Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/16225 K.2017/4757

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar vekili 24/04/2014 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... köyü 602 ve 610 parselde kayıtlı taşınmazlarının tapulama sonucu adlarına kaydedildiği, müvekkilerinin taşınmazı satmaya kalktıklarında taşınmazlarının ...sınırı içinde kaldığını öğrendiklerini ve satamadıklarını, ...şerhinin işlendiğine dair bir bilginin kendilerine verilmediğini, şerhin kaldırılması için ...Yönetimine başvurdukları ama sonuç alamadıklarını,

müvekkillerinin mülkiyet hakkının böylelikle ihlal edildiğini belirterek öncelikle taşınmazın ...özelliği olmadığından ...şerhinin kaldırılmasını olmadığı takdirde şimdilik 10.000,00 TL olarak açtıkları belirsiz alacak davasının hüküm altına alınmasını, taşınmaz üzerinde bulunan ağaç vs. tesbiti ve davacıların kar ve zaman kaybı nedeni ile uğradığı zararların, ayrıca daha önce açtığı davalar nedeni ile uğradığı zararların tespiti ile hüküm altına alınmasını dava ve talep etmiştir.

Davacı vekili 12/01/2015 ve 03/02/2015 tarihinde sunduğu ıslah dilekçeleriyle talep miktarını toplamda 354830,80 TL'ye artırmış, davalı ...Yönetimi açısından davayı kamulaştırmasız elkoyma davası olarak ıslah ettiklerini bildirmiş ve ıslah harcını da yatırmıştır.

Birleştirilen 2015/97 Esas sayılı dosyada; aynı davacılar tarafından davalı ...Yönetimine karşı 27/02/2015 tarihinde açılan dava ile Akçay köyü 602 ve 610 parselde kayıtlı taşınmazlarda bulunan ...şerhinin kaldırılması olmadığı takdirde taşınmazın rayiç bedelinin davacılara ödenmesi, asliye hukuk mahkmesinin 2014/258 Esas sayılı dosyasında verilen rapora göre 344830 TL'nin faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ederek ek dava açmıştır.

Birleştirilen 2015/73 Esas sayılı dosyasında davacı OrmanYönetimi vekili dilekçesinde özetle; Sakarya ili, ... köyü mülki sınırları içerisinde kalan 602 ve 610 parsellerin bir kısmının Devlet ormanı içinde kaldığını belirterek dava konusu taşınmazların tapu kaydının iptalini, müdahalenin önlenmesini, taşınmazın ...vasfı ile Hazine adına tescilini, dava dosyasının Mahkemenin 2014/258 Esas sayılı dosya ile birleştirilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece birleştirilen dosyalar üzerinden yapılan yargılama sonucu; davanın ...şerhinin kaldırılması talebi yönünden reddine,

Davanın tazminat yönünden kabulü ile 10.000,00 TL maddi tazminatın ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2011/249 Esas- 2011/240 Karar sayılı ilamında belirtilen payları oranında dava tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalı Hazineden alınıp davacılara verilmesine,

Tazminat talebi yönünden davanın ...Yönetimi yönünden husumet yokluğu nedeni ile reddine,

Birleştirilen 2015/97 Esas sayılı dosyada davanın kabulü ile 344.830,80 TL maddi tazminatın ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2011/249 Esas -2011/240 Karar sayılı ilamında belirtilen payları oranında dava tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalı Hazineden alınıp davacılara verilmesine,

Tazminat talebi yönünden davanın ...Yönetimi yönünden husumet yokluğu nedeni ile reddine,

Birleştirilen 2015/73 Esas sayılı dosyada;

Davanın kabulü ile, Sakarya ili ... köyü 602 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi M. Emin Küçüköz'ün 24/10/2014 tarihli raporuna ekli krokide 602/B harfi ile gösterilen 4.334,62 metrekare yüzölçümlü alanın, 610 parsel sayılı taşınmazın aynı raporda ve krokide 610/D harfi ile gösterilen 6.704,15 metrekarelik kısmının davalıların murisi Fahri Kılıç adına olan tapu kayıtlarının iptali ile ...vasfı ile Hazine adına tesciline, geri kalan kısımların ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2011/249 E.-240 K. sayılı veraset ilamında belirtilen payları oranında davalılar adına tapuya kayıt ve tesciline, karar verilmiş, hüküm davalı Hazine tarafından mahkemece kurulan tazminata ilişkin hüküm bakımından temyiz edilmiştir.

