Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2008/14606 K.2009/3519

Taraflar arasındaki kesinleşen 2/B uygulaması sınırları içinde kalan tapu kaydını iptali ve tescili davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

... Beldesi, 1401 parsel sayılı 14900 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ,tarla niteliği ile davalı adına tapuda kayıtlıdır. Tapu kaydının beyanlar hanesinde bir bölümünün 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi gereğince Hazine adına orman sınırları dışına çıkartılan sahada kaldığı yolunda şerh bulunmaktadır.

Hazine taşınmazın tamamının öncesinin orman olduğunu, 13.04.1999 tarihinde ilan edilen ve kesinleşen 2/B madde uygulaması sınırları içinde kaldığını ileri sürerek davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescilini istemiş, mahkemenin;

davanın kısmen kabulü, çekişmeli parselin bilirkişi krokisinde (A) harfi ile işaretli 1292.99 m2'lik kısmının 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarıldığı anlaşıldığından davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescili, tapunun beyanlar hanesinde 2/B uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarıldığının şerh verilmesi yolundaki kararının davacı Hazine tarafından temyizi üzerine karar Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 27/02/2007 gün ve 2006/ 17982 - 2007/ 2336 Sayılı Kararı ile bozulmuştur.

Hükmüne uyulan bozma ilamında “mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulamanın hükme yeterli olmadığı, hükme esas alınan orman ve harita mühendisi bilirkişilerinin ortak raporlarında çekişmeli parselin bir kısmının orman tahdit sınırları dışında kaldığını bildirerek orijinal orman tahdit hattı üzerinde basitçe yerini gösterdikleri, düzenlenen krokinin ise, yalnızca çekişmeli parsel ve yakın çevresindeki bir-iki orman sınır hattını göstermekte olup, komşu parsellerle birlikte geniş çevreye ait bir uygulama yapılmadığından raporun denetleme olanağı bulunmadığı,

taşınmazın memleket haritasındaki konumu irdelenmekle birlikte rapor içeriğindeki açıklamalar ile memleket haritasındaki konum gösteriminin de çelişkili olduğu.

Hazine, taşınmazın tümünün öncesinin orman olduğu iddiasında bulunduğuna göre, orman kadastrosunun 4785 Sayılı Yasanın yürürlüğünden önce yapılmış olması nedeniyle 3402 Sayılı Yasanın 12. maddesinin 3. bendinde yazılı 10 yıllık hak düşürücü süreye bağlı kalmadan taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında kalan yerlerden olduğu iddiası ile her zaman dava açabileceği, belirtildikten sonra mahkemece; öncelikle, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenejman planı ilgili yerlerden getirtilip;

önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi ve bir uzman harita mühendisinden oluşacak iki kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla mahallinde yeniden yapılacak inceleme ve keşifte yörede 1942 yılında 3116 Sayılı Yasaya göre yapılıp kesinleşmiş tahdit haritası ile 1990 yılında 3302 Sayılı Yasaya göre yapılan 2/B madde haritaları ve tapulama paftası ölçeklerinin denkleştirilerek sağlıklı bir biçimde zemine uygulanması,

değişik açı ve uzaklıklarda olan en az 3 yada 4 orman sınır noktasını gösterir biçimde çekişmeli taşınmazların ilk tahdit haritası ve 2/B madde haritasındaki konumu duraksamaya yer vermeyecek şekilde saptanması, eğer taşınmazların tamamının veya bir kısmının tahdit sınırları dışında kaldığı saptanırsa memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenejman planının çekişmeli taşınmazlarla birlikte ... araziye de uygulanmak sureti ile taşınmazların bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiğinin belirlenmesi, taşınmazların bu haritalar üzerinde konumlarının gösterilmesinin sağlanması;

sonuçta kesinleşen orman kadastro sınırları içinde kaldığı belirlenen yerlerin orman; usulen yapılan 2/B uygulama sınırları içinde kaldığı belirlenen yerlerin ise, hali hazır niteliği ile Hazine adına tesciline karar verilmesi “ gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli parselin (A) harfi ile işaretli 1292.99 m2'lik kısmının 6831 Sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarıldığı anlaşıldığından davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline, tapunun beyanlar hanesinde 2/B uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarıldığının şerh verilmesine karar verilmiş; hüküm davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kesinleşen 2/B uygulaması sınırları içinde kalan tapu kaydının iptal ve tesciline ilişkindir. Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 1942 yılında 4785 Sayılı Yasa nazara alınmaksızın 3116 Sayılı Yasaya göre yapılan ve kesinleşen orman kadastrosu ile 13.04.1990 tarihinde ilan edilerek kesinleşen aplikasyon ve 2/B uygulaması bulunmaktadır.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 1292.99 m2'lik bölümünün 6831 Sayılı Yasanın 2/B maddesi gereğince Hazine adına orman rejimi dışına çıkartılan yerlerden olduğu, (B) harfli 13607.01 m2'lik bölümün ise orman kadastro sınırları dışında kaldığı kabul edilerek hüküm kurulmuşsa da yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir.

