Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2006/9351 K.2006/9525

Taraflar arasındaki orman tahdidine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı İdare vekili tarafından davalılar aleyhine açılan davada, davalılar murisi ... ... adına Mart 1308 Y. 4 ve 5 numarada kayıtlı olan tapu kaydının Asliye Hukuk Mahkemesinin 1959/99-127 sayılı ilamı ile yüzölçümünün artırılıp hudutları düzeltilmişse de tapu kaydı kapsamının orman niteliğinde olduğu iddiası ile tapu kaydının iptalini istemiştir.

Davanın kısmen kabulü yolunda verilen Asliye Hukuk Mahkemesinin 1984/195-71 sayılı kararı Dairenin 19.04.2004 gün ve 2004/776-4271 sayılı ilamı ile "yargılama sırasında yörede 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi gereğince orman kadastro çalışmalarının yapıldığını; davanın, tapu iptali yanında orman kadastrosuna itiraza dönüştüğünü; bu nedenle, görevli mahkemenin Kadastro Mahkemesi olduğu" gerekçesiyle hükmün bozulması üzerine Asliye Hukuk Mahkemesince dava dosyası Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.

Kadastro Mahkemesince davanın kısmen kabulüne, ... Köyü Cilt 25, Sayfa 165, Sıra 1'de kayıtlı taşınmazın (C) harfli 2170 m2 ve ... Köyü Cilt 25, Sayfa 165, Sıra 2'de kaytlı taşınmazın (A) harfli 20.750 m2'lik bölümlerinin iptali ve orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, orman tahdidine itiraz niteliğindedir. Mahkemece yapılan araştırma ve incelem hükme yeterli değildir.

Davacı ... tarafından iptali istenen Mart 1930 tarih 1 numarada kayıtlı tapunun yüzölçümü 6 dönüm iken Hazine ve Orman Yönetiminin taraf olmadığı Ladik Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.06.1959 gün ve 1959/99-127 sayılı kararı ile yüzölçümü 12.687 m2'ye ve Mart 1930 tarih 2 numarada kayıtlı 10 dönüm yüzölçümündeki tapu kaydının yüzölçümü de yine aynı kararla 42.633 m2'ye çıkarılmış ve Nisan 1960 tarih 65 ve 66 numarada tapuya ... belirlenen yüzölçümü ve sınırlar ile tescil edilmiştir.

Tapu kayıtlarının ilk tesisindeki sınırlar gözönünde bulundurulduğunda yüzölçümünün artırılması ve ... sınırlar ile tescil edilme imkanı bulunmamaktadır.

Hasımsız olarak bu konuda verilen karar Hazine ve Orman Yönetimini bağlamaz.. ..., sözü edilen tapu kayıtlarının kapsamındaki taşınmazların orman niteliğinde olduğunu ve tapuların iptalini dava etmiş,ve yargılama sırasında çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde orman kadastro çalışmaları yapıldığından dava aynı zamanda orman kadastrosuna itiraza dönüştüğünden dava dosyası Dairenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen bozma kararı üzerine kadastro mahkemesine aktarılmıştır.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde fotogometri yöntemi ile 1981 yılında 1/5000 ölçekli kadastro paftasının düzenlendiği, ancak halen genel arazi kadastro çalışmalarının yapılmadığı Dairenin 22.02.2006 gün ve 2005/14475-2145 sayılı iade kararı üzerine dosyaya gelen evraktan anlaşılmaktadır.

Bilirkişiler, yüzölçümü artırılarak nisan 1960 tarih 65 noda tescil edilen 12.687 m2 yüzölçümlü tapunun ... ... tarafından düzenlenen 21.12.2002 tarihli krokide 2170 m2'lik (C) işaretli bölümün ve Nisan 1960 tarih 66 nolu tapu kaydının (A) ile işaretli 20.750 m2'lik ... bölümünün eylemli durumda orman niteliğinde olduğunu ve eski tarihli resmi belgelerde de orman niteliğinde bulunduğunu bildirmişler, mahkemece bu bölümler yönünden tapunun iptaline karar verilmiş, davalı gerçek kişiler tarafından temyiz edilmediğinden hükmün bu bölümü kesinleşmiştir.

Ne var ki; bilirkişiler davanın devamı sırasında yapılan orman kadastro çalışmalarında çekişmeli taşınmazların konumunu göstermemişler, yine daha önce Sulh Hukuk Mahkemesinde yapılan keşif sırasında çekişmeli taşınmazların ... bölümlerinin dahi eylemli orman niteliğinde bulunduğu uzman bilirkişilerce açıklandığı halde, bu bölümle ilgili araştırma yapmamışlar, çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu sınırları içinde kalan bölümünün neresi olduğu ve yüzölçümünü ne olduğu uzman bilirkişi raporunda gösterilmemiş,

dava tapu kaydının kapsamının orman olduğu iddiası ile açıldığı ve bu istek orman kadastro sınırları dışında kalan bölümlerin de orman sınırları içine alınması iddiasını kapsadığından bu bölümler hakkında orman yönünden bir inceleme yapılmamış ve Nisan 1960 tarih 65 ve 66 nolu tapu kayıtlarının yeniden oluşan yüzölçümleri ile sınırlarının iptalini istendiği halde bu konuda bir karar verilmemiştir.

Bu nedenle; mahkemece, öncelikle eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman yüksek mühendisi ve bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler ... ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp;

hem orman tahdit haritası ile 125 ila 135 nolu orman tahdit noktalarını 84, 85, 86, 87, 88, 90 ve 117, 118, 119 nolu orman tahdit noktalarının gösterecek şekilde bu hatları ile çevrili orman alanları 1981 yılında fotogometri yöntemi ile düzenlenen 1/5000 ölçekli kadastro paftası üzerinde gösterilmeli, yine aynı hatla ve ... taşınmazların dava konusu taşınmazların dayanağı 30.05.1959 tarihli yüzölçümünün artırılmasına ilişkin kroki dahi kadastro paftası üzerine aplike edilerek gösterilmeli, hem de orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği 1/5000 ölçekli kadastro paftası ölçeğine,

yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu taşınmazları da içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, yerel bilirkişi ve tanıklar yardımıyla davalıların dayandıkları tapu kayıtları yüzölçümü ve sınırlar düzeltilmeden önceki Mart 1930 tarih 1 ve 2 nolu tapu kaydındaki sınırlar ve yüzölçümüyle yerine uygulanmalı,

tapu kaydı kapsamındaki yerlerin orman sayılan yerlerden olduğu uzman bilirkişilerin yapacakları uygulama ile saptandığında 4785 Sayılı Yasa gereğince tapu kaydının hukuki değerini yitirdiği ve devletleştirildiği düşünülerek Nisan 1960 tarih 65 ve 66 nolu tapu kayıtları iptal edilmeli ve Mart 1930 tarih 1 ve 2 nolu tapu kayıtlarının beyanlar hanesine de "orman sınırları içinde kaldığı" konusunda şerh verilmeli, bu arada çekişmeli taşınmazların bulunduğu yörede genel arazi kadastro çalışmalarının yapılıp kadastro tespit tutanağı düzenlendiği anlaşılırsa, kadastro tespit tutanakları dosyaya getirtilerek dava dosyası ile birleştirilmeli,

3402 Sayılı Yasa hükümlerine göre yargılamaya devam edilerek bu yasanın 26, 27, 28 ve 30. maddesi hükümlerine göre işlem yapılmalı ve ... yönünden oluşan usuli kazanılmış hak da göz önünde bulundurularak toplanacak delillere göre hüküm kurulmalıdır. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.