Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/13704 K.2015/12964

Taraflar arasındaki tescil davasının yapılan yargılaması sonunda kurulan hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, tayin olunan 22.12.2015 günü için yapılan tebligat üzerine, temyiz eden ... vekili Av. ... Hapil ile diğer taraftan ... vekili Av. ... Selçuk geldiler, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü;

KARAR

Davacı, dava dilekçesinde sınırlarını bildirdiği ... mahallesi ..., ... mevkiinde bulunan yaklaşık 12.500,00 m² yüzölçümündeki taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığını, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının yararına oluştuğunu iddia ederek Medenî Kanunun 713. maddesi hükmüne göre adına tescilini istemiştir.

Davalı ... ve ... Yönetimi çekişmeli taşınmazın zilyetlikle kazanılacak yerlerden olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili 02/09/2014 tarihli dilekçe ile çekişmeli taşınmazın TMK'nın 713/6 maddesi uyarınca ... adına tescilini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın reddine, 29/04/2014 havale tarihli fen bilirkişi rapor ve krokisinde (A) harfiyle işaretli 12224,84 m² yerin ... niteliğiyle ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, Medenî Kanunun 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmazın tesciline ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 20/04/1990 tarihinde askı ilânı yapılarak kesinleşen ... ...su ve 2/B uygulaması vardır.

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Hükme dayanak alınan ... bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmazın tahdit dışında kaldığı bildirilmiş ise de yörede yapılan ... tahdidine ilişkin tüm belgeler dosya içerisinde bulunmadığından rapor denetlenemediği gibi dava tarihinden 15-20 yıl öncesine ait hava fotoğrafları getirtilip uygulanmadığı için hükme yeterli değildir. Bundan ayrı taşınmaza komşu 1043 parsel sayılı taşınmazın ... tutanağı ve dayanakları getirtilerek çekişmeli taşınmaz yönünü ne okuduğu denetlenmemiş, yörede imar uygulaması yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa taşınmazın imar planı içinde kalıp kalmadığı da araştırılmamıştır.

O halde, mahkemece, dava konusu taşınmazın bulunduğu yeri komşuları ile birlikte gösterir 1/5000 ölçekli arazi ... paftasının orijinal fotokopi örneği ile yörede yapılan ... tahdidine ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilân tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri ... tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı ... tahdit harita örneği, yine en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile dava tarihinden 15 - 20 yıl önce iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları ve bu fotoğraflara dayanılarak üretilmiş orijinal renkli memleket haritaları bulunduğu yerlerden istenerek,

bu belgeler ... fakültelerinin ... bölümünden mezun olan bir ... mühendisi, bir harita-... (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile üç ... yüksek mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle, dava konusu taşınmaz ile çevresine uygulanıp bu belgelerde dava konusu yer belirlendikten sonra, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle ve üç boyutlu olarak incelettirilip, taşınmazın niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü,

imar ve ihya ile zilyetliğin hangi tarihte başlayıp tamamlandığı belirlenmeli, bu belgeler ile ... paftası hem 1/5000 ve hem de 1/25000 ölçeklerinde eşitlenerek ... paftası ile düzenlenen harita, komşu ve yakın komşu taşınmazları da içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmazın konumunu, hava fotoğrafları ile orijinal renkli memleket haritaları üzerinde gösterir biçimde bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve bilimsel verileri içerir, topografik ve memleket haritalarından yararlanılarak taşınmazın gerçek eğim durumunu gösterir rapor alınmalı,

dava konusu taşınmazın ... sayılmayan yerlerden olması veya kesinleşen ... ... sınırları dışında kalması ya da ... ve arazi ...sunun yapılıp kesinleştiği tarih ile dava tarihi arasında 20 yıldan fazla süre geçmesi o yerin kişiler adına tescili için yeterli olamayacağından bu şekilde yapılacak inceleme sonucu dava konusu yerin; ... sayılan veya ... rejimine girmiş yerlerden ya da 3402 sayılı Kanunun 16. maddesinde belirtilen özel mülkiyete tâbi olmayacak, kamu mallarından olduğunun belirlenmesi,

kamu hizmetine tahsis edilmiş, il, ilçe ve kasabaların nazım veya uygulamalı imar planlarının kapsadığı alanlarda kalmış, ... tesbitine itiraz davalarında ise ... tespit tutanağının düzenlendiği tarihten 20 yıl önce çekilmiş hava fotoğrafları ve bu fotoğraflardan üretilmiş memleket haritaları veya fotogrametri yöntemiyle düzenlenen ... paftalarına göre zilyet ve tasarruf edilmeyen yerlerden, ... tesbit ve tescil harici bırakma işleminin kesinleştiği tarihten tescil davasının açıldığı tarihe kadar 20 yıllık zilyetlik süresinin geçmemiş, o yerde ... ...su kesinleşmiş olsun olmasın,

taşınmazın 6831 sayılı Kanunun 17/2 ve 20.11.2012 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan ... ...su ve 2/B Uygulama Yönetmeliğinin 16/1-i maddeleri kapsamında ... içi açıklık konumundaki yerlerden de olmaması gereklidir.

Yukarıda yazılı koşulların somut olayda bulunmaması halinde, taşınmazın öncesinin ne olduğu, imar ve ihya yapılmışsa hangi tarihte başlayıp tamamlandığı, kimden kime kaldığı, zilyetliğin ne zaman başlayıp nasıl sürdürüldüğü ve ekonomik amacına uygun olup olmadığı, maddî olaylara dayalı ve ayrıntılı olarak, taşınmaz başında dinlenecek yerel bilirkişiler ile taraf tanıklarından sorulmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözlerinin doğruluğu yukarıda belirtilen ve gerçeğin kendisi olan belgelere dayalı olarak düzenlenecek bilirkişi kurulu raporuyla denetlenmeli, komşu 1043 parselin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanmalı;

bu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdiği araştırılmalı; keşif sırasında taşınmazın, çeşitli yönlerden hali hazır durumunu gösterir renkli fotoğrafları çektirilip onaylanarak ve taşınmaz fotoğraf üzerinde gösterilerek dava dosyası içine konulmalı, 3402 sayılı Kanunun 14/1. maddesinde yazılı 40 ve 100 dönüm kısıtlama araştırmasının aynı maddenin, 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı ...

Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen ikinci fıkrası hükümleri nazara alınarak yapılması gerektiği düşünülerek, adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları yönünden aynı çalışma alanı içerisinde belgesizden zilyetliğe dayalı olarak tesbit ve tescil edilen taşınmaz olup olmadığı,

varsa cinsi, parsel numaraları ve miktarı, tapu müdürlükleri ve ilgili ... müdürlüklerinden ve yine, aynı kişiler tarafından açılan tescil davası olup olmadığı hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüklerinden ayrı ayrı sorularak gerektiğinde tesbit tutanak örnekleri ve tapu kayıtları ya da tescil dava dosyaları getirtilip incelenmeli, dava konusu taşınmazın sulu ya da kuru tarım arazisi olup olmadığı konusunda 5403 sayılı Kanunun 3/j maddesi ile Taşınmaz Malların Sınırlandırma Tespit ve Kontrol İşleri Hakkındaki Yönetmeliğin 10. maddesinin değişik ikinci fıkrası hükümlerine göre,

sulu tarım arazisi: tarım yapılan bitkilerin büyüme devresinde ihtiyaç duyduğu suyun, su kaynağından alınarak yeterli miktarda ve kontrollü bir şekilde karşılandığı araziler olarak açıklandığından ... mühendisinden kanunun amacına uygun rapor alınmalı, bundan sonra toplanan delillerin tümü birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.