Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/11291 K.2016/9641

Taraflar arasındaki TMK'nın 1007. maddesinden kaynaklanan tazminat davasının reddine dair verilen 10/01/2014 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 18/11/2014 günü için yapılan tebligat üzerine, temyiz eden davacı vekili ile aleyhine temyiz olunan davalı vekili geldi, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili. 12/10/2011 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nin 27/08/2008 tarihinde ... ili, .. ilçesi, ... köyü 339 parselde kayıtlı bulunan tapu senedinde yazılı olan 8 kişiden tapu kaydında toplamda 36.600.00 m² olarak görünen yerden;

tapu kaydına dayanarak toplamda 6.100.00 m² tekamül eden, 339 sayılı parselin 64/384 hissesini bu hisse oranı üzerinden parasını vererek satın aldığını, söz konusu hisseleri 339 sayılı parselin ...nun binasına ve bölgeye yapılan termik santrale yakın olması nedeniyle yatırım amacı ile ileride prim yapar düşüncesi ile satın aldığını, bu güne kadar da 339 sayılı parselin tam olarak yerini ve sınırlarını bilmediğini, söz konusu parselde müvekkilinin satın aldığı tarihten bu güne kadar her hangi bir ekim dikim işlemi yapmadığını, 339 sayılı parselde satın aldığı hisseleri tamamen tapu kayıtlarına güvenerek aldığını, ancak müvekkilinin ...

Genel Müdürlüğü ... Bölge Müdürlüğü tarafından toplulaştırma işlemi kapsamında yapılan arazi derecelendirmeleri askısında birden çok kişiden aldığı hisselerin kayıtlı olduğu 339 sayılı parselin tapu kayıtlarında 36.600.00 m² olmasına rağmen, gerçek alan olarak 18.096.88 m² olarak belirtildiğini fark ettiğini, bunun üzerine askıda bir hata yapıldığını düşünerek. 17/08/2011 tarihinde vermiş oldukları dilekçeden anlaşılacağı üzere ...

Müdürlüğüne 339 sayılı parselin tapu kayıtlarında 36.600.00 m² olarak gönderilmesine rağmen askıda yüzölçümünün 18.096,88 m² olarak belirtildiğinden bahisle bir itiraz dilekçesi ile başvurduklarını, ancak aldıkları yazı cevabında tapu kayıtlarının hatalı olduğu ve askıda bir yanlışlık olmadığının bildirildiğini, dolayısıyla müvekkilinin her ne kadar tapu kayıtlarına güvenerek 6.100.00 m² yer satın aldığını düşünmüş ise de gerçekte 3.000.00 m² civarında yer satın aldığını, tapu kayıtlarının yanlış tutulması nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını,

Medenî Kanunun 1023. maddesinde tapu kütüğündeki tescile iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya bir başka ayni hak kazanan 3. kişinin kazanımının korunacağını belirttiğini, ayrıca Medenî Kanunun 1007 sayılı maddesinde tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devletin sorumlu olduğunun söylendiğini, tüm bu nedenlerle müvekkilinin uğramış olduğu zararını bölgenin değerlendirilmesi nedeniyle tam olarak bilmemekle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 24.000.-TL zararının satış tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte Hazineden tahsil edilmesi talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 27/12/2013 tarihli ıslah dilekçesi ile açmış olduğu tazminatı ıslah yolu ile 75.308,02.-TL artırarak toplam 99308,02.-TL tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiş ıslah harcını da yatırmıştır.

Mahkemece; yapılan yargılama sonucu davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca açılan tazminat istemine ilişkindir.

4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 1007. maddesi, tapu sicilinin aleniliği ve tapu siciline güven ilkelerinin yansımasının sonucu olarak, mülkiyet hakkı ya da başkaca bir aynî hak edinen kişinin, bu sicilin tutulması nedeniyle uğradığı zararın tazminine ilişkin olup, buna göre "Tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devlet sorumludur”.

Medenî Kanunun 1007. maddesi gereğince davalı sıfatı Hazinenin olup Tapu Müdürlüğünün davalı sıfatı bulunmadığından tapu müdürlüğü aleyhine açılan davanın husumetten reddi gerekeceği hususu düşünülebilir ise de Yüksek Hukuk Genel Kurulunun HGK'nın 2011/9-718 E. - 2012/36 K. sayılı kararında da değinildiği üzere, HMK’nın 124/4. maddesindeki, "Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir.

Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder." hükmü uyarınca, somut olayda, tapu müdürlüğünün davalı gösterilmesi ve tapu müdürlüğünün de Hazine vekili tarafından temsil edilmiş olmasının temsilcide yanılgı olarak değerlendirilmesi gereklidir.

Yargıtayın istikrar kazanmış uygulamalarına göre de, davacı, temsilcideki yanılmayı sonradan düzeltebilir. Temsilcide yanılmanın hukukî yaptırımı, hasımda yanılmada olduğu gibi, davanın reddi gibi ağır bir sonuç doğurmaz.

Davanın niteliğine göre, husumetin Hazineye yöneltilmesi gerekirken, taraf sıfatı bulunmayan tapu müdürlüğü hasım gösterilmiştir. Dava dilekçesindeki anlatım ve istemden, asıl dava edilmek istenenin tapu müdürlüğü değil, Hazine olduğu anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, davanın davalı olarak sadece tapu müdürlüğüne yöneltildiğinden söz edilemez. Ortada belirgin biçimde temsilcide yanılma hali vardır. Mahkemece temsilcide yanılma hali re'sen gözetilerek, davanın Hazineye yönlendirilmesi için davacı yana olanak verilmesi, Hazinenin delilleri toplanarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmadan işin esası hakkında hüküm kurulmuş olması doğru değildir.