Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2007/10137 K.2007/10651

Taraflar arasındaki orman savına dayalı tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi müdahil Orman Yönetimi ve davacı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili Kösebucağı Beldesi Fatih Mahallesinde davalılar adına kayıtlı 145 ada 30 parselin orman sayılan yerlerden olduğunu, daha önce Orman Yönetimince Kadastro Mahkemesinde açılan davanın keşif gideri yatırılmaması nedeniyle reddedildiğini, bu kararın davada taraf olmayan Hazine yönünden kesin hüküm oluşturmayacağını belirterek taşınmazın tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescilini istemiş, Orman Yönetimi de davaya müdahil olmuş mahkemece davanın reddine dair verilen karar Orman Yönetimi ve Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, orman savına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılıp kesinleşen orman kadastrosu ile 1999 yılında kesinleşen arazi kadastrosu vardır.

Mahkemece hükme esas alınan orman bilirkişi ...... tarafından hazırlanan raporda çekişmeli taşınmazın eğiminin % 25-30 civarında olduğu, üzerinde 30-35 yaşlarında fındık plantasyonları bulunduğu, çevredeki tarım arazileri ile bütünlük arzettiği, 1955 yılında bütünlemesi yapılan 1959 baskı tarihli memleket haritasında kısmen yeşil alanda kalmakta ise de, her yeşil rengin ormanı ifade etmediği, haritanın lejantı incelendiğinde fidanlık rumuzlu alanda kaldığı,

1954 tarihli hava fotoğraflarında ise ziraat arazisi olduğu açıklanmak ve hava fotoğraflarına değer verilmek suretiyle orman sayılmayan yer olduğunun bildirilmesi üzerine dairede aynı gün temyiz incelemesi yapılan ve tamamı 145 adada yer alan taşınmazlar hakkındaki bir kısım davaların reddine bir kısım davaların ise kısmen kabulüne karar verilmişse de, tüm dosyalara ortak yazılan uzman bilirkişi raporu, taşınmazların orman olup olmadığını belirlemekte yeterli ve kanaat verici olmaktan uzaktır.

Şöyle ki; gerek mahkemece hükme esas alınan raporlara gerekse dairenin geri çevirme kararları üzerine hazırlanan ek raporlara ekli memleket haritalarında semboller görünmemekte yeşil rengin bir kısım taşınmazlarda fındık fidanlarını simgelediği açıklanmaktaysa da çekişmeli taşınmazlardaki fındık ağaçlarının en fazla 30-35 yaşlarında olması,

incelendiği bildirilen memleket haritasının ise 1955 tarihli olması karşısında bilirkişi yorumunun doğruluğu hakkında tereddüt oluşmaktadır.Bunun yanı sıra birbirine komşu olan ve memleket haritasında hava fotoğraflarında aynı konumda görünen iki parselden biri hakkında fidanlık rumuzu taşıdığı belirtilmek suretiyle orman sayılmayan yer; diğeri hakkında yapraklı ağaç rumuzu taşıdığı gerekçesiyle orman sayılan yer şeklinde görüş belirtilmiştir.

Örneğin dairenin 2006-15495 mahkemenin 2005/457 sayılı dosyasında davaya konu 145 ada 43 ve 46 parsellere orman sayılmayan yer denilmiş olmasına rağmen dairede aynı gün temyiz incelemesi yapılan 2007/10143 (mahkemenin 2005/453 sayılı ) dosyada davaya konu edilen aynı ada 45 ve 49 parseller için, yine dairenin 2007/10138 mahkemenin 2005/455 sayılı dosyasında davaya konu edilen aynı ada 50 parsel için orman sayılan yer şeklinde değerlendirme yapılmıştır.

Dosyaya getirtilen 145 adanın tamamını bir arada gösteren 1/5000 ölçekli Memleket haritasında sözü edilen taşınmazların hiçbirinin rumuzu belli olmadığı gibi renk, konum, eğim çizgileri bakımından aralarında bir fark bulunmamaktadır.

O halde, sağlıklı sonuca varılabilmesi için; mahkemece hükme esas alınan 1959 tarihli hava fotoğrafından hemen sonra düzenlenen hava fotoğrafı ve memleket haritası ile varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek iki orman yüksek mühendisi bir ziraat uzmanı ve bir fen elemanı aracılığıyla gerekirse 145 adada davaya konu tüm parseller hakkında bir kılavuz dosya seçilmek suretiyle yeniden yapılacak inceleme ve keşifte,

ayrı ayrı tarihlerde düzenlenmiş hava fotoğrafı ve memleket haritaları çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; bu hava fotoğrafı ve memleket haritalarında çekişmeli taşınmazın konumunda farklılık olup olmadığı açıklığa kavuşturulmalı.

3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi) iki değişik tarihli memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı;

taşınmazın hali hazır eylemli durumu hakim tarafından keşif gözlemi olarak tutanağa geçilmeli, taşınmazı dört yönden gösteren fotoğraflar alınarak dosyaya eklenmeli ve varsa 1954 yılından daha öncesine ve sonrasına ait hava fotoğrafları da incelettirilerek karşılaştırmalı rapor hazırlattırılmalı, böylece elde edilecek delillere göre karar verilmelidir.