Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2013/3643 K.2014/2465

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı/birleşen dosyalar davacısı Orman Yönetimi ve davalı/birleşen dosyalar davalısı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Orman Yönetimi, 14/01/2008 havale tarihli dava dilekçesinde, K.. İlçesinde Hazine adına 4342 sayılı Mera Kanununun 9. maddesine göre yapılan tesbit ve tahdit çalışmalarında yayla olarak tesbit edilen Ç.. (Ç..) olarak isimlendirilen taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğunu ileri sürerek, yayla olarak yapılan tesbitinin iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tescili istemiyle dava açmış, davacı Orman Yönetimi tarafından, dava dilekçesi ekinde sunulan belgelerde belirtilen K.. Yaylası, C.. Yaylası ve Ç.. (Ç..) Yaylası hakkında açılan beş ayrı dava dosyasında birleştirme kararı verilmiştir.

Mahkemece. 2008/23 E. dosyası ile birleşen 2008/25, 2008/26, 2008/27 ve 2008/28E dosyalar yönünden davanın reddine, 1 nolu bentde belirtilen birleşen dosyalar haricinde kalan birleşen 2008/24 E. ve asıl dava dosyası olan 2008/23 Esas dosyalar yönünden kabulü ile. Mera Komisyonunun tahsis kararının fen bilirkişilerin ortak imzalı 11/12/2012 tarihli rapor ve krokilerinde 2008/23 E. dosyada davaya konu 4 nolu taşınmazın (A) harfi ile gösterilip Ç.. Beldesi S..

Mahallesi 625 ada 1 sayılı parsel içinde kalan 198193.17 m2'lik kısmının; aynı dava konusunun (B) harfi ile gösterilip Ç.. Beldesi, S..Mahallesi 625 ada 1 parsel içinde kalan 1296449,82 m2'lik kısmının; aynı taşınmazın Tepealan yazlık Mahallesi 206 ada 1 sayılı parsel içinde kalan (C) ile gösterilen 225173.25 m2'lik kesimleri olmak üzere bu şekilde toplamda (A+B+C) 1719816,24 m2'lik kısmın ve 2008/24 Esas dosyada davaya konu 3 nolu taşınmazın Ç.. Beldesi S..

Mahallesi 625 ada 1 sayılı parsel içinde kalıp 3 nolu kısım olarak gösterilen 180095,00 m2'lik kısmının, 6831 sayılı Kanun hükümlerine göre orman sayılan yerlerden olduğundan, belirtilen kısımlara ilişkin mera/yaylak tahsis kararının iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, fen bilirkişilerin ortak imzalı 30/10/2012 tarihli rapor ve krokilerinin kararın eki sayılmasına karar verilmiş, hüküm davacı/birleşen dosyalar davacısı Orman Yönetimi ve davalı /birleşen dosyalar davalısı Hazine tarafından kararın usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesi ile temyiz edilmiştir.

Dava, yayla kaydının iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde orman kadastrosu, 3402 sayılı Kanunun 5304 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesi hükümlerine göre yapılmış, çekişmeli taşınmazlar orman sınırları dışında bırakılmıştır.

Mahkemece verilen karar usul ve yasaya aykırıdır. Şöyle ki: davada çekişmeli taşınmazlardan yararlanan köylerin davada taraf olmadığı, taraf teşkili sağlanmadan ve dosya keşfe hazır olmadan bütün taşınmazlar hakkında keşfe karar verilmesi, yapılan keşifte bazı yerlerin keşfinin yapıldığı bazı yerlerin keşfinin yapılamamasına rağmen bu hususun keşif tutanağına yansıtılmaması ve sonrasında ikinci kez keşif ara kararı verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu nedenle; mahkemece öncelikle, çekişmeli taşınmazlardan yararlanan köylerin, davaya davalı olarak dahil edilerek, süre verilip delilleri toplanmalı, komşu parsel tutanak ve dayanakları, çekişmeli taşınmazların bulunduğu yöreye ait en eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden eksiksiz olarak getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman yüksek mühendisi veya orman mühendisi,

bir ziraat mühendisi ve bir fen bilirkişi yardımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli. 3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı. 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü, ağaçların yaşı, cinsi, sayısı, kapalılık durumu, çevresi, incelenmeli, çekişmeli taşınmazların eylemli durumu incelenerek değerlendirilmeli;

keşifte, hâkim gözetiminde, taşınmazların dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, yazılı biçimde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.