." gerekçesiyle davalı erkek mirasçısı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmişse de dosya kapsamından, davacı kadının anlaşmalı boşanma protokolü ibraz ederek anlaşmalı boşanma davası açtığı, davada tarafların birbirlerine karşı kusur isnat etmedikleri ve yargılama sırasında davalı erkeğin 05.09.2022 tarihinde vefat ettiği, evliliğin ölümle sona erdiği, boşanma davasının konusuz kaldığı,

davalı erkek mirasçısının, davalı erkeğin ilk eşinden olan oğlu olduğu ve davaya 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 181 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca devam etmek istediği anlaşılmaktadır.

Boşanma davası her ne sebeple açılmış olursa olsun yargılama sırasında taraflardan birinin vefatı üzerine 4721 sayılı Kanun'un 181 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince sağ kalan eşin boşanmaya sebebiyet verecek derecede kusurunun bulunup bulunmadığını tespiti, vefat eden eşin mirasçıları tarafından talep edilebilecektir.

Bu halde dava artık bir boşanma davası olmayıp sağ kalan eşin boşanmaya sebebiyet verecek derecede bir kusuru olup olmadığının tespiti davası halini alacaktır. O halde ölen eşin mirasçısının 4721 sayılı Kanun'un 181 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği kusur tespiti yönünden davaya devam etmek istemesi, davalı konumunda olan vefat eden eşin mirasçısının dava hakkı olarak karşımıza çıkmaktadır.

Buna göre, Mahkemece evlilik birliğinin ölüm ile sona erdiği ve davacı kadının feragat beyanının hüküm doğurmayacağı dikkate alınarak konusuz kalan boşanma davası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, açılan boşanma davasının sebebi ve tarafların yeni vakıa ve delil sunamayacağı da dikkate alınarak, davalı erkek mirasçısı vekilinin 4721 sayılı Kanun'un 181 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamındaki talebi ile ilgili değerlendirme yapılmayacağına karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan sebeplerle yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinin ve hükmünün değiştirilerek ve düzeltilerek onanması, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin hükmü gereğidir.