Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2025/6699 K.2025/10882

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı çocuk kayyımı tarafından aleyhe hükmedilen yargılama gideri ve vekâlet ücreti yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı kayyım tarafından adli yardım talepli olarak temyiz edildiği, bu sebeple de temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin yatırılmadığı belirlenmiştir.

Adli yardım, temyiz yoluna başvuru sırasında talep edilmekle; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 336 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, adli yardım talebini inceleme görevi Yargıtaya aittir.

Adli yardım, 6100 sayılı Kanun’un 334 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddelere göre gerçek kişiler ile kamuya yararlı dernek ve vakıfların yararlanabileceği adli yardımın şartları, ödeme gücünden yoksun olma ve talebin açıkça dayanaktan yoksun olmamasıdır. Adli yardım talebinde bulunan gerçek kişi veya tüzel kişinin yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri de mahkemeye ibraz etmesi gerekir. Adli yardım talebinde bulunanın ödeme gücünden yoksun olup olmadığı, bu belgeler incelenerek belirlenecektir.

Bu açıklamalar ışığında adli yardım talebinde bulunan tarafın, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken temyiz yoluna başvuru giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşıldığından, adli yardım talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir. Vekâlet ücreti de yargılama giderlerindendir.

Somut olayda; davacı tarafından tanımanın iptali talebiyle anne ve çocuk aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonucunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmiş, kararın davalı ... vekili ve davalı çocuk kayyımı tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı kayyım tarafından yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden temyiz edilmiştir. Tanıma; babanın, nüfus memuruna veya mahkemeye yazılı başvurusu ya da resmi senette veya vasiyetnamesinde yapacağı beyanla olur (TMK m. 295/1). Her ne kadar İlk Derece Mahkemesince davalılar aleyhine yargılama giderleri ve vekâlet ücretine hükmedilmiş ise de; davacı, davalı ...'ten doğan çocuğun, babası olmadığını bildiği halde çocuğu tanımıştır.

Davacı, kendisinden olmayan bir çocuğu tanıyıp daha sonra tanımanın iptali davası açmakla bu davanın açılmasına kendisi tek taraflı irade beyanlıyla sebebiyet vermiştir. Davalılar, yasal zorunluluktan dolayı davalı konumundadırlar (TMK m. 297/2). Davalılar, davanın açılmasına sebep olmadıkları gibi, davaya karşı çıkmamışlar, fazladan yargılama gideri yapılmasına neden olmamışlardır. Dava, karşı tarafın kabulüyle sonuçlanacak nitelikte de değildir.

Bu durumda, dava sonunda davacı tarafından yapılan yargılama gideri ve vekalet ücretinin kendi üzerine bırakılması gerekirken davalılara yükletilmesi yönünde hüküm kurulması doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.

KARŞIOY

Toplanan delillerden ve tüm dosya kapsamından hukuka uygun olduğu anlaşılan Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına hükmedilmesi gerektiği kanaatinde olduğumdan bozulması yönündeki sayın çoğunluğun görüşüne katılmamaktayım.