Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2008/11716 K.2008/15038

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, ... Köyü 267 ada 1, 3, 4, 266 ada 1 parsel 249 ada 9 ve 10 parsel sayılı taşınmazlar, Asliye Hukuk Mahkemesinde dava konusu olduklarından ... haneleri açık bırakılmak suretiyle tespit edilip tutanakları 3402 Sayılı Yasanın 5. maddesine göre Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir.

Asliye Hukuk Mahkemesinde davacılar, ... ve arkadaşları tarafından vergi kaydı, irsen intikal, zilyetlik ve satınalmaya dayanılarak açılan tescil davası görevsizlik kararı verilerek kadastro mahkemesine devredilmiştir. Bu arada davacılar ... ve arkadaşları tarafından 267 ada 1 ve 3 nolu parsellerle ilgili kadastro mahkemesinde açtıkları dava bu dava ile birleştirilmiştir.

Mahkemece, birleşen dosya davacılarının davalarının reddine, ... ve arkadaşlarının davalarının kabulüne ve dava konusu 249 ada 9, 266 ada 1 ve 267 ada 1 parselin ... ... Dim mirasçıları adlarına, 267 ada 4 parselin ... ... Dim ve ... Dim mirasçıları adlarına, 249 ada 10 parsel ve 267 ada 3 parsellerin ... Dim mirasçıları adlarına verasetteki iştirak hükümlerine göre tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalılardan Hazine Vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce 20/08/1945 tarihinde ilanı yapılıp kesinleşen orman kadastrosu, daha sonra 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılan aplikasyon ve 2/B madde uygulaması bulunmaktadır.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların yörede 1945 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastro çalışmasında orman sınırları dışında kaldığı, orman sayılmayan yerlerden olduğu, devletin hüküm ve tasarrufu altında bululnan yerlerden olmadığı ve adına tescil karar verilen davacılar yararına 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir. Şöyle ki; hükme dayanak

-2-

2008/11716-15038

alınan ormancı bilirkişi raporunda taşınmazların kesinleşen orman tahdit sınırları dışında kalmaları nedeniyle orman sayılmayan yerlerden olduğu açıklanmış ise de tahdit haritası ile kadastro paftası ölçekleri eşitlenip bir biri üzerine aplike edilmek suretiyle tahdit hattı ile irtibatlı kroki çizilmemiş, sadece tahdit haritası üzerinde yeri lokal alanda (X) gösterildiğinden, bilirkişi raporu taşınmazların hukuki denetimini belirlemeye yeterli olmadığı gibi, denetlemeye de elverişli değildir.

Ayrıca, kural olarak bir yerin öncesinin orman olup olmadığı kesinleşmiş tahdit haritasının uygulanmasıyla çözümlenir. Ancak, bu sınırlamada 4785 Sayılı Yasa hükümlerinin nazara alınmış olması halinde sağlıklı çözüme ulaştırır. Taşınmazın bulunduğu yörede ilk orman kadastrosu 1945 yılında 4785 Sayılı Yasa hükümleri nazara alınmadan 3116 Sayılı Yasaya göre yapılmıştır.

Bu durumda, orman tahdit sınırları dışında kalan taşınmazların orman olup olmadıkları ve hukuki durumları kesinleşmiş orman tahdit haritasının uygulanması ile çözümlenemez. Taşınmazların tahdit dışında kalmaları halinde orman sayılan yerlerden olup olmadıklarının belirlenmesi için eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve amenajman planının mahalline uygulanarak taşınmazların bu belgelerdeki konumlarının belirlenmesi gerekmektedir.

Bu nedenle; mahkemece, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir harita mühendisinden veya olmadığı takdirde bir tapu ... memurundan oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak keşifte 2 Eylül 1986 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 6831 Sayılı Orman Yasasına Göre Orman Kadastrosu ve Aynı Yasanın 2/B Maddesinin uygulanması Hakkındaki Yönetmeliğin 54. maddesi uyarınca hazırlanan Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesinin 49. maddesinde yazılı “orman sınır noktası ve hatların uygulanmasında

tutanaklardan, orman kadastro haritasından, ... fotoğraflarından, varsa ölçü karnelerinden, nirengi, poligon, röper noktalarından yararlanılır.

Sınırlama tutanakları ile orman kadastro haritaları arasında çekişme olduğunda ölçü değerleri ve tutanaktaki ifadeler arazinin durumuna göre incelenir, hangisi daha çok uyum gösteriyorsa ve gerçek duruma uygun ise o esas alınır.” hükmü ile 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastrosunun Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin “Teknik İşler” başlıklı Dokuzuncu Bölümde yazılı esaslar göz önünde bulundurularak uygulama yapılmalı, yerel bilirkişi beyanlarına başvurularak yerinde bulunmayan orman sınır noktaları, bulunanlardan hareketle tutanak ve haritalarda yazılı mevkii, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre,

orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulama tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan ... fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, anlatılan yöntemle bulunan ilk orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulaması ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeği çevrilerek,

çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu aplikasyon ve 2/B madde haritalarına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde, ayrı renkli kalemlerle gösterilip keşfi izleme olanağı sağlanmalı, aynı ya da yakın orman sınır hatlarında, dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde gösterilerek bilirkişilerden müşterek imzalı rapor ve kroki alınmalı,

ilk orman kadastro harita ve tutanakları ile aplikasyon ve 2/B madde harita ve tutanaklarının uyumsuz olması halinde yukarıda yazılı Yönetmelikler ile Teknik İzahnamelerde yazılı tutanakların düzenlenmesine esas alınan ... fotoğrafı ve memleket haritası ile desteklenen ve gerçek duruma uygun düşen tutanaklara değer verileceği düşünülerek rapor ve irtibatlı kroki düzenlettirilmelidir.

-3-

2008/11716-15038

Bu yöntemle yapılacak uygulamada çekişmeli taşınmazların kesinleşmiş orman kadastro sınırları dışında kaldıkları saptandığı takdirde, mahkemece, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenajman planı ile 1980 ve 1990 yıllarına ait aktüel durumu gösteren memleket haritası ve ... fotoğrafları ile fotogonometri yöntemiyle düzenlenen kadastro paftaları ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte,

çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli. 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilerek, yeterli rapor alınmalıdır.

Yukarıda açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu taşınmazların orman sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde 1980 ve 1990'lı yıllara ait aktüel durumu gösteren memleket haritası ve ... fotoğrafları ile fotogometri yöntemiyle düzenlenen kadastro paftalarında özel stareoskop aletiyle inceleme yaptırılarak taşınmazlarda bu yıllarda kullanım olup olmadığı belirlenip rapor alınmalı ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.