Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/11808 K.2015/11978

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar ... ve arkadaşları, 27.02.1998 günlü dilekçeleriyle sınırlarını bildirdikleri ... beldesinde bulunan taşınmazın, 1956 yılı arazi kadastrosunda taşlık ve çalılık olarak tapulama dışı bırakıldığını, 25-30 yıl önce imar ve ihya ederek malik sıfatıyla zilyet ettiklerini, yararlarına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği koşullarının oluştuğunu bildirerek, Medenî Kanunun 713. maddesi gereğince adlarına tapuya tescilini istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne, 9635 m2 yüzölçümündeki taşınmazın davacılar adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm Hazine tarafından temyiz edilmekle Yargıtay 20. Hukuk Dairesince 26/03/2009 tarih ve 2009/2488-5146 sayılı kararı ile bozulmuştur.

Hükmüne uyulan bozma kararında özetle.

"İmar ve ihyanın tamamlandığı tarihten tescil davasının açıldığı güne kadar 20 yıl süreyle taşınmazın zilyet edilip edilmediğinin tespiti yolunda yöreye ait en eski tarihli hava fotoğrafı ile dava tarihinden 15-20 yıl öncesine ait hava fotoğrafları ile memleket haritaları ve standart topografik fotogrametri yöntemi ile düzenlenen kadastro haritalarının bir ziraat mühendisi, bir harita-kadastro (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile üç orman yüksek mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu yardımıyla yöntemince uygulanması,

dava konusu taşınmazın orman sayılmayan ve zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olduğunun belirlenmesi halinde, taşınmazın öncesinin ne olduğu, imar ve ihya yapılmışsa hangi tarihte başlanılıp bitirildiği, kimden kime kaldığı, zilyetliğin ne zaman başlayıp nasıl sürdürüldüğü ve ekonomik amacına uygun olup olmadığı, maddi olaylara dayalı ve ayrıntılı olarak, taşınmaz başında dinlenecek yerel bilirkişiler ile taraf tanıklarından sorulması, 3402 sayılı Kanununun 14/1. maddesinde yazılı kısıtlamaların araştırılması ve sonucuna göre bir hüküm kurulması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne, bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 7573.04 m2 taşınmazın davacılar adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, arazi kadastrosunda tapulama harici bırakılmış taşınmazın, imar ve ihya ile kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, Medenî Kanunun 713. maddesi gereğince tapuya tesciline ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 3116 sayılı Kanununa göre 1942 yılında yapılıp kesinleşen orman tahdidi bulunmaktadır. Daha sonra 1976 yılında yapılıp, ekip çalışmaları 23.04.1977, komisyonun itirazların incelenmesine ilişkin çalışmaları da 13.04.1982 tarihinde ilân edilerek kesinleşen aplikasyon ve 1744 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2. madde uygulaması, 1987 yılında yapılıp kesinleşen aplikasyon, sınırlaması yapılmamış ormanların kadastrosu ve 2896 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2/B madde uygulaması ve 1956 yılında yapılan genel arazi kadastrosu vardır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu ve kazandırıcı zamanaşımı zilyedliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının davacılar yararına gerçekleştiği gerekçesiyle hüküm kurulmuşsa da; uyulan bozma kararı gerekleri tam olarak yerine getirilmemiş olduğundan kurulan hüküm aşağıdaki gerekçelerle bozmayı gerektirmiştir.

Şöyle ki; hükme esas alınan orman bilirkişi raporunda; taşınmazın kesinleşen orman sınırı dışında, 1962 yılı memleket haritasınde ve bu haritanın yapımına esas alınan 1958 yılı hava fotoğraflarında ve ayrıca 1982 yılı resmî belgelerde orman sayılmayan yerlerden olduğunun bildirildiği, ziraat uzmanı raporunda % 1-2 eğimli, üzerinde 50 yaşa kadar ... ... ... ... bulunduğu bildirilmiş ise de; memleket haritalarının ve kesinleşen orman kadastro haritalarının birlikte gösterildiği bir uygulama bulunmaması nedeniyle, dairece bu eksikliklerin giderilmesi amacıyla bilirkişilerden ek rapor alınmasının istendiği,

Dairenin 06/11/2014 günlü geri çevirme kararı üzerine, fen bilirkişi tarafından yörede uygulama kadastrosu yapıldığının, bu nedenle eski ve yeni kadastro çapları ile tapu kayıtları getirtildikten sonra rapor hazırlanabileceğinin bildirildiği, mahkemece bu açıklama üzerine başka bir işlem yapılmaksızın dosyanın daireye gönderilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece önceki bozma kararına uyulduğu halde gereklerinin yerine getirilmediği görülmüştür.

O halde; mahkemece önceki keşiflerde görev almayan bir orman mühendisi, bir fen elemanı yardımıyla yeniden yapılacak keşifte, dava konusu taşınmaz ve etrafını gösterir 1956 yılına ait arazi kadastro paftası, daha sonra yapılan uygulama kadastrosuna ait pafta ve diğer belgeler getirtilmeli, bu çalışmanın kesinleşip kesinleşmediği belirlenmeli, kesinleşmişse tapu kayıtları getirtilerek,

kesinleşen sınırlar dikkate alınmalı, daha önceki keşiflerde incelendiği bildirilen memleket haritaları ile bunların yapımına esas alınan hava fotoğrafları ve yörede yapılan tüm orman kadastro ve aplikasyon haritaları çevresiyle birlikte uygulanıp, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle ve üç boyutlu olarak incelettirilip, çekişmeli taşınmazın bu belgelerde ne şekilde görüldüğü bilirkişilerce belirlenmeli bu konuda düzenlenecek rapora keşfi izlemeyi sağlayacak kroki eklenmeli, uygulamada komşu taşınmaz kayıtlarından yararlanılmalı, bundan sonra elde edilecek sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.