Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2011/12274 K.2011/11040

Taraflar arasındaki orman kadastrosuna itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine, Orman Yönetimi ve davacılar ... ile ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar ayrı ayrı açtıkları davaları ile. Ormana beldesi, ... mevkiinde bulunan taşınmazlarının yörede 2004 yılında ilk kez yapılan ve 09.08.2006 - 10.02.2007 tarihleri arasında ilan edilen orman kadastrosu sırasında, öncesi tamamen orman dışında olan taşınmazın kadastro komisyonu tarafından orman alanı içinde bırakıldığını bildirerek işlemin iptali ile orman alanı dışına alınmasını istemişlerdir.

Yargılama sırasında arazi kadastrosu yapılmış ve dava konusu yer ve etrafındaki geniş yüzölçümlü olan ve ... Devlet Ormanı olarak sınırlandırılan taşınmaza 3402 sayılı Yasanın 22/son maddesi gereğince işlem yapılmak üzere tutanağı düzenlenmeden 541 ada 1 parsel numarası verilmiştir.

Mahkemece; ...’in davasının kabulü ile teknik bilirkişi raporuna ekli krokide (A), (B) ve (C) ile gösterilen dava konusu taşınmazların orman olarak yapılan tespitlerinin iptali ile orman sayılmayan yerlerden olduğunun tespitine, ...’ın davasının kısmen kabulü ile (2B) işaretli kısmın orman sınırları dışına çıkartılmasına karar verilmiş; hükmün Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 2008/4979-6741 ve 2008/8695-11323 sayılı bozma kararları ile özetle.

“Orman ve Ziraat Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen raporlardan, (B) ile gösterilen taşınmaz bölümünün üzerinin ..., taşlık ve çalılık ile kaplı olup, özel mülkiyete konu olacak yerlerden olmadığı belirlendiğine göre, davacının bu bölüme ilişkin hak sahibi sıfatının olmadığı dolayısıyla aktif dava ehliyeti bulunmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmelidir.

Orman Yönetiminin (A) ve (C) ve (2B) bölümlerine yönelik temyiz itirazlarına gelince;

6831 Sayılı Yasanın 11/1. maddesinde "orman kadastro komisyonlarınca sınırlama ve 2. maddeye göre orman sınırları dışına çıkarma işlemlerine karşı hak sahibi gerçek ve tüzel kişilerin altı aylık askı ilan süresi içinde Kadastro Mahkemesinde itiraz edebilecekleri" hükmü bulunduğu,

yasa metninde ... "hak sahibi" ya da "sahiplik" kavramının orman kadastrosunun yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan ve bu davada uygulanması gereken 02.09.1986 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Orman Kadastro Yönetmeliğinin 20/j ve 21. maddeleri ile dava sırasında 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayımlanıp yürürlüğe giren Orman Kadastro Yönetmeliğinin 23/j ve 24. maddesinde belirtildiği,

herhangi bir belgeye dayanmayan ya da orman kadastro tutanağının düzenlendiği tarihe kadar 3402 sayılı Yasanın 14. maddesinde ... koşulları taşımayan davacı zilyetliğinin korunmaya değer ve yasada öngörülen "hak sahibi" olmaya ve dolayısıyla davacı kişiye orman kadastrosuna itiraz davası açma konusunda aktif

davacı olma sıfatı vermeyeceği öncelikle düşünülerek buna göre inceleme ve araştırma yapılmalı, fotogometri yöntemiyle düzenlenen kadastro paftası yerine uygulanarak bu paftanın düzenlendiği tarihte davacının zilyetliğini gösterir tasarruf çizgileri bulunup bulunmadığı belirlenmeli, davacının kullanımı bulunmuyorsa bu resmi belge karşısında başka bir araştırmaya gerek kalmadan davacının "hak sahibi" olmadığı,

dolayısıyla aktif dava ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmeli, davanın esasının incelenmesine karar verilmesi halinde mahkemece, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli;

bu şekilde yapılacak araştırmada taşınmazların, orman sayılan yerlerden olduğunun belirlenmesi ya da orman olmamakla birlikte zilyetlikle kazanılacak yerlerden olmadığının veya 6831 Sayılı Yasanın 17/2. maddesinde anılan orman içi açıklığı olması veya davacıların hak sahibi (orman kadastrosunun yapıldığı güne kadar 20 yıllık çekişmesiz-aralıksız malik gibi zilyetliğin bulunmaması) olmadığının belirlenmesi halinde yine davanın reddine,

orman olmadığı ve orman kadastro tespit tutanağının düzenlendiği güne kadar davacı yararına 3402 Sayılı Yasanın 14 ve 17. maddelerinde ... koşulların oluşması halinde davanın kabulüne” karar verilmesi gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyulduktan sonra davacı ...’in dava konusu ettiği ve ...