Asıl ve birleştirilen 2015/97 Esas sayılı dava, ...şerhinin kaldırılması ve TMK’nın 1007.maddesinden kaynaklanan tazminat istemine, ...Yönetimi tarafından açılan birleşen dava ise tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından tazminat istemine dayanak yapılan 11870 m2 yüzölçümlü 610 parsel ile 9660 m2 yüzölçümlü 602 parsel sayılı taşınmazların tarla vasfı ile tapulama sonucu 196l yılında tazminat isteyen davacıların murisi adına tescil edildiği, 19/08/1996 tarihinde “satılamaz devredilemez” şerhi konulduğu, tapu kaydının hala davacıların murisi adına olduğu, davacıların temyize konu bu da 24/04/2014 tarihinde açtıkları anlaşılmaktadır.

Mahkemece verilen karar usul ve kanuna aykırıdır. Tapu sicilinin yanlış tutulması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin davalar nisbi harca tabi davalardandır.

492 sayılı Harçlar Kanununun 32. maddesinin birinci cümlesinde "Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Ancak ilgilisi tarafından ödenmeyen harçları diğer taraf öderse işleme devam olunmakla beraber bu para muhakeme neticesinde ayrıca bir isteğe hacet kalmaksızın hükümde nazara alınır" hükmüne yer verilmiştir.

Harçlar Kanununda, harç alınması veya tamamlanması yanların isteğine bırakılmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi hükme bağlanmış ve yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmıştır. Nitekim bu ilkeler, Hukuk Genel Kurulunun 12.10.2011 gün ve E: 2011/3-629, K: 2011/613 ile 23.10.2013 gün ve E: 2013/7-31, K: 2013/1481, 24.12.2013 gün ve 2013/21- 445 E. - 2013/1625 K. sayılı ilâmlarında da benimsenmiştir.

Davacı taraf, 492 sayılı Kanun kapsamında kendisi harçtan muaf olmadığı gibi, işlemi de yargı harçlarından müstesna değildir. Davacının yargı harçlarını ödeme yükümü altında olduğu anlaşıldığına göre, dava değeri üzerinden nisbi tarifeye göre dava harcı ödenmedikçe eldeki davaya devam etme olanağı bulunmamaktadır. Davalı taraf harçtan muaf olsa dahi dava harcının alınması gerekir.

Somut olayda, davacı vekili dava dilekçesinde 10000.-TL tazminat talebinde bulunmuş, ise de; bu değer üzerinden peşin/nisbi harç değil maktu harç yatırılmıştır. Her ne kadar davacı ıslah dilekçesi ile değer artırmış ve ıslah harcı yatırmışsa da;yatırılan ıslah harcının sadece artırılan miktara ilişkin olduğu, dava dilekçesinde talep edilen kısma ilişkin nisbi harcın yatırılmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ve ortaya konulan ilkeler gözardı edilerek, dava harcı tamamlanmadan yargılamaya devamla işin esası hakkında hüküm kurulması doğru değildir.

Bundan başka davacı asıl dava dilekçesinde husumeti Hazine, ...Yönetimine yöneltmek sureti ile ...şerhinin kaldırılması olmazsa 10000,00 TL tazminat talep ettiğini bildirmiş, ıslah dilekçesi ile tazminat miktarını 344.830,80,-TL daha artırmış, ek davasında ise aynı taleplerde bulunmuş, tazminat miktarını ıslah dilekçesinde belirttiği 344.830,80.-TL olarak göstermiş ancak ek davasını sadece ...Yönetimine karşı açmıştır.

Bu birleşen ek davada Hazine taraf olmadığından birleşen dosya yönünden tazminatın Hazineden tahsiline karar verilmesi ve ...Yönetimi tarafından açılan ve birleşen tapu iptali ve tescil davasında ...Yönetimi davacı, tapu malikleri davalı olduğu halde karar başlığında tarafların sıfatlarının birleşen dosya dikkate alınmadan yazılmış olması da doğru değildir.