Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2006/11186 K.2006/14217

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 25.03.2003 ... 1579-2071 sayılı bozma kararında özetle: "Davacı 1978 yılında noter senedi ile satın aldığı 10 dönümlük yerin ... arazisi olduğu halde 114 ada 97 nolu orman parsel içinde kaldığını bu bölümün ifrazı ile adına tescilini dava ettiği, mahkemece birinci keşif sonucu alınan raporda dava edilen yerin 5393 m2, ikinci keşif sonucu ibraz edilen ... bilirkişi raporunuda ise, 18000 m2 olarak gösterildiğini;

ayrıca, her iki keşif sonucu ibraz edilen orman mühendisi bilirkişi raporlarında taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu açıklandığı halde, ikinci orman bilirkişinin verdiği ek raporda taşınmazın orman sınırları içinde kaldığı bildirilmesi üzerine mahkemece ek rapora değer verilerek davanın reddine karar verildiğini, dava edilen yer mahkemece tam olarak belirlenmediği gibi, bilirkişi raporlarının da yetersiz ve çelişkili olduğunu, mahkemece usulünce orman incelemesi yapılması,

orman sayılan yerlerden olmadığı belirlenmesi halinde, davacı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının araştırılması ve sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir. Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra davacının 84 parsel sayılı taşınmaz hakkındaki davadan feragat etmesi nedeniyle daha önce ret edilip karar kesinleştiğinden bu parselle ilgili yeniden karar verilmesine yer olmadığına, ...

Köyü 114 ada 97 parsele ilişkin davasının kabulü ile, taleple bağlı kalınarak taşınmazın ... bilirkişi krokisinde (E) harfiyle gösterilen 5393 m2'lik bölümünün davacı adına tesciline, kalan kısmının orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı vekili ve davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir. Çekişmeli ... Köyü 114 ada 97 parsel numaralı taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılmış, çekişmeli parsel orman alanı içinde bırakılmış ve dava nedeniyle kesinleşmemiştir. 1- Hazinenin temyiz itirazları yönünden; incelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi kurulu tarafından resmi belgelere dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada çekişmeli taşınmazın ... bilirkişi krokisinde

(E) harfiyle gösterilen 5393 m2'lik bölümünün orman sayılmayan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve adına tescil kararı verilen davacı yararına 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının da oluştuğu belirlendiğine göre Hazinenin temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddi gerekmiştir.

2- Davacının temyiz itirazlarına gelince; davacı 14.01.1998 tarihli dava dilekçesinde, öncesi ... ...'a ait olan 10 dönüm yüzölçümündeki taşınmazı Zile Noterliğince düzenlenen 28.11.1978 tarihli zilyetliği satışı ve devri sözleşmesi ile satın aldığını, satın aldığı bu yerin Hazine adına tespitleri yapılan 84 ve 97 sayılı parsellerde kaldığından, bu 10 dönüm alanın adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, taşınmazların orman niteliğinde bulunduğu, satınalma tarihi ile dava tarihi arasında kazandırıcı zamanaşımı süresinin dolmadığı gerekçesiyle ve dava edilen yerin tamamı da 97 nolu parselde kaldığından, davacının bu nedenle, 84 nolu parselden vazgeçmesi de nazara alınarak 84 sayılı parsel hakkındaki davanın vazgeçme nedeniyle,

97 sayılı parsel hakkındaki davanın da ispat olunamadığından reddine dair verilen karar davacının temyizi üzerine Dairece özeti yukarıda yazılı gerekçe ile ve bu yeniden keşif yapılarak 114 ada 97 parsel içinde dava edilen 5393 m2 yer belirlendikten sonra bu bölüm hakkında usulüne uygun orman araştırması yapılması gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyulduktan sonra "bozma ilamında dava edilen 5393 m2'lik yerin tam olarak belirlendikten sonra bu bölüm hakkında hüküm kurulmasına işaret edildiğinden bozmadan sonra ıslah mümkün olmadığı ve taleple bağlılık ilkesi de gözönünde bulundurularak 114 ada 97 sayılı parselin krokide (E) ile gösterilen 5393 m2'lik bölümünün davacı, kalan bölümü de orman vasfı ile Hazine adına tapuya tesciline" karar verilmiştir. 09.05.1960 ...

21/9 sayılı İçtihatları Birleştirme kararında da açıklandığı üzere, bozma ilamına uyulmakla lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak, mahkemeye de o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yapmak ve yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince karar vermek yükümlülüğü doğar.

Ne var ki, somut olayda, davacı 28.11.1978 tarihinde düzenlenen noter senedi ile ... ...'tan satın aldığı 10 dönüm yerin adına tescilini istemiş ve bu yerin 84 sayılı parsel içinde kalmayıp tamamının 114 ada 97 sayılı parsel içinde kaldığı ve bu bölümün orman sayılmayan yerlerden olduğu, (F) bölümü hariç diğer bölümler üzerinde davacı yararına 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği anlaşılmıştır.

Dairece bozma kararında "mahkemece yeniden keşif yapılarak, dava dilekçesi okunup dava edilen yer belirlendikten sonra bu bölüm hakkında orman ve zilyetlik araştırılması yapılmalıdır" denilmesi gerekirken "5393 m2'lik yer hakkında" denilmek suretiyle maddi hataya düşülmüştür. Maddi hatanın varlığı bozma kararına uyulması sonucu meydana gelen usuli kazanılmış hak ilkesinin ayrıcalığıdır. Başka bir ifadeyle maddi hataya dayanılan bozma kararına uyulmakla taraflar yararına usuli kazanılmış hak meydana gelmez.

H.Y.U.Y.'nın 74. maddesi gereğince hakim taleple bağlı olup, talepten fazlasına karar veremezse de, davacı 10 dönüm yerin adına tecilini istediğine göre, mahkemece taleple bağlı kalınarak dava dosyasının ... bilirkişisine verilerek, davacı adına tescil edilen (E) harfiyle işaretli 5393 m2'lik bölüme 114 ada 97 sayılı parselin orman sayılmayan bölümünden 4607 m2'lik yer ifraz edilip 10.000 m2'ye tamamlanarak bu da dahil olmak üzere 10 dönüm bölümün de davacı adına tapuya tesciline karar verilmesi gerekirken, maddi hataya dayalı bozma ilamına uyularak yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.