Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2005/14153 K.2006/1360

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine vekili ile müdahiller ... ... ve 11 arkadaşı tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... vekili, ... ... Mahallesi 1038 ada 58 parsel sayılı 5616 m2 yüzölçümündeki taşınmazın davalı ... ... adına tapuda kayıtlı ise de, 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre Devlet Ormanı olarak Hazine adına tahdit ve tescil edildiğini, 1988 yılında 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması sonucu Hazine adına orman sınırları dışına çıkartıldığını, bu nedenle davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescili iddiasıyla dava açmıştır.

Davaya katılan müdahiller, çekişmeli taşınmazın üzerinde kendilerine ait binalar bulunduğunu, davalının Belediyeye müracaat ederek 775 Sayılı Yasının 18. maddesi hükmüne göre binalarının yıkılmasını istediğini, ancak taşınmazın 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkartılmış olduğundan davalının tapu kaydına değer verilemiyeceğini binaların yapılış tarihleri itibariyle imar affı kapsamına girmekle beraber 2981 Sayılı Yasaya göre;

binalarının üstünde bulunduğu arsalarının bina sahiplerine bedeli mukabilinde verileceğini, bu nedenle davalının belediyeye müracaatının yersiz olduğunu ileri sürerek Hazine yanında davaya feri müdahil olarak katılmışlardır.

Mahkemenin davanın kabulüne ve dava konusu parselin davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline dair verdiği 22/10/2002 tarihli kararının, davalı tarafından temyizi üzerine, Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 28/10/2003 gün ve 9427-11542 sayılı kararıyla ve özetle: "dava konusu 58 numaralı parselin 1943 yılında 3116 Sayılı Yasa uyarınca yapılan tahditte orman sınırları içerisine alındığı, bu yerde 1958 yılında yapılan genel arazi kadastosunda davalının bayii adına tapuya dayalı olarak tesbit ve tescil edildiği,

daha sonra 1981 yılında 6831 Sayılı Yasanın 1744 Sayılı Yasa ile değişik 2. maddesi hükmünce orman sınırları dışına çıkartıldığı, 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesine göre, sınırlaması itirazsız kesinleşmiş tapulu arazilerde mülkiyetin tekrar tapu sahiplerine intikal edeceği hükümlerine yer verildiği,

çekişmeli parsele revizyon gören tapunun, orman tahdidinin yapıldığı 1943 tarihinden öncesinde ihdas edildiğinin ve 58 parselin anılan dayanak tapu kaydının kapsamında kaldığının ve orman kadastrosunun, itirazsız kesinleştiğinin anlaşılması halinde tapu kaydına değer verilmesi gerektiği, bu nedenle yeniden keşif yapılarak 58 parselin revizyon tapu kaydı kapsamında kalıp kalmadığının kesin olarak belirlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra Hazine davasının reddine karar verilmiş, hüküm davacı ... vekili ile müdahiller ... ... ve 11 arkadaşı tarafından temyiz edilmiştir. Dava, 2/B madde uygulamasına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava ve tesbit tarihinden önce 3116 Sayılı Yasaya göre 1943 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastrosu ile 1744 Sayılı Yasa hükümlerine göre 02/06/1978 tarihinde ilanı yapılıp itirazsız yerlerde kesinleşen aplikasyon ve 2. madde uygulaması ile itirazlı yerlerde 17/09/1982 tarihinde ilan edilerek kesinleşen uygulama ve daha sonra 3302 Sayılı Yasaya göre 10/02/1988 tarihinde ilan edilip kesinleşen 2/B madde uygulaması bulunmaktadır.

Yörede genel arazi kadastro işlemi 28/09/1957 tarihinde yapılmış, dava konusu 1038 ada 58 sayılı parsel davalının bayii Bahçelievler ... Kooperatifi adına arsa niteliğiyle tesbit ve tescil edilmiş, 23/03/1995 tarihinde davalı ...'a satış yoluyla geçmiş ve 22/08/1995 tarihinde taşınmazın tapu kaydı üzerine "6831 Sayılı Yasanın 2. maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırı dışına çıkartılan sahada kalmaktadır." şerhi konulmuştur.

1) Müdahillerin temyizi yönünden; Müdahil davacılar tapu kaydına dayanmayıp zilyetliğe dayandıkları çekişmeli taşınmazın öncesi orman olup, nitelik kaybı nedeniyle Hazine adına orman sınırı dışına çıkartılmasının müdahiller yararına hukuki bir sonuç doğurmayacağına göre müdahil davacıların temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2) Davacı Hazinenin temyizine gelince;

Mahkemece bozma ilamına uyulmasına rağmen bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Çekişmeli 1038 ada 58 parsel numaralı taşınmazın 1957 yılında yapılan genel arazi kadastrosu sırasında Temmuz 1953 tarih 116 ve Temmuz 1957 tarih 480 sıra numaralı tapu kayıtlarına dayanılarak davalının bayii kooperatif adına tesbitinin yapıldığı,

yapılan uygulamada, taşınmazın tapu kayıtlarının kapsamında kaldığı gerekçesiyle Hazinenin davasının reddine karar verilmişse de bozma kararından önce yapılan keşifte dinlenen uzman orman bilirkişiler kurulu 01/07/2002 tarihli raporlarında "çekişmeli 58 sayılı parselin 3116 Sayılı Yasaya göre 1943 yılında yapılan orman sınırları içerisindeyken, 6831 Sayılı Yasanın 1744 Sayılı Yasa ile değişik 2. maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkartılmış olduğunu, 4785 ve 5658 sayılı Yasalara konu olmadığını, % 150 eğime sahip bir yamaç üzerinde yer aldığını,

üzerinde onbeşe yakın gecekondu bulunmaktaysa da yerleşim alanı niteliğinde bir yer olmayıp, devletin hüküm ve tasarrufu altında olması gereken yerlerden olduğunu" bildirmişlerdir.

Yine, bozma kararına uyulmasından sonra yapılan ve hükme dayanak alınan orman yüksek mühendisi ve harita kadastro mühendisinin müştereken düzenledikleri 15/12/2004 tarihli rapor ve krokide "çekişmeli taşınmazın 3116 Sayılı Yasaya göre 1943 yılında yapılan orman tahdit sınırları içinde bulunduğunu, 6831 Sayılı Yasanın 1744 Sayılı Yasa ile değişik 2. maddesine göre 19 nolu orman kadastro komisyonunca 15/10/1961 tarihinden önce bilim ve ... bakımından nitelik yitirdiği kabul edilerek III poligon numaralı 2. madde parseli olarak nitelik kaybı nedeniyle Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığını,

ilan üzerine yapılan itirazlar incelenerek tutanakların kesinleştiğini, % 150 eğimde, güney bakılı yamaç üzerinde doğal bitki örtüsünün kaldırılarak üzerinde çeşitli tipte ... gecekondular yapıldığını ve belediye hizmetlerinden faydalanan mahalle oluştuğunu" belirtmişlerdir.

Raporlardan da anlaşılacağı gibi; çekişmeli 1038 ada 58 sayılı parsel ve komşuları aynı ada 48, 49, 50, 51, 55, 56, 57 ve 58 sayılı parsellerle birlikte 4785 Sayılı Yasanın yürürlüğünden önce 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre 1943 yılında yapılan ilk orman tahdidi içerisinde kaldığı tartışmasızdır.

13/07/1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi ile gerçek veya tüzel kişilere, vakıflara, köy, belediye, özel idare kamu tüzel kişilerine ait bütün ormanlar hiçbir işlem ve bildirime lüzum olmaksızın devletleştirilmiştir.

Bu durumda, halli gereken sorun: 1957 yılında genel arazi kadastrosu sırasında eski tapu kaydı revizyon gösterilerek tesbiti yapılıp kesinleşen taşınmazın, 1978 yılında 6831 Sayılı yasanın, 1744 Sayılı Yasayla değişik 2. maddesine göre orman rejimi dışına çıkartılması nedeniyle mülkiyetinin tekrar tapu sapihlerine intikal ... etmediğinin belirlenmesinden ibarettir.

6831 Sayılı Yasanın 1744 Sayılı Yasa ile değişik 2.maddesi. "15/10/1961 tarihinden önce bilim ve ... bakımından orman niteliğini tam olarak kaybetmiş yerlerden, su ve ... rejimine zarar vermeyen, orman bütünlüğünü bozmayan tarla, bağ, meyvalık, zeytinlik, fındıklık, fıstıklık gibi ... alanı olan yerler ile şehir, kasaba ve köy yapılarının toplu olarak bulunduğu yerleşim sahaları, orman sınırları dışına çıkartılır.

Bu düzenleme sonucu, orman sınırları dışına çıkarılacak yer sınırlaması itirazsız kesinleşmiş tapulu arazi ise mülkiyeti tekrar tapu sahiplerine intikal eder" şeklindedir. Mahkeme; davalının dayandığı ve çekişmeli parsele revizyon gören tapu kayıtları ilk tesisinden itibaren tüm değişiklikleriyle ifraz krokileri ile birlikte sağlıklı bir şekilde getirilip uygulanmamıştır. Çıkartılan tapu kayıtları, kütüğün fotokopisinden ibarettir.

Bu nedenle, geldi ve gittileri incelenememektedir. Revizyon tapu kayıtlarının ilk geldileri Mayıs 1939 tarih 52 numaraya dayanmaktadır.

Öncelikle, 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesi gereğince I, II, III, IV ve III/A poligon numarası verilerek orman rejimi dışına çıkartılan yerlerle ilgili harita ve tutanaklar Orman İşletmesinden getirtilmeli, yine revizyon tapu kayıtları ilk oluşumundan itibaren tüm gittileri (Kütüğün fotokopisi olarak değil) Tapu Sicil ve Tapu Kadastro Genel Müdürlüklerinden ayrı ayrı istenilmeli, ifraz kayıtlarının haritaları dahi getirtilmeli,

tapu kaydı yüzölçümüyle geçerli olarak dava konusu parsele ve bu parselle öncesi bütün olan parsellere uymuyorsa ya da uymakla beraber tapu kayıtları 4785 Sayılı Yasa gereğince bedeli verilerek devletleştirilmişse tapu kayıtlarına değer verilemeyeceği, yine çekişmeli parselin 1943 yılında orman sınırı içine alınma işlemine o tarihteki tapu kaydına dayanarak itiraz ... etmediği, başka bir antatımla, taşınmazın orman sınırı içine alınma işleminin itirazsız kesinleşip kesinleşmediği Orman Yönetiminden sorulmalı, itiraz sonucu kesinleşmişse tapu kaydı çekişmeli parsele uysa bile yine bu tapuya değer verilemeyeceği düşünülmelidir.

Bu nedenle; mahkemece, önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir uzman orman mühendisi ve bir harita mühendisinden veya olmadığı takdirde bir tapu ... memurundan oluşturulacak iki kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak keşifte 1943 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastro tutanak ve haritaları ile 1978 yılında yapılan 2. madde tutanak ve haritaları ve yine 1988 yılında 3302 Sayılı Yasa hükümlerine göre düzenlenen 2/B madde uygulama harita ve tutanakları yerine uygulanmalı,

orman kadastro ve 2. ve 2/B. madde haritaları ile tapulama paftası ölçekleri denkleştirilerek sağlıklı bir biçimde zemine uygulanıp, değişik açı ve uzaklıklarda olan en az 4 ya da 5 orman tahdit sınır (OTS) noktasını gösterecek biçimde çekişmeli taşınmazın tahdit hattına göre konumu duraksamaya yer vermeyecek biçimde saptanmalı; bilirkişilere tahdit hattı ile irtibatlı müşterek kroki düzenlettirilmeli, 1978 yılında 1744 Sayılı Yasa ve 1988 yılında 3302 Sayılı Yasa uygulaması ile orman rejimi dışına

çıkartılan poligonlar ayrı ayrı gösterilmeli, ayrıca çekişmeli parsele uygulanan tapu kaydının ilk tesisi olan 1288 tarihli tapunun yüzölçümü ile uyduğu tüm taşınmazlar ... bilirkişi tarafından düzenlenecek birleşik haritada gösterilmeli, böylesine yapılacak uygulamada, çekişmeli taşınmazın 1943 yılında yapılan orman kadastrosunun itirazsız olarak kesinleşmiş olması ve 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesinin uygulaması sonucu orman rejimi dışına çıkartılması, dayanılan kök tapu kaydının çekişmeli taşınmazın orman sınırı içine alındığı 1943 yılından daha eski tarihli olması ve 4785 sayılı Yasa gereği Devletleştirme karşılığının ödenmemiş olması ve yüzölçümüyle çekişmeli parseli kapsaması halinde tapuya değer verilerek Hazine davasının reddine, aksi takdirde kabulüne karar verilmelidir.