Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/16945 K.2017/4759

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar vekili dava dilekçesinde; ... mahallesi, Istranca mevkii, tapu kütüğünün cilt 145, Sayfa 49, Sıra 64 ve 19/01/1962 tarihli 3676 metrekare miktarlı taşınmazın tapuda Osman oğlu Sebahattin Tüfekçi adına kayıtlı iken müvekkillerinin murisi olan .... tarafından ...

Noterliğinin 6 Ekim 1989 tarih ve 23158 yevmiye numaralı satış sözleşmesi uyarınca satın alındığını, ancak kadastro çalışmaları sırasında tespit dışı tescil harici bırakıldığını, tapusu bulunan taşınmazın müvekkillerinin murisi .... tarafından satış vaadi sözleşmesi uyarınca satın alındığını, eski tapu maliki ... ve ondan satın alan müvekkillerinin murisi .... ve onun da vefatı ile mirasçıları tarafından nizasız ve fasılasız olarak, zilyet olup kullandıklarını, 3676 m2 miktarındaki taşınmazın müvekkilleri adına tapuya tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece davanın reddine, dava konusu taşınmazın Hazine adına tesciline karar verilmiş, hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava TMK’nın 713. maddesi uyarınca açılan tapusuz taşınmazın tescili davasıdır.

6100 sayılı HMK'nın 50. maddesinde medenî haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanın davada taraf ehliyetine de sahip olacağı, 51. maddesinde dava ehliyetinin medenî hakları kullanma ehliyetine göre belirleneceği, 114/d maddesinde ise taraf ve dava ehliyetinin dava şartlarından olduğu ve 115. madde uyarınca da mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı belirtilmektedir.

4721 sayılı TMK'nın 47, 48, 49 ve 50. maddelerinde de tüzel kişiliğin kazanılması, hak ehliyeti ile fiil ehliyeti ve bunun kullanılmasına ilişkin hükümler yer almaktadır.

442 sayılı Köy Kanununun 37/7. maddesi uyarınca da köy tüzel kişiliği adına dava açmak ve açılan davayı takip yetkisi köy muhtarına aittir. Köy muhtarının hukukî bir engelinin çıkması durumunda bu yetki aynı Kanunun 33/b maddesine göre köy derneğinin seçeceği temsilciye tanınmıştır.

Ancak, On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair 6360 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince;

1) ... illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür.

2) .... Büyükşehir Belediyelerinin sınırları il mülkî sınırlarıdır.

3) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illere bağlı ilçelerin mülkî sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır.

Aynı Kanunun geçici 1. maddesinin onüçüncü fıkrasında; "1. maddeye göre tüzel kişiliği kaldırılan belediye ve köylerin mahkemelerde süren davalarında katıldıkları ilçe belediyesi taraf olur" hükmü yer almaktadır.

Bu hüküm Kanunun "Yürürlük" başlıklı 36. maddesi uyarınca ilk mahalli idareler genel seçiminin yapıldığı 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe girmiş bulunmaktadır.

Somut olayda, davada sadece ilçe belediyesinin taraf olduğu, 6360 sayılı Kanun gereğince ilçe belediyesi ile birlikte Büyükşehir sınırlarının il mülki sınırı haline gelmesi nedeniyle ... Büyükşehir Belediyesinin ilgili kamu tüzel kişisi sıfatıyla davada taraf olarak yer alması gerektiğinden, 6360 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesinin onüçüncü fıkrası gereğince işlem yapılması için kararın bozulması gerekmiştir.