Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/2260 K.2015/6822

Taraflar arasındaki tespit davasında İstanbul 19. İş ile Terme 1. Asliye Hukuk Mahkemesince (İş Mahkemesi sıfatıyla) ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, sigortalılık süresinin tespiti istemine ilişkindir.

İstanbul İş Mahkemesi, işin görüldüğü yerin "Samsun-Terme" olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Terme 1. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ise, davalının ikametgahı mahkemesi olan İstanbul Mahkemelerinin de yetkili olduğu ve seçimlik yetki uyarınca yetkisizlik kararı verilemeyeceği gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu 5. maddesinde iş uyuşmazlıklarında yer itibari ile yetkili iş mahkemelerini belirlemiştir. Buna göre, “iş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medenî Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.”

İş mahkemelerinde yetki kuralı, Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanununun yetki kurallarına uygun olup buna ek olarak işin yapıldığı yer, yani işyeri mahkemelerini de yetkili kılmaktadır.

İş mahkemesine açılan dava, dava tarihinde davalının ikametgâhının bulunduğu veya işçinin işini yaptığı yerdeki iş mahkemesi veya iş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesinde açılmalıdır.

İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yapılmasa da hâkim tarafından kendiliğinden bu husus gözönünde bulundurulmalıdır. Bir başka anlatımla hâkim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de re'sen yetkisizlik kararı verebilir.

Somut uyuşmazlıkta, davacı işini "Samsun-Terme" ilçesinde yaptığını beyan etmiş, davalı İ.. A..'nin de yerleşim yeri adresinin "İstanbul" olduğu anlaşılmıştır. Uyuşmazlık seçimlik yetkiye tabi olup davalının ