Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2008/5162 K.2008/9002

4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 713 ]

5403 S. TOPRAK KORUMA VE ARAZİ KULLANIMI KANUNU [ Madde 14 ]

3402 S. KADASTRO KANUNU [ Madde 14 ]

"İçtihat Metni"

Taraflar arasındaki tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine ve Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, dava dilekçesinde sınırlarını bildirdiği Aşkarbeyli Köyü Düğünyurdu mevkiinde bulunan taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığını, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının yararına oluştuğunu iddia ederek Medeni Yasanın 713. maddesi hükmüne göre adına tescilini istemiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne, fen bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 4043.27 m2 taşınmazın bahçe niteliği ile davacı adına tesciline karar verilmiş, hüküm Hazine ve Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, Medeni Yasanın 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmazın tesciline ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava tarihinden önce yapılıp 27/11/1979 tarihinde ilan edilerek kesinleşen orman kadastrosu ve 1744 Sayılı Yasa ile değişik 2. madde uygulamaları bulunmaktadır.

İskenderun Kadastro Müdürlüğünün 02/04/2007 tarihli yazınsında çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerin Fransızlar tarafından 1926 yılında yapılan tapulama çalışmalarında çalışma alanı dışında, Abacılı mıntıkasında bırakıldığı; Abacılı mıntıkasında 1980 yılında ve bu yere en yakın Suçıkağı Köyünde ise 1982 yılında yapılan tapu kadastro çalışmalarında da yine bu köylerin çalışma alanı dışında bırakıldığı; bunun nedeninin çalışmaların yapıldığı yıllarda taşınmazın tarım alanı niteliğinde bulunmayışı olduğu belirtilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu ve davacı yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının davacı yararına oluştuğu kabul edilmişse de yapılan araştırma ve incelemenin hükme yeterli değildir.

Karara dayanak alınan uzman bilirkişi raporunda taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu açıklanmışsa da çekişmeli taşınmazın 27/11/1979 tarihinde ilan edilmiş ve kesinleşmiş bulunan orman kadastrosundaki konumu ile ilgili bilgi verilmemiştir. Kesinleşen orman kadastrosunun bulunduğu bir yerde kural olarak o yerin orman sayılan yerlerden olup olmadığı kesinleşen orman kadastrosuna ait harita ve tutanakların uygulanması ile belirlenir.

Yargıtay denetimine açık olmayan ve orman tahdidine göre konumu belirlenip bu çalışmaya ait harita ile irtibatlı kroki düzenlenmeksizin oluşturulan rapora dayanılarak hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

Bundan ayrı; taşınmazın tapuda kayıtlı bir yer olup olmadığı Tapu Sicil Müdürlüğünden sorulmamış; davacının tek başına zilyetliği 20 yıla ulaşmadığı halde önceki bayii olan eşi H.... M... yönünden de tapu sicil ve kadastro müdürlükleri ile mahkeme yazı işleri müdürlüğünden araştırma yapılıp, aynı yasanın 03.07.2005 gün 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanma Yasası ile değiştirilen 14/2. maddesi gereğince sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, yasanın getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanmamıştır.

Bu nedenlerle; öncelikle, mahkemece çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede yapılan ve 27/11/1979 tarihinde ilan edilerek kesinleşen orman kadastrosuna ilişkin aslına göre renklendirilmiş ve orman sınır noktalarının açıkça okunabildiği onaylı orman kadastro haritaları ile tutanakları, dava konusu taşınmazın bulunduğu yere ait en eski tarihli memleket haritasının renkli orijinalinden fotokopisi bulundukları yerden getirtilerek dosya içine konulmalı; daha sonra,

mahkemece önceki bilirkişiler dışında serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir uzman orman mühendisi ile yeteri kadar harita mühendisi ya da fen ehlinden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile yapılacak keşifte kesinleşen orman kadastro haritası ve tutanaklarının yerel bilirkişilerin yardımı ve uzman bilirkişilerin eliyle ilk orman kadastrosundaki ölçü teknikleri ile ve eski tarihli memleket haritasında bulunan sabit noktaların bulundukları yerler zeminde tespit edilip,

orman kadastro tutanağındaki bu yeri ilgilendiren orman tahdit sınır noktalarından hareketle orman kadastro tutanağında yazılı açı ve mesafeler okunup ölçülerek çekişmeli taşınmazın bulunduğu yere ait orman sınır noktaları birer birer arazide bulunarak orman sınır noktalarının izledikleri tahdit hattının uygulanması suretiyle belirlenmeli, orman sınır noktalarının bazılarının zeminde bulunmaması halinde, nedeni üzerinde durularak yerlerinden sökülerek yok edilip edilmedikleri saptanmalı, zeminde bulunamayan noktaların yerleri,

zeminde halen var olan ve en yakın sabit orman sınır noktaları esas alınarak ve bu noktalardan hareketle yine orman kadastro tutanaklarındaki açı ve mesafeler okunup ölçülerek orman sınır noktalarının izledikleri tahdit hattına göre birer birer arazide bulunup röperlenmeli, taşınmazın konumu memleket haritası ve orman kadastro haritası üzerinde gösterilmeli, taşınmazların orman kadastrosuna göre konumu duraksamaya yer vermeyecek biçimde saptanmalıdır.

Bundan ayrı; çekişmeli taşınmazın öncesinin, tarım alanı olarak zilyet olunan yer mi, yoksa orman niteliğinde bir yer mi olduğunun ve hukuki durumunun belirlenmesi; eğiminin doğru olarak hesaplanması için, yöreye ait bulunabilecek en eski memleket haritası, amenajman planı, hava fotoğrafı ile belediyede bulunan halihazır harita ve münhanili haritalar ile varsa topografya haritaları ile 1970-1980’lı yıllardan sonraki aktüel durumunu gösteren memleket haritası ve hava fotoğrafları ile serbest bölge haritası bulundukları yerden getirtilerek bir jeolog,

bir orman ve bir harita mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden keşif yapılarak memleket haritası, hava fotoğrafı, amenajman planı, münhanili harita ve topografya haritası çekişmeli taşınmaza ve çevresine uygulanarak haritalardaki konumu saptanıp, taşınmazın eğimi duraksamaya yer vermeyecek biçimde hesaplatılmalı, anılan belgeler, çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmelidir.

Açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucunda taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğunun belirlenmesi halinde taşınmazın tapuda kayıtlı bir yer olup olmadığı tapu sicil müdürlüğünden sorulmalı; davacının tek başına zilyetliği 20 yıla ulaşmadığından önceki bayii olan eşi H.... M... hakkında 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesinde düzenlenen kısıtlamalar tapu sicil ve kadastro müdürlükleri ile mahkeme yazı işleri müdürlüğünden araştırılmalı, aynı yasanın 03.07.2005 gün 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanma Yasası ile değiştirilen 14/2. maddesi gereğince sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, yasanın getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanmalıdır. Değinilen yönler gözetilmeksizin kurulan hüküm usul ve yasaya aykırıdır.