Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2009/1610 K.2009/2674

Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

1991 yılında yapılan genel arazi kadastrosu sırasında 112 ada 11, 12, 13, 14,96, 105, 111 ada 10 ve 21 parsel sayılı sırasıyla 1.813,17 m2, 1.283,66 m2, 1.636,66 m2, 1.925,49 m2, 8.480 m2, 5.248 m2, 1.984 m2 ve 2.043,61 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar, senetsiz ve belgesizden bu yerler hakkında Asliye Hukuk Mahkemesinin 1974/40 esas sayılı dosyasında dava bulunduğundan söz edilerek ... haneleri Kadastro Mahkemesince belirlenmek üzere tespitleri yapılmıştır.112 ada 1 parsel sayılı 103.168 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ham ... niteliği ile,

112 ada 150 parsel sayılı 105 hektar 7.136 m2 yüzölçümündeki taşınmaz orman niteliği ile Hazine adına tespit edilmişler, itiraz edilmediğinden tutanakları kesinleştirilmiştir.

Davacılar 11.01.1974 tarihli dilekçe ile; .... (.....) Köyünde bulunan Haziran 1290 tarih 31 ila 36 sıra nolu tapu kayıtlarının kapsamında kalan 6 parça taşınmazlarına davalıların haksız elatmalarının önlenmesi istemiyle Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açmışlardır. ... ....; ... (...) mevkiinde, ..... mevkiinde bulunan taşınmazların kendilerine ait olduğu iddiası ile davaya katılmışlardır.

Asliye Hukuk Mahkemesi 11.12.1991 gün 1974/40-1991/393 sayılı ilam ile çekişmeli taşınmazlar hakkında kadastro tespit tutanağı düzenlendiği gerekçesi ile davanın 3402 Sayılı Yasanın 27. maddesi uyarınca Kadastro Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Kadastro Mahkemesince, aktarılan dava ile 112 ada 11, 12, 13, 14,96, 105, 111 ada 10 ve 21 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanakları birleştirilerek, 112 ada 1 ve 150 parsellerinde tutanakları davalı haline getirilerek davanın kısmen kabulüne, 112 ada 150 parselin orman sayılan yerlerden olduğu,

112 ada 13 ve 14 parsellerin tamamı, 112 ada 12 parselin ... bilirkişi raporunda (B) ile işaretlenen 596 m2 yüzölçümlü bölümünün dayanak Haziran 1290 tarih 32 sıra nolu tapu kaydının miktar fazlası oldukları gerekçesiyle orman niteliği ile Hazine adına tapuya tescillerine, 112 ada 12 parselin (A) ile işaretlenen 687 m2 yüzölçümlü kesimi ile 112 ada 11, 96, 111 ada 10 ve 21 parsellerin tamamının dayanak tapu kayıtlarının kapsamında kaldıkları, taşınmazda zilyet olan davalıların davanın açıldığı 1974 yılından geriye doğru 20 yıl süreyle zilyetliklerinin bulunmadığı,

dayanak tapu kayıtlarının maliklerinin mirasçıları arasında paylaşım yapılmadığı bu sebeple mirasçılardan birisi ve birkaçı tarafından yapılan tapu dışı satışın geçersiz olduğu gerekçesi ile Sulh Hukuk Mahkemesinin 1978/45-1981/3 sayılı veraset ilamıy1a belirlenen kök miras bırakan ... mirasçıları adlarına payları oranında tapuya tescillerine, 112 ada 105 parselin tamamı ile 112 ada 1 parselin hiç kimse tarafından kullanmadığı gerekçesi ile tespitteki nitelikleriyle Hazine adına tapuya tescillerine,

ancak 112 ada 1 parselin 14.822 m2 yüzölçümlü bölümü hakkında davanın devamı sırasında ....'ın zilyetliğe tutunarak Hazine aleyhine tapu iptali ve tescil davası açtığı ve Asliye Hukuk Mahkemesinin 2001/166-2003/41 sayılı kesinleşmiş kararı ile 14.822 m2 yüzölçümlü bölümü Resul Günebakan adına tescil edildiğinden bu kararın geçerli kabul edilmesine karar verilmiş, hüküm davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava kadastro tespitine itiraz niteliğindedir. Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yörede orman kadastrosu yapılmamıştır.

1) Hazinenin 112 ada 150, 13 ve 14 parsellerin tamamına, 112 ada 12 parselin ... bilirkişi tarafından düzenlenen krokili raporda (B) ile işaretlenen 596 m2 yüzölçümlü bölümüne, 112 da 105 parsel sayılı taşınmazın tamamına yönelik temyiz itirazları bakımından.

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve uzman orman bilirkişi tarafından resmi belgelere dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada 112 ada 150 parselin eylemli biçimde orman olduğu, orman toprağı niteliğinde bulunduğu anlaşıldığına, 112 ada 12, 13 ve 14 parsellerin sınırında devlet ormanı bulunduğuna, dayanak Haziran 1290 tarih 32 sıra nolu tapu kaydının değişir sınırlı olduğuna, 3402 Sayılı Yasanın 20/C maddesi uyarınca tapu kaydının miktarı ile geçerli kapsamının belirlenmesi gerektiğine, 112 ada 13, 14 parsellerin tamamının,

112 ada 12 parselin ... bilirkişi tarafından düzenlenen krokili raporda (B) ile işaretlenen bölümünün dayanak tapu kaydının miktar fazlası oldukları, 112 ada 150 parselin hiç kimse tarafından kullanılmayan yerlerden olduğu gözetilerek yazılı şekilde hüküm kurulduğuna, kaldı ki.

Dairenin geri çevirme kararı üzerine orman ve ... bilirkişileri tarafından ortak düzenlenen rapor ekindeki aplikeli memleket haritasında 112 ada 12 parsellerin tamamı, 112 ada 13 parselin bir bölümünün yeşil renkli ormanlık alanda, 112 ada 150 parselin tamamının açık alanda işaretlendiğine göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2) Hazinenin 112 ada 1, 11, 96, 111 ada 10 ve 21 parsellerin tamamına, 112 ada 12 parselin ... bilirkişi tarafından düzenlenen krokili raporda (A) ile işaretlenen bölümüne yönelik temyiz itirazlarına gelince. Mahkemece bu yerler hakkında yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hükme yeterli değildir.

Temyize konu taşınmazların ... haneleri açık olduğu ve 112 ada 11, 12, 13, 14, 105 ve 96 parsellerin sınırlarında eylemli olarak orman bulunduğu halde mahkemece sadece 112 ada 150 parsel hakkında orman bilirkişisinden rapor aldırılmıştır.

Dairemizin geri çevirme kararı üzerine aynı orman bilirkişi ve ... bilirkişi tarafından ortak düzenlenen rapor ekindeki aplikeli memleket haritasında 112 ada 11, 12 parsellerin tamamı, 112 ada 13, 96, 1 ve 111 ada 10 parsellerin bir bölümlerinin yeşil renkli ormanlık alanda işaretlenmiştir.

Davada Orman Yönetimi, taraf değil ise de çekişmeli taşınmazların ... haneleri açık olup mahkemece 3402 Sayılı Yasanın 30. maddesi uyarınca resen araştırma, inceleme ve uygulama yapılarak taşınmazların gerçek hak sahibinin belirlenmesi gereklidir. Bu durumda karara dayanak alınan uzman orman bilirkişi tarafından düzenlenen rapor eksik olup, bu rapora dayanılarak hüküm kurulamaz. Bundan ayrı; kadastro hakimleri infaza elverişli doğru sicil oluşturmakla görevli ve yetkilidir.

Resul Günebakan zilyetliğe tutunarak Hazine aleyhine açtığı tapu iptali ve tescil davası sonucu, Karakoçan Asliye Hukuk Mahkemesinin 2001/166-2003/41 sayılı kararı ile 112 ada 1 parselin 14.822m2 yüzölçümlü bölümünün ....adına tapuya tesciline karar verilmiş, temyiz üzerine Yargıtay 8. Hukuk Dairesince onanarak kesinleşmesi üzerine bu bölüm 112 ada 1 parselden ifraz edilerek 112 ada 155 parsel adı altında Resul Günebakan adına tapuya tescil edilmiştir.

Yerel mahkeme, Karakoçan Asliye Hukuk Mahkemesinin 2001/166-2003/41 sayılı kararının geçerli olduğunu kabul ettiği halde 112 ada 1 parselin 103.168m2 yüzölçümlü olarak tapuya tesciline karar vermesi gerekirken tespitteki yüzölçümü itibariyle tapuya tescil etmesi de doğru değildir.

Mahkemece, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek iki orman yüksek mühendisi, bulunamaması halinde iki orman mühendisi bir harita mühendisi bulunamaması halinde bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan,, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapıları, bitki örtüleri ve çevreleri incelenmeli;

... ve uzman orman bilirkişilerden, taşınmazların konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeğini kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeğinin de memleket haritası ölçeğine bilgisayar ortamında (... veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilmeli, bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, keşifte, çekişmeli taşınmazlar hakim tarafından gözlemlenmeli, taşınmazlar üzerinde neler bulunduğu (bitki örtüsü, ağaçların cinsi, sayısı vb.) ayrıntılı olarak keşif tutanağına yazılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanmalı,

çekişmeli yerleri sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı, çekişmeli taşınmazların orman sayılan yerlerden olup olmadığı kesin biçimde saptanmalı, dayanak tapu kayıtları değişebilir sınırları içerdiğinden, yöntemince zemine uygulanıp, 3402 Sayılı Yasanın 20/C ve 32/3 maddeleri gereğince yüzölçümüne değer verilerek kapsamları belirlenmeli; asıl taşınmazların kapsamı, orman veya ormandan açma değilse, miktar fazlasının sınırda bulunan eylemli ormandan açma yapılarak kazanıldığı kabul edilmeli; tüm deliller birlikte değerlendirip, oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.