Bilirkişi ... ...’ın 28/05/2010 tarihli rapor ve eki krokide C (269,58M2) harfi ile gösterilen taşınmaza yönelen davasının KABULÜNE,Bu kısmın Orman Sayılmayan yerlerden olduğu anlaşılmakla Kadastro Tespitinin İptali ile C harfi ile gösterilen bu bölümün ORMAN SINIRLARI DIŞINA ÇIKARILMASINA,

Davacının dava konusu ettiği ve ... Bilirkişi ... ...’ın 28/05/2010 tarihli rapor ve eki krokide A (2610,65 M2) harfi ile gösterilen taşınmaz ile İlk keşifte görev yapan ... Bilirkişi ...'ın 28.06.2007 tarihli rapor ve eki krokide B(2307,52 M2) harfi ile gösterilen taşınmazlara yönelik davasının davacının bu kısımlara ilişkin Orman Kadastrosuna itiraz davası açması konusunda aktif dava ehliyetinin bulunmadığı anlaşılmakla REDDİNE,

Birleşen 2008/304 esas sayılı dosyada davacı ...'ın dava konusu ettiği ve ... Bilirkişi ... ...’ın 28/05/2010 tarihli rapor ve eki krokide 2B (12464,22 M2) harfi ile gösterilen taşınmaza yönelik davasının Davacının bu taşınmaza ilişkin Orman Kadastrosuna itiraz davası açması konusunda aktif dava ehliyetinin bulunmadığı anlaşılmakla REDDİNE,

Birleşen 2008/304 esas sayılı dosyada Davacı ...'ın dava konusu ettiği ve önceki keşifte görev yapan ... Bilirkişi ...'ın 28.06.2007 tarihli rapor ve eki krokide 1(551,30 M2),2A(316,66 M2),3A(421,40 M2) ve 3B (1640,41 M2) harfleri ile gösterilen taşınmazlar hakkındaki davanın mahkememizin 20/07/2007 tarihli kararı ile RED edildiği ve bu kısımlar hakkındaki kararın temyiz edilmeksizin kesinleştiği, Bozmanında bu kısımlar yönünden olmadığı gözetilerek bu taşınmazlar yönünden YENİDEN KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

Davalı olmadığı halde sehven tutanak aslı gönderilen 534 ada 1,533 ada 1,505 ada 12, 315 ada 3 ve 322 ada 1 parsellere ilişkin kadastro tutanak asıllarının kadastro işlemlerinin olağan usulünce tamamlanması için ... Kadastro ...ne gönderilmesine karar verilmiş, hüküm Hazine, Orman Yönetimi ve davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, orman kadastrosuna itiraz istemine ilişkindir.

Dava, 6831 sayılı Yasanın 11/1. maddesi hükmüne göre altı aylık orman kadastrosuna itiraz olarak açılmış, yargılama sırasında yapılan genel kadastroda temyize konu taşınmazlar tesbit tutanağı düzenlenmeyen 3402 sayılı Yasanın 22/son maddesi gereğince kütüğe aktarılmak amacıyla 541 ada 1 parsel numarası verilen orman parseli içinde gösterilmiştir.

1) Hazine ve Orman Yönetiminin çekişmeli (C) işaretli, davacı ...’in (A) işaretli bölümüne ilişkin temyiz itirazları yönünden;

Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak hüküm kurulmuş olduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2) Davacı ...’ın çekişmeli (2B) işaretli bölüme ilişkin temyiz itirazları yönünden;

Mahkemece, davacı yararına 3402 sayılı Yasanın 14-17. maddelerinde belirtilen zilyetlik koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Davacı, 16 Eylül 1993 tarih 2 sıra sayılı tapu kaydı kapsamında kaldığı iddiasıyla tapu kaydına tutunarak dava açtığı halde, tapu kaydı ilk tesisinden itibaren bütün tedavülleri ile birlikte getirtilip uygulanmamış, taşınmazın tapu kaydı kapsamında kalıp kalmadığı belirlenmemiştir. Bu nedenle;

Mahkemece, davacının dayandığı tapu kaydı ilk oluştuğu günden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilmeli, tapu kaydının dava dışı başka taşınmaz yada taşınmazlara revizyon görüp görmediği, Tapu Sicil Müdürlüğü ve Kadastro Müdürlüğünden ayrı ayrı sorulup saptanmalı, revizyon görmüş ise dava konusu taşınmaz yada taşınmazlarla birlikte revizyon gördüğü dava dışı taşınmazları ve bu taşınmazlara dıştan komşu taşınmazları da bir arada gösterecek şekilde geniş kapsamlı birleşik harita Kadastro Müdürlüğünden getirtilmeli,

bundan sonra dıştan komşu taşınmazların tespit tutanakları ve varsa dayanakları kayıtlar davalı iseler dava dosyaları getirtilmeli, daha sonra yöreyi iyi bilen elverdiğince yaşlı, yansız, yerel ve uzman bilirkişi, tutanak bilirkişilerinin tümü, tarafların aynı yöntemle göstereceği tanıklar hazır olduğu halde dava konusu taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 20.maddesi hükmü uyarınca dayanılan tapu kaydı yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi eliyle yerine uygulanmalı, uygulamada kaydın revizyon gördüğü dava dışı taşınmazlar varsa özellikle gözönünde tutulmalı,

kayıtlarda tarif edilen sınır yerlerinden yerel bilirkişice bilinemeyen sınır yerleri bulunduğu takdirde bu konuda taraflara tanık dinletme olanağı sağlanmalı, uzman bilirkişiye kayıtlarda tarif edilen sınır yerleri düzenleyeceği haritada ayrı ayrı işaret ettirilmeli, uygulamaya ilişkin yerel bilirkişi ve tanık sözleri, dıştan komşu taşınmazların tespit tutanağı içeriği ve varsa dayanakları kayıtlarla denetlenmeli, bu yolla dava konusu taşınmazın dayanılan tapu kaydının kapsamında kalıp kalmadığı duraksamasız saptanmalı, taşınmazın sınırında eylemli orman olduğundan tapu kaydının miktarı ile geçerli olacağı göz önünde bulundurulmalı,

oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ile ... biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.