Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2009/6619 K.2009/9936

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine ve Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında ... Köyü 103 ada 40, 42, 75, 77, 90, 120, 144 ve 270 parsel sayılı sırasıyla 1244.22 m2, 441.36 m2, 1699.05 m2, 8362.44 m2, 2223.05 m2 7948.99 m2, 2911.00 m2 ve 5228.05 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar, orman niteliğinde Hazine adına tespit edilmiş, davacı gerçek kişiler taşınmazların kendilerine ait ... alanı olduğu iddiasıyla dava açmış, mahkemece davanın kısmen kabulüne, 103 ada 40, 42, 75, 77 ve 270 parsellerin tespit gibi orman niteliğinde Hazine.

103 ada 90, 120 ve 144 parsellerin davacılar adına tapuya tesciline karar verilmiş; davacılar ve Orman Yönetiminin temyizi üzerine karar Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 12/ 09/ 2006 tarih, 2006/ 7972- 10951 Sayılı Kararı ile 103 ada 40, 42, 75, 77 ve 270 parsellerle ilgili hüküm onanmış. 103 ada 90, 120, 144 parsellerle ilgili hüküm ise bozulmuştur.

Hükmüne uyulan bozma ilamında “ mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme yeterli olmadığı, dava konusu parsel de içinde olmak üzere aynı gün Dairede incelemesi yapılan ...

Köyünde pek çok taşınmazın aynı nedenle davalara konu olduğu, benzer biçimde düzenlenen orman bilirkişi raporlarına dayanılarak hüküm kurulduğu; bir kısmında da yargılamaların devam ettiğinin anlaşıldığı, bilirkişi raporuna ekli 1/25.000 ölçekli memleket haritası hükme dayanak yapılmışsa da raporun denetlenemediği, memleket haritası uygulamasına göre çekişmeli yerlerin içinden yolların- derelerin geçtiği görünmesine karşın kadastro paftasında bu yol ve derelere rastlanmadığı, bu durumda memleket haritası ve ... fotoğraflarının yöntemince uygulanıp uygulanmadığı,

kadastro paftası ile aplikesinin doğru yapılıp yapılmadığı konusunda duraksama yaratıldığı gibi, raporda taşınmazların eğimlerinin düşük olduğunun bildirildiği ancak, memleket haritasındaki yerlerine göre münhanilerinin sık olduğu görülmekle daha yüksek eğimli oldukları izlenimi verdiği, taşınmazların çevresindeki orman parsellerinin memleket haritasında nereye isabet ettiği belirtilmediğinden ve hakim gözetiminde taşınmazın dört yönden fotoğrafları çektirilip dosyaya eklenmediği ve bilirkişilere bu yön açıklattırılmadığından yapılan incelemenin doğruluğu konusunda duraksama oluştuğu;

davacı, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayandığından taşınmazın zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olduğu belirlendiği takdirde, bu kez kişi yararına kazandırıcı zamanaşımı yoluyla ... edinme koşullarının oluşup oluşmadığı araştırılması gerektiği, yörede bulunan ve birbirine komşu olan adalardaki ... yüzölçümlü parsellerin tümünün mahkemede dava konusu edildiği ve ... parsel bazında inceleme yapılarak sonuca ulaşma olanağının bulunmadığı açıklandıktan sonra Hazine de davaya dahil edilip, taraf oluşturulduktan sonra her parsel dosyasında ilgili kayıt ve belgeler ile komşu parsellere ait tutanak örnekleri ve kayıtları getirtilip,

dava dosyasının keşfe hazır hale getirilmesi, aynı yörede bulunan adalarda aynı iddia ile açılan davalara konu olan taşınmazların ada ve parsel numaralarının belirlenmesi, dava ve usul ekonomisi bakımından bu dava dosyalarından birisinin ... dosya seçilerek o dosya üzerinde evvelce görev almış bilirkişiler dışında yeniden seçilecek üç kişilik orman yüksek mühendisi ya da mühendisi ve bir ... elemanı huzuruyla yapılacak keşifte, en eski tarihli memleket haritası,

amenajman planı ve ... fotoğrafının çekişmeli taşınmaz ile bu adadaki ve ... adalardaki araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiğinin belirlenmesi. 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumunun saptanması; tapu ve zilyetlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğunun düşünülmesi; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresinin incelenmesi; kesinleşmiş tahdit söz konusu olmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler uzman bilirkişiler eliyle yerine uygulanıp, çekişmeli bu parsellerin tümünün memleket haritasına göre konumunun saptanması,

memleket haritası ölçeği büyütülerek (1/10000 olmalı) aynen bu bölgede bulunan dava konusu parsellerin birleştirilmiş kadastro paftalarına yansıtılıp, memleket haritasında orman olarak gösterilen ve gösterilmeyen yerler kadastro paftası üzerine, yine en az ada ya da birkaç ada bazında kadastro pafta ölçeği memleket haritası ölçeğine eşitlenerek o adadaki tüm parsellerin memleket haritası üzerine ablike edilerek keşfi ve uygulamayı izlemeye ve denetlemeye elverişli birleşik haritalı raporun alınması ve ... dava dosyasında alınan bu birleşik haritanın aynı ada yada bitişik adada bulunan dava dosyaları içine konması,