Raporu hükme esas alınan bilirkişi orijinal memleket haritasının üzerine hem 2/B madde haritası, hem de paftayı aplike ettikten sonra orijinal harita üzerinde ayrıca renklendirme yapmıştır.

Yapılan bu uygulama nedeniyle kişi adına tescile karar verilen (B) ile işaretli bölümün hangi alanda kaldığı tam olarak ayırt edilememekte, bu bölümün doğuda bir parçasının yeşil alanda kalmakta iken sarıya boyandığı izlenimi doğmakta ve düzenlenen krokinin 2/B madde haritası ile irtibatı denetlenememektedir.

Kaldı ki, dosya arasında çekişmeli parselin bulunduğu yere ait orijinal 2/B haritası ile çekişmeli parseli geniş çevresi ile birlikte gösterir pafta örneği de bulunmamaktadır. Bir uyuşmazlığın çözümünde özel ve teknik bilginin gerekli olduğu hallerde; mahkeme, bilirkişiden rapor alarak sonuca ulaşır ve dosyanın tesliminden önce bilirkişinin raporunu hazırlayabilmesi için gerekli tüm evrak, bilgi ve belgeler tamamlanarak dosya incelemeye hazır hale getirilmelidir.

Bunların bilirkişi tarafından temin edilmesi istenemez. H.Y.U.Y.'nın 286. maddesine göre hakim, bilirkişinin görüşü ile bağlı değildir. Raporun yeterli olmadığı kanısına varılırsa, bu doğrultuda hüküm kurmak zorunluluğu yoktur; ancak bunun için raporun doğru olup olmadığı denetlenmelidir. Yukarıda değinilen belgelerin hiç birisi getirtilmemiş olduğundan hâkimin bu yükümlülüğü yerine getirmiş olduğu düşünülemez.

Rapor denetlenmeden hüküm kurulması, uyuşmazlığın çözümünü bilirkişinin takdirine bırakılmak anlamına gelir.

Bu nedenle öncelikle parselin bulunduğu yere ait orijinal 2/B haritası ile çekişmeli parseli geniş çevresi ile birlikte gösterir pafta örneği bulundukları yerden getirtilmeli, orman kadastrosu yapılırken, orman kadastro ekiplerince bir yerin orman olup olmadığının çalışmanın yapıldığı tarihten önceki tarihli memleket haritası ve ... fotoğraflarının incelenmesi yoluyla saptandığı düşünülerek memleket haritasındaki orman sınırları esas alınmak suretiyle uyuşmazlığın çözümlenmesi gereklidir.

Aplikasyonla evvelce var olan orman sınırlarının değiştirilmiş olması sonucu değiştirmez.

Açılanan nedenlerle mahkemece; öncelikle, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenejman planı ile orijinal 2/B madde uygulama haritası ilgili yerlerden getirtilip; önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi ve bir uzman harita mühendisinden oluşacak iki kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla mahallinde yeniden yapılacak inceleme ve keşifte yörede 1942 yılında 3116 Sayılı Yasaya göre yapılıp kesinleşmiş tahdit haritası ile 1990 yılında 3302 Sayılı Yasaya göre yapılan 2/B madde haritaları ve tapulama paftası ölçeklerinin denkleştirilerek sağlıklı bir

biçimde zemine uygulanması, değişik açı ve uzaklıklarda olan en az 3 yada 4 orman sınır noktasını gösterir biçimde çekişmeli taşınmazın ilk tahdit haritası ve 2/B madde haritasındaki konumu duraksamaya yer vermeyecek şekilde saptanması, eğer taşınmazın tamamının veya bir kısmının tahdit sınırları dışında kaldığı saptanırsa memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenejman planının çekişmeli taşınmazla birlikte ... araziye de uygulanmak sureti ile taşınmazın bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiğinin belirlenmesi, taşınmazın bu haritalar üzerinde konumunun gösterilmesinin sağlanması;

sonuçta kesinleşen orman kadastro sınırları içinde yada memleket haritasında yeşil renkli orman alanında kaldığı belirlenen yerlerin orman; usulen yapılan 2/B uygulama sınırları içinde kaldığı belirlenen yerlerin ise, hali hazır niteliği ile Hazine adına tesciline karar verilmesi gereklidir.