Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2012/7497 K.2012/14778

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine ve davalı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine, 14.03.2005 günlü dilekçesinde Çevlik Köyü, 111 ada 172 ve 175 parsellerin devletin hüküm ve tasarrufu altında özel mülke konu olamayacak, serinlemek ve hayvan otlatmak için kullanılan Kızıldağ Yaylası olarak bilinen kadim yayla olduğu iddiası ile tapunun iptalini istemiştir. Orman Yönetimi, taşınmazların orman sayılan yer olduğu iddiası ile davaya katılmıştır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazların orman sayılmayan KADİM YAYLA olduğu gerekçesiyle Hazinenin davasının kabulüne, müdahil Orman Yönetiminin davasının reddine, taşınmazların tapusunun iptaline, taşınmazların YAYLA olarak sınırlandırılmasına ve 3402 sayılı Yasanın 16/B maddesi gereğince özel siciline kaydedilmesine karar verilmiş, hükmün Orman Yönetimi ve davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine 20. Hukuk Dairesi tarafından bozulmuştur.

Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 2010/3967 - 5280 sayılı bozma kararında özetle.

“Mahkemece, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve Orman Bakanlığı ( Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli;

taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğu anlaşılırsa kadastro mahkemesinin 1994/560 sayılı dosyasında sadece Vakfiyenin uygulandığı, taşınmazların kamu malı yayla niteliğinde olup olmadığının araştırılıp araştırılmadığı dosyanın aslının getirtilerek incelenmesi, şayet böyle bir inceleme yapılmamışsa hukukî sebep farklı olması nedeniyle H.Y.U.Y.'nın 237. maddesi anlamında kesin hüküm niteliğinde bulunmadığının gözetilmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi” gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyulduktan sonra Hazinenin davasının reddine, müdahil Orman Yönetiminin davasının kabulü ile dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarının iptaliyle orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm Hazine ve davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tapu iptali ve tescili istemine ilişkindir. Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde 3402 sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre orman kadastrosu ile genel arazi kadastrosu işlemi 1994 yılında yapılıp kesinleşmiştir 1) Vakıflar Bölge Müdürlüğünün temyiz itirazları yönünden;

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve çekişmeli taşınmazların Kızıldağ Yaylası hudutları dahilinde insanların serinlemesi için kullanılan kadim kamu malı YAYLA olduğu, 3402 sayılı Yasanın 16/B maddesi gereğince özel mülkiyete konu olamayacağı, Vakfiyenin genel sınırları içinde kalmasının o taşınmazların vakıf malı olduğunun kanıtı olamayacağı, Vakıf malı kabul edilebilmesi için o taşınmazların aynı zamanda vakfedilen mallar arasında bulunup bulunmadığının ayrıca saptanması gerektiği, somut olayda taşınmazların vakfedilen mallar arasında bulunmadığının belirlendiği,

bu hususun Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 11.12.2002 gün ve 2002/1 - 1024, 2002/1053 sayılı kararında da aynen benimsendiği, taşınmazlar her ne kadar hükmen Vakıf adına tescil edilmişse de dava sebeplerinin farklı olması nedeniyle önceki hükmün bu davada kesin hüküm oluşturamayacağı göz önünde bulundurularak Vakıflar Bölge Müdürlüğünün temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2 ) Hazinenin temyiz itirazları yönünden;

Hükme esas alınan orman bilirkişi raporunda, taşınmazların 1956 tarihli memleket haritasında orman sayılmayan açık alanda kaldığı, 1971 tarihli hava fotoğraflarında orman sayılmayan taşlık, kayalık alana isabet ettiği, eylemli olarak da üzerinde orman örtüsünün bulunmadığı, ancak 3402 sayılı Yasaya göre yapılan orman sınırlandırmasında orman olarak sınırlandırılması nedeniyle orman sayılan yerlerden olduğu bildirilmiş, mahkemece, bu rapor gözönünde bulundurularak taşınmazların orman olarak tesciline karar verilmiştir.

Ne var ki; mahkemenin kabulü ve bu kabule esas alınan orman bilirkişi raporu doğru görülmemiştir. Yörede, 3402 sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan orman kadastrosu, hak düşürücü süre içinde açılan dava nedeniyle kesinleşmemiştir. Süresinde yapılan itiraz veya açılan dava orman kadastrosunun kesinleşmesini önler.

Orman kadastrosu yapılmayan veya ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliği ve hukukî durumu 3116, 4785, 5658 ve 6831 sayılı yasalar hükümlerine göre çözümlenir. Bu şekilde yapılan araştırmaya göre de, taşınmazların eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarında orman olmadığı gibi eylemli olarak da orman olmadığı belirlenmiştir. Bozmadan önce, taşınmazların niteliğinin yaylak olduğu saptanmıştır (orman araştırması yetersiz olduğu için bozma yapılmıştır.).

Kaldı ki; taşınmazların bulunduğu, Kızıldağ Yaylasının 17. HD'nin 1995/7745 - 7843, 14. HD'nin 2007/7574 - 9043, HGK’nun 1996/17 – 294 - 426 ve 1996/7 – 295 - 425 sayılı kararları ile yaylak olduğu kesinleşmiş yargı kararları ile belirlenmiştir. Ayrıca, maruf ve meşhur olan hususlar münazaalı sayılmaz. Taşınmazların bulunduğu bölgenin yöre halkı tarafından Kızıldağ Yaylası olarak bilindiği de anlaşılmaktadır.

Belirtilen nedenlerle, taşınmazların 3402 sayılı Yasanın 16/B maddesi gereğince yaylak olarak sınırlandırılıp özel siciline yazılmasına karar verilmesi gerekirken orman niteliği ile tescil edilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.