Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2012/382 K.2012/6391

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... Yönetimi ve dahili davalı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında ... köyü 132 ada 659 parsel sayılı 2664,93 m² yüzölçümündeki taşınmaz, 1937 tarih 216 nolu vergi kaydı ile tarla niteliğiyle kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... adına tesbit edilmiştir. Davacı ... Yönetimi, taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece davanın kısmen kabulüne ve dava konusu parselin bilrikişi raporunda (A) harfiyle işaretli 192.48 m²'lik bölümünün orman niteliğiyle Hazine adına, (B) harfiyle işaretli bölümün davalı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece bozulmuştur.

Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 16/12/2005 gün ve 13676-15526 sayılı bozma kararında özetle; " Davacı ... Yönetiminin temyiz itirazları dava konusu parselin fen bilirkişi Servet Ata tarafından düzenlenen 17.05.2004 havale tarihli rapor ekindeki krokide (B) ile işaretlenen bölümüne yönelik olup, bu yer hakkında verilen karar usul ve yasaya aykırıdır.

Şöyle ki; kadastro sırasında çekişmeli parsele uygulanan 1937 tarih 216 yazım numaralı 45’ar (4.500 m2) yüzölçümlü vergi kaydının dava dışı 132 ada 654, 655, 657 ve 659 parsel sayılı taşınmazlara da revizyon gördüğü ve 132 ada 654, 655 ve 657 parsel sayılı sırasıyla 4.952,46 m2 - 1.075,55 m2 - 2.104,87 m2 yüzölçümlü taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının itiraz edilmeksizin kesinleştikleri, 132 ada 658 parsel sayılı taşınmazın Kütahya Kadastro Mahkemesinin 2003/405-2004/105 karar sayılı dosyasında davalı olduğu anlaşılmaktadır.

1937 tarih 216 yazım numaralı vergi kaydının kuzey ve güney sınırı “kır” okuduğundan eylemli olarak ta vergi kaydının revizyon gördüğü parsellerin kuzeyinde 132 ada 776 sayılı orman parseli, güneyinde de 132 ada 1317 sayılı orman parseli yer aldığından değişim sınırlı olup, 3402 Sayılı Kadastro Yasasının 20/C, 21 ve 32/3 maddeleri uyarınca sabit sınırlarla bağlantı kurularak vergi kaydının miktarıyla geçerli kapsamı belirlenmelidir. Kayıt ve belgeler lehe olduğu kadar aleyhe de delil teşkil ederler.Vergi kaydı miktar fazlasının kuzey ve güney sınırda bulunan orman parselinden açma yapmak suretiyle oluşturulduğu gözetilmelidir.

O halde; öncelikle, 132 ada 658 parsel sayılı taşımazla ilgili derdest dava dosyası mevcut hukuki irtibat sebebiyle H.Y.U.Y.’nın 45. maddesi uyarınca eldeki dava dosyası birleştirilmeli, çekişmeli taşınmazların bulunduğu yöreyi iyi bilen elverdiğince yaşlı ve yansız üç yerel bilirkişi, tarafların gösterecekleri tanıklar ve fen elemanı bilirkişi huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, 132 ada 657, 658 ve 659 parsel sayılı taşınmazların güneyinde bulunan yolun ne zaman açıldığı, kadim olup olmadığı tarih ve olaylara dayalı olarak yerel bilirkişiler ve tanıklardan sorulup tereddüde olanak vermeyecek şekilde tespit edilmelidir.

Adı geçen yolun 1937 tarih 216 yazım numaralı vergi kaydının oluşum tarihinden (1937) sonra açıldığının belirlenmesi halinde vergi kaydı miktar fazlasının kuzey sınırda bulunan ormandan açma yapma yapmak suretiyle oluşturulduğu düşünülerek Kızılöz Deresinden başlanarak 132 ada 655, 657, 658 ve 659 parsel sayılı taşınmazların güney tarafından vergi kaydının miktarı kadar yerin 3402 sayılı Yasanın 20, 21 ve 32/3. maddelerine uygun olarak fen bilirkişiden alınacak raporla ifrazı yaptırılmalı, çekişmeli 132 ada 658 ve 659 parsel sayılı taşınmazların vergi kaydının miktarıyla geçerli kapsamı içinde kalan bölümlerinin davalı gerçek kişiler adlarına, geriye kalan kesimlerinin orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmelidir.

Yolun, kadim olduğunun belirlenmesi halinde ise yoldan başlanarak 132 ada 657, 658 ve 659 parsel sayılı taşınmazların güney tarafından vergi kaydının miktarı kadar yerin, 3402 sayılı Yasanın 20, 21 ve 32/3. maddelerine uygun olarak fen bilirkişiden alınacak raporla ifrazı yapılarak çekişmeli 132 ada 658 ve 659 parsel sayılı taşınmazların vergi kaydının miktarıyla geçerli kapsamı içinde kalan bölümlerinin davalı gerçek kişiler adlarına, geriye kalan kesimlerinin orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra mahkemenin 2003/405 esas sayılı dosyasında Orman Yönetiminin 132 ada 658 parselle yönelik açtığı dava bu dosya ile birleştirilerek davanın kabulüne, dava konusu 132 ada 659 parselin bilirkişi raporunda (A) harfiyle işaretli 192.48 m²'lik bölümünün orman, (B) harfiyle işaretli 2472,45 m²’lik bölümün tarla niteliğiyle Hazine tapuya tesciline, 132 ada 658 parselin (A) harfiyle işaretli 67,18 m²’lik bölümünün orman, (B) harfiyle işaretli 2644,77 m²'lik bölümünün tarla niteliğiyle Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ...

Yönetimi tarafında çekişmeli taşınmazların (B) bölümüne, dahili davalı ... tarafından ise 132 ada 659 parsele yönelik temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tesbitine itiraz niteliğindedir. Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılmış, çekişmeli parsel orman alanı dışında bırakılmıştır.

Bozmaya uyulmakla, mahkemeye bozma gereklerini yerine getirme yükümlülüğü ve taraflar yararına da usulü kazanılmış hak doğar.

Bozma ilamında, 132 ada 657, 658 ve 659 parsel sayılı taşınmazların güneyinde bulunun yolun ne zaman açıldığı, kadim yol olup olmadığı tarh ve olaylara dayalı olarak yerel bilirkişiler ve tanıklardan sorulup tereddüde olanak vermeyecek şekilde tespit edilmesi, yolun kadim olduğunun belirlenmesi halinde ise yoldan başlayarak vergi kayıt miktarının belirlenmesi gereğine değinilmiş olup bozma sonrası mahkemece yapılan keşif neticesinde yolun kadim yol olduğu belirlenmiş olmasına,

vergi kayıt miktarı olan 4500 m²'den fazla yerin dava dışı 4952,46 m² yüzölçümlü 132 ada 654, 1075,55 yüzölçümlü 132 ada 655 ve 2104,84 m² yüzölçümlü 132 ada 657 parsele uygulanmış olmasına ve mahkemece hüküm gerekçesinde çekişmeli taşınmazların (B) bölümlerinin de ormanda kazanıldığı kabul edilgine göre çekişmeli taşınmazların orman niteliğiyle Hazine adına tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.