Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2010/10781 K.2010/13706

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, ... İli, ... İlçesi, ... Köyü, .ve . mevkii, 125 ada 237 ve 238 parsel sayılı sırasıyla 1337,18 ve 3931,37 m² yüzölçümündeki taşınmazlar, belgesizden kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, sırasıyla fındıklık ve 2 katlı kargir ev ve bahçe nitelikleriyle davalıların ölü olan murisleri adına tespit edilmiştir. Davacı ... Yönetimi, taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla her iki taşınmaz hakkında ayrı ayrı dava açmıştır.

Mahkemece davalar birleştirildikten sonra; davanın kabulü ile yapılan tespitin iptaline, ... köyü 125 ada 237 ve238 parsel sayılı taşınmazların orman vasfı ile ... Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm bir kısım davalılar tarafından temyiz edilmiştir. Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 5304 Sayılı Yasa ile değişik 4. maddesine göre yapılmıştır. 1) ... Köyü 125 ada 237 parsel sayılı taşınmaz yönünden kurulan hükümde dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli ... fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün onanması gerekmiştir.

2) ... Köyü 125 ada 238 parsele yönelik temyiz itirazlarına gelince;Parselin güneydoğu kısmının orman bilirkişisi raporuna ekli 1960 tarihli memleket haritasında kısmen açık alanda olduğu görülmektedir. Ayrıca; raporda 1955 tarihli ... fotoğraflarından söz edilmesine rağmen taşınmazın 1940’lı yıllarda orman olduğu sonucuna ne şekilde ulaşıldığı da anlaşılamamıştır.

Çekişmeli 125 ada 238 parsel sayılı taşınmaza komşu olan 125 ada 235 parsel, 125 ada 239 ve 240 parseller ile ilgili tesbit tutanakları, dayanak belgeleri, davalı iseler dava dosyaları da dosyaya getirtilmemiştir. Kaldı ki; uzman orman bilirkişi tarafından düzenlenen harita 125 ada 238 parsel sayılı taşınmaz yönünden keşfi izlemeye bilirkişi ifadelerini denetlemeye imkan vermemektedir.

Bu nedenlerle, karara dayanak alınan orman bilirkişi raporu, çekişmeli 125 ada 238 parsel sayılı taşınmaz yönünden, sözü edilen taşınmazın orman olup olmadığını ve hukuki durumunu belirlemeye yeterli ve kanaat verici olmayıp, bu rapora dayanılarak hüküm kurulamaz.Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre yöreye ait en eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve amenajman planı uygulanarak çözümlenmesi gerekir.

3116 Sayılı Yasa ile sadece devlet ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur.

İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.Mahkemece, öncelikle çekişmeli 125 ada 238 parselin komşusu olan taşınmazların kadastro tesbit tutanak örnekleri, davalı iseler dava dosyaları da, en eski tarihli okunaklı ve yıpranmamış memleket haritası ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek 1 orman yüksek mühendisi, bulunamaması halinde 1 orman mühendisi bir harita mühendisi bulunamaması halinde bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte,

çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli. 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli;

... ve uzman orman bilirkişilerden, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeğini kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeğinin de memleket haritası ölçeğine bilgisayar ortamında (... veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilmeli, bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, keşifte, çekişmeli taşınmaz hakim tarafından gözlemlenmeli, taşınmaz üzerinde neler bulunduğu (bitki örtüsü, ağaçların cinsi, sayısı vb.) ayrıntılı olarak keşif tutanağına yazılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanmalı,

çekişmeli yeri sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı, çekişmeli yerin çevresindeki taşınmazların niteliğine göre, taşınmazın etrafı ormanla çevrili ise mülkiyet belgesi, tapu kaydı olmadığı takdirde bu tür yerlerin 6831 Sayılı Yasanın 17/1-2 maddesine aykırılık teşkil ettiği düşünülmeli, bütün bu konuları kapsayacak, duraksamaya yer vermeyen rapor ve kroki alınıp çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı kesin biçimde saptanarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.