Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/13585 K.2016/935

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 6. Asliye Hukuk ve İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemelerince (Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla), ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İstanbul 6. Asliye Hukuk Mahkemesince, davacının gemi kaptanı ve gemi adamı olduğu, alacağın TTK'nın 1320. maddesi anlamında davacıya gemi alacaklısı sıfatı verdiği ve davaya bakma görevinin denizcilik ihtisas mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur. İstanbul 17. Asliye Ticaret (Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi ise, uyuşmazlığın TBK'nın 393 ve devamı maddelerinde düzenlenen hizmet sözleşmesinden kaynaklandığı ve davaya asliye hukuk mahkemesince bakılması gerektiği gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı vermiştir.

854 sayılı Deniz İş Kanununun 1. maddesine göre “Bu kanun denizlerde, göllerde ve akarsularda Türk Bayrağını taşıyan ve yüz ve daha yukarı grostonilatoluk gemilerde bir hizmet akti ile çalışan gemiadamları ve bunların işverenleri hakkında uygulanır” denilerek, Deniz İş Kanununun kapsamı belirlenmiştir. Gemiler aracılığı ile yapılan deniz taşıma işleri ayrı bir Kanuna tâbi olduğundan, 4857 sayılı İş Kanununun kapsamı dışında bırakılmıştır.

Gemi yabancı ülke bayrağı taşıyor veya gemi Türk bayraklı olsa bile yüz grostonilato değil ise, bu gemide çalışanlar hakkında Deniz İş Kanunu uygulanmayacaktır. İş ilişkisine dayalı bir uyuşmazlıkta işçi deniz taşıma işinde çalışır, ancak çalıştığı gemi Deniz İş Kanunu kapsamında kalmaz ise uyuşmazlığın Borçlar Kanunu hükümlerine göre genel mahkemede çözümleneceği açıktır.

Somut olayda davacının, ... ... ... gemi siciline kayıtlı, eski adı ... ... ... yeni adı ... gemisinde III. gemi kaptanı olarak çalıştığı, işçilik alacakları ödenmediğinden, davalılara karşı yaptığı icra takibine itiraz edildiğinden yapılan itirazın iptali ve geminin seferden men'ine karar verilmesi istemiyle dava açtığı anlaşılmaktadır. Dosya kapsamından, geminin yabancı bayrak taşıdığı, yabancı bayrak taşıması nedeni ile deniz taşıma işinde çalışan davacı yönünden Deniz İş Kanunu hükümlerinin uygulanamayacağı, davacının talebi hakkında uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözümleneceği anlaşıldığından, uyuşmazlığın asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.