Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/16005 K.2016/1015

Dernekler hukukuna ilişkin olarak açılan davada Marmaris 1. Asliye Hukuk ve Marmaris Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, mahkeme kararıyla kendiliğinden sona erdiği tespit edilen derneğin, para, mal ve haklarının tasfiyesi isteğine ilişkindir.

Marmaris 1. Asliye Hukuk Mahkemesi, 5253 sayılı Dernekler Kanununun 15. maddesinde açıkça sulh hukuk mahkemesi dışında bir mahkemeye görev verilmediği ve derneklerin tasfiyesinin çekişmesiz işlerden olduğu gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

Marmaris Sulh Hukuk Mahkemesi ise, derneklerin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti hususunda sulh hukuk mahkemelerinin görevli olduğu, ancak tasfiyesine ilişkin ise mevzuatta özel bir hüküm olmadığı, Dernekler Kanununda tasfiyenin mahkeme tarafından yapılacağının belirtildiği, hukuk usûlünde asliye hukuk mahkemelerinin görevinin asıl olduğu, bu nedenle mahkeme tabirinden asliye hukuk mahkemesinin anlaşılması gerektiği belirterek görevsizlik kararı vermiştir.

5253 sayılı Dernekler Kanununun 15. maddesi hükmü “Genel kurul kararı ile feshedilen veya kendiliğinden sona erdiği tespit edilen derneğin para, mal ve haklarının tasfiyesi, tüzüğünde gösterilen esaslara göre yapılır. Tüzükte tasfiyenin ne şekilde yapılacağının genel kurul kararına bırakıldığı hallerde, genel kurul tarafından bir karar alınmamış veya genel kurul toplanamamışsa, yahut dernek mahkeme kararı ile feshedilmişse, derneğin bütün para, mal ve hakları, mahkeme kararıyla derneğin amacına en yakın ve kapatıldığı tarihte en fazla üyeye sahip derneğe devredilir.” şeklinde olup, maddede tasfiyeye ilişkin olarak mahkemeden bahsedilmiş ancak mahkemenin asliye hukuk ya da sulh hukuk mahkemesi olduğu hususu düzenlenmemiştir.

Dernekler Kanununda ve Türk Medenî Kanununun tüzel kişilere ilişkin genel hükümlerinde, sona eren derneğin para, mal ve haklarının tasfiyesinde açıkça sulh mahkemesinin görevli olduğuna dair bir hüküm bulunmamaktadır. Somut olayda; derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespitine (münfesih hale düştüğüne) sulh mahkemesince karar verilmiş olması, tasfiyesinin de bu mahkemece yapılacağı anlamına gelmez. Derneklerin tasfiyesi işleminde asliye hukuk mahkemeleri görevli olup uyuşmazlığın Marmaris 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.