Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/15581 K.2016/1071

Tanıma ve Tenfize ilişkin davada Küçükçekmece 1. Asliye Hukuk ve Küçükçekmece 6. Aile Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle yargı yeri belirlenmesi için gönderilen dosya incelendi,gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, yabancı mahkemelerce verilen boşanma kararlarının tanınması ve tenfizi, müşterek çocuk ...'in annesinin davacı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Asliye Hukuk mahkemesince, Aile Hukukuna ilişkin yabacı mahkeme kararlarının tanıma ve tenfizinde aile mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Aile Mahkemesi ise, davacının ...'in annesi olduğunun tespiti ve evliliklerin tanınmasına ilişkin istemin tefriki ile yeni esasa kaydedilmesine karar verdikten sonra istemlerin nüfus kayıt düzeltilmesi niteliğinde olduğundan görevsizlik kararı vermiştir.

Somut olayda; davacı, davalı ile evli iken 1982 yılında Bulgaristan Mahkemelerinde boşandıklarını, davalının dava dışı 3. kişi ile evlendiğini, aslında kendisinin çocuğu olan ...'in davalının 2. eşi üzerine yazıldığını, oysa ...'in annesinin kendisi olduğunun bu sebeple ...'in annesinin kendisi olduğunun tespiti ile evlenme ve boşanma kararlarının tanıma ve tenfizini talep etmiştir.

Öncelikle çözülmesi gereken husus; davanın soybağına mı yoksa nüfus kayıtlarını düzeltilmesine mi ilişkin olduğudur. Bilindiği üzere, soybağı birbirinin soyundan gelen gelen kişiler arasındaki ilişkiyi ifade ettiğinden bu kavram içerinde kan bağının yanında hukukî münasebetin de bulunması, diğer bir ifadeyle kan bağının hukuk düzeninin aradığı koşullar içinde oluşması zorunludur. Türk Medenî Kanununun 289. maddesi uyarınca çocuk ile ana arasındaki soybağı doğumla kurulurken, baba ile soybağı, ana ile evlilik, tanıma, hâkimin hükmüyle kurulur.

Çocuk ile ana arasındaki soybağı doğumla kendiliğinden kurulur ve tesisi için her hangi bir hükme gerek olmadığından, çocuğun annesi ile soybağı ilişkisi kurulması değil, çocuğu doğuran kadının kim olduğunun tespiti dava konusu edilebilir.

Dava bu niteliğiyle bir nesep davası olmayıp hatalı yapılan nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkindir. 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 36. maddesi uyarınca nüfus kaydının düzeltilmesine yönelik olan ve Türk Medenî Kanununun 282 ve devamı maddelerinde düzenlenen soybağı kurulmasıyla ilgisi bulunmayan davanın genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.