Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/12751 K.2017/1880

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... temsilcisi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında ..., Merkez mahallesi 214 ada 9, 10 ve 11 parsel sayılı sırasıyla, 70853,38 m², 39134,43 m² ve 13893,79 m² yüzölçümündeki taşınmazlar, sırasıyla 214 ada 3, 2 ve 8 sayılı parsellerin miktar fazlası olarak tarla niteliğiyle ... adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacılar, dava konusu taşınmazların, 02.06.1972 tarih, 7 ve 8 sayılı tapu kayıtları ile murisleri adına kayıtlı iken kadastro sırasında hatalı olarak ... adına tespit ve tescil edildiğini iddia ederek, ... adına olan tapu kayıtlarının iptali ile kendi adlarına tapuya tescili istemiyle dava açmışlardır.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile dava konusu 214 ada 10 ve 11 sayılı parsellerin tapu kayıtlarının iptali ile ... mirasçıları adına payları oranında tapuya kayıt ve tesciline, 214 ada 9 sayılı parsel, 2002/39 sayılı dosyada ... adına tapuya tescil edildiğinden, bu parsel yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dairemizin 2012/8653 - 11506 sayılı kararıyla “Mahkemece, temyize konu 214 ada 10 ve 11 sayılı parseller üzerinde davacılar yararına zilyetlik koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Çekişmeli taşınmazlar, 214 ada 2 ve 8 sayılı parsellere uygulanan tapu kayıtlarının bir sınırının sırt okuması nedeniyle miktar fazlası olarak ... yazıldığına göre, zilyetlik koşullarının yöntemince araştırılması gerekir. Yörede ... kadastrosu da yapılmadığından ... araştırması yapılarak taşınmazların öncesinin ... olup olmadığının belirlenmemesi doğru değildir. O halde;

Mahkemece, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Su İşleri Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek ... mühendisleri arasından seçilecek bir ... mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi ... olan bir yerin üzerindeki ... bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt ... toprağının ... sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman ... bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro

incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, tapu kaydı miktar fazlasının zilyetlikle kazanılıp kazanılmayacağı değerlendirilmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ile yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırıdır” gereğine değinilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulü ile 27/01/2015 havale tarihli ... bilirkişi raporundaki krokide gösterilen 214 ada 9, 10 ve 11 parsel sayılı ... dışı alanların tapusunun iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davalı ... temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde ... kadastrosu yapılmamıştır.

1) Davaya konu 9 parsel sayılı taşınmaz yönünden mahkemece davanın reddine karar verildiği, bu kararın davacı tarafından temyize konu edilmediği ve bu taşınmazın Dairemizin 2012/8653 - 11506 sayılı bozma kararı dışında kaldığı anlaşılmakla hakkındaki karar temyiz edilmeyerek kesinleşen 9 parsel sayılı taşınmaz hakkında mahkemece yeniden hüküm kurularak davacı adına tesciline karar verilmesi,

2) Mahkemece önceki karar başlığında davacılar olarak ... mirasçılarının isimlerine yer verilmesine rağmen sonraki kararda yalnızca... mirasçılarından ...'nun adına yer verilerek önceki ve sonraki kararlar arasında hakkında tescil kararı verilen davacılar yönünden farklılık ortaya çıkarılması,

3) Davaya konu 10 ve 11 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulü ile bu parsellerin ... dışı alanların tapusunun iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmiş olup, mahkemece infazı mümkün olmayacak şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Ayrıca davaya konu 10 ve 11 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili ... araştırması eksik yapılmış olup, bozmadan sonraki keşifte ziraat mühendisi olmaksızın keşif icra edilmiş ve çekişmeli parseller hakkında uzman ziraat mühendisi tarafından inceleme yapılmamıştır. Keza tapu kaydındaki miktar dışında kalan kısımların ..., ... içi açıklık veya ... sayılan yerlerden olup olmadığı yönünde bir araştırma yapılmadığı gibi, mahkemece tapu kaydındaki miktar dışında kalan kısımların davacılar yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı da araştırılmamıştır. Eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulamaz.

O halde; dava konusu taşınmazlar ve etrafını gösterir ve ilk defa o yerde grafik ya da fotogrametri yöntemiyle düzenlenen 1/5000 ölçekli arazi kadastro paftasının orijinal fotokopi örneği ile taşınmazlara bitişik ya da yakın komşu parsellerin,

kadastro tespit tutanak örnekleri ve bu parsellere uygulanan tapu ve vergi kayıtları ilk oluşturulduğu günden itibaren tüm gittileri ile yine en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile tespit tutanağının düzenlendiği tarihten 15-20 yıl önce iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları ve bu fotoğraflara dayanılarak üretilmiş orijinal renkli memleket haritaları bulunduğu yerlerden istenerek,

bu belgeler ziraat fakültelerinin toprak bölümünden mezun olan bir ziraat mühendisi, bir harita-kadastro (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile bir ... mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla, dava konusu taşınmaz ile çevresine uygulanıp bu belgelerde dava konusu yer belirlendikten sonra, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle ve üç boyutlu olarak incelettirilip taşınmazların niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü,

taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı, kullanım durumu ve tasarruf sınırlarının belirgin olup olmadığı ve imar-ihya ve zilyetliğin hangi tarihte başlanılıp tamamlandığı belirlenmeli, bu belgeler ile kadastro paftası, pafta düzenlenmemişse dava konusu taşınmazların 23/06/2005 gün ve 9070 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan ...

(Büyük Ölçekli Haritalar ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği) hükümlerine göre koordinatlı olarak düzenlenecek haritası hem 1/5000 ve hem de 1/25000 ölçeklerinde eşitlenerek kadastro paftası ile

düzenlenen harita, komşu ve yakın komşu taşınmazları da içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmazın konumu, hava fotoğrafları ile orijinal renkli memleket haritaları üzerinde gösterir biçimde bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve bilimsel verileri içerir, topografik ve memleket haritalarından yararlanılarak taşınmazların gerçek eğim durumunu gösterir rapor alınmalıdır.

Mahkemece taşınmazın ziraat arazisi olup olmadığı, öncesinin ne olduğu, imar-ihya yapılmışsa hangi tarihte başlanılıp bitirildiği, kimden kime kaldığı, zilyetliğin ne zaman başlayıp nasıl sürdürüldüğü ve ekonomik amacına uygun olup olmadığı, maddi olaylara dayalı ve ayrıntılı olarak, taşınmazlar başında dinlenecek yerel bilirkişiler ile taraf tanıklarından sorulmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözlerinin doğruluğu yukarıda belirtilen ve gerçeğin kendisi olan belgelere dayalı olarak ziraat mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenecek bilirkişi kurulu raporuyla denetlenmelidir.

3402 sayılı Kanunun 14/1. maddesinde yazılı 40 ve 100 dönüm kısıtlama araştırmasının aynı maddenin 03/07/2005 gün ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanma Kanunu ile değiştirilen ikinci fıkrası hükümlerine göre yapılacağı düşünülerek adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları yönünden aynı çalışma alanı içerisinde belgesizden zilyetliğe dayalı olarak tesbit ve tescil edilen taşınmaz olup olmadığı,

varsa cinsi, parsel numaraları ve miktarı, tapu ve kadastro müdürlüklerinden ve yine, aynı kişiler tarafından açılan tescil davası olup olmadığı hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüklerinden ayrı ayrı sorularak gerektiğinde tesbit tutanak örnekleri ve tapu kayıtları ya da tescil dava dosyaları getirtilip incelenmeli, dava konusu taşınmazın sulu ya da kuru tarım arazisi olup olmadığı konusunda (5403 sayılı Kanunun 3/j maddesi ile Taşınmaz Malların Sınırlandırma Tespit ve Kontrol İşleri Hakkındaki Yönetmeliğin değişik 10. maddesinin ikinci fıkrası hükümlerine göre,

sulu tarım arazisi: tarım yapılan bitkilerin büyüme devresinde ihtiyaç duyduğu suyun, su kaynağından alınarak yeterli miktarda ve kontrollü bir şekilde karşılandığı araziler olarak açıklandığından) ziraat mühendisinden kanunun amacına uygun rapor alınmalı, bundan sonra toplanan delillerin tümü birlikte değerlendirilerek usul yönünden kesinleşen durumlar da dikkate alınarak oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.