bilirkişilerce her parselin ... yapısı, bitki örtüsü bakımından ayrı ayrı inceleme yapılıp raporlarına yansıtılması, keşifte hakim gözetiminde her parselin dört yönden renkli fotoğraflarının çektirilip onaylanarak dosyaya eklenmesi, komşu parsellerinin denetlenmesi, taşınmazın çevresindeki taşınmazların niteliğine göre, çekişmeli parselin etrafı ormanla çevrili ise mülkiyet belgesi, tapu kaydı olmadığı takdirde bu tür yerlerin 6831 Sayılı Yasanın 17/1-2 maddesine aykırılık teşkil ettiğinin düşünülmesi,

bütün bu konuları kapsayacak, duraksamaya yer vermeyen ortak imzalı rapor ve krokinin alınıp bundan sonra bu rapor ve haritaların onaylı bir örneğinin aynı yörede bulunan tüm parsellerle ilgili dava dosyalarının içine konması, taşınmazın gerçek eğiminin bilimsel yöntemlerle belirlenmesi, böylece orman sayılan yerlerden olup olmadığının kesin biçimde saptanması, yukarıda açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu, taşınmazın orman sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşullarının araştırılması, bu cümleden olarak,

yapılacak keşifte ... uzman bilirkişi olarak ziraat mühendisine inceleme yaptırılıp, zilyetlikle kazanılabilecek kültür arazisi olup olmadığının belirlenip, bu yolda rapor alınması; komşu parsellerin tutanak ve dayanaklarının getirtilip uygulanması; bu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdiklerinin denetlenmesi; varsa, zilyetlik tanıkları taşınmaz başında dinlenerek zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl, ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp; tesbit tarihine kadar gerçek kişiler yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi.

3402 Sayılı Yasanın 14. maddesi uyarınca, davacılar yanında, murisler yönünden de tapu sicil ve kadastro müdürlükleri ile mahkeme yazı işleri müdürlüğünden araştırma yapılıp, aynı yasanın 03/07/2005 gün 5403 Sayılı ...

Koruma ve Arazi Kullanma Yasası ile değiştirilen 14/2. maddesi gereğince ... ve ... olarak kazanılmış ... miktarı belirlenip, yasanın getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulması “ gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli 103 ada 120 ve 144 parsellerin tamamı ile 90 parselin bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 1127.53m2lik bölümünün davacı gerçek kişiler. 90 parselin (B) harfi ile gösterilen 1095.52m2lik bölümünün orman niteliğinde Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, bu karar Orman Yönetimi ve Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılmış, temyize konu davanın varlığı nedeniyle kesinleşmemiştir.

1) İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve çekişmeli 103 ada144 parsel sayılı taşınmazın tamamı ile 90 parsel sayılı taşınmazın bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 1127.53m2lik bölümünün uzman orman bilirkişi kurulu tarafından resmi belgelere dayalı olarak yapılan inceleme ve araştırmada orman sayılmayan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre bu parsellere yönelik temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2) Orman Yönetimi ve Hazinenin 120 parselle ilgili temyiz itirazlarına gelince;

Mahkemece çekişmeli taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu ve davacı yararına zilyetlik koşullarının oluştuğu kabul edilerek hüküm kurulmuşsa da delillerin değerlendirilmesinde hataya düşülmüştür.

Dosyada bulunan ... uzmanı ... ... ile orman mühendisleri ...... ... ve ...’e ait raporlardan çekişmeli taşınmazın üzerinde tarımsal üretimi teşkil edecek ekiliş – dikiliş bulunmadığı, bor ( işlenmemiş) vaziyette olduğu, eğimin yer yer %5-15’ den %15-36’lara kadar yükseldiği, üzerinde yabani erik ve fıstık ağaçlarının yer aldığı anlaşılmaktadır. Benzer özellikler taşıyan komşu parseller orman niteliğinde Hazine adına tescil edilmişlerdir.

Orman bilirkişilere ait rapora ekli ve çekişmeli taşınmaza ait olduğu hakim tarafından da onaylanan fotoğraflardan da taşınmazın tarımda kullanılmadığı, davacının taşınmazda ekonomik amacına uygun bir zilyetlik sürdürmediği anlaşılmaktadır.

Taşınmazın orman niteliği ile Hazine adına tespit edildiği; davacının zilyetliğe dayanarak temyize konu davayı açtığı; ancak zilyetlik olgusunun kanıtlanamadığı düşünülerek davanın reddi ile taşınmazın tespit gibi orman niteliğinde Hazine adına tesciline karar verilmesi gerekirken aksi görüşle kabulü yolunda hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.