Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2025/4625 K.2025/10571

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı tarafından davalı ... yönünden verilen usulden ret kararı yönünden; davalı ... vekili tarafından ise diğer davalı yönünden davanın kabulünün hatalı olduğu, lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacının tüm, davalı ... vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Davalı ... vekilinin, "diğer davalı yönünden verilen kabul kararı"na ve hukuki yararın dava şartı olması nedeniyle temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın kamu düzenine aykırılık nedeniyle re'sen yapılan temyiz incelemesine gelince;

Davacı kadın tarafından taşınmazın aile konutu olduğunun tespiti talepli açılan dava neticesinde İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüyle dava konusu kiralanan taşınmazın aile konutu olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davacı eşin, taşınmazı kiralayan davalı ...'e bildirimde bulunmadığı ve kira sözleşmesinin tarafı haline gelmediği, icra takibinde haklılık durumunun takip tarihi itibariyle değerlendirilmesi gerektiği, davacının dava açmakta hukuki yararı olmadığı gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle kararın bu davalı yönünden kaldırılmasına, davacının davalı ... aleyhine açtığı davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Karar davacı kadın ve davalı ... vekili tarafından yukarıda gösterilen şekilde temyiz edilmiştir.

Bir davada, hukuki yarar ilkesinin dava şartı olarak gözetilmesinin, yargılamanın amacına ve usul ekonomisi ilkesine uygun olarak yargılama yapılmasına yarar sağlayacağı, her türlü duraksamadan uzaktır. Davacının hukuki ilişkinin derhal tespitinde menfaatinin (hukuki yararının) varlığı için öncelikle, davacının bir hakkı veya hukuki durumunun, güncel (halihazır) ve ciddi bir tehlike ile tehdit edilmesi gerekmektedir.

Somut olayda; davacı kadın tarafından, aile konutu olduğunun tespiti talep edilen taşınmazda davacı kadın ile davalı ...'nın kira sözleşmesi ile oturdukları, davalı ...'nın dava konusu taşınmazın maliki olmadığı, davacının 4721 sayılı Kanun'un 194 üncü maddesinin üçüncü fıkrasındaki korumadan ancak davalı eşin dava konusu taşınmazın mülkiyetine sahip olması durumunda faydalanabileceği; yine kira sözleşmesi ile oturulan ev için kiralayana tek taraflı bildirimde bulunarak sözleşmenin tarafı olabileceği halde davacının bu yola başvurmadığı, kiralanan taşınmazın aile konutu olduğu yönünde eşler arasında çekişme bulunmadığı,

bu durumda davacının davalı ...'ya karşı dava açmakta da hukuki yararının olmadığı anlaşılmaktadır. O halde, davalı ...'ya karşı açılan aile konutunun tespiti davası yönünden de hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davalı ... yönünden davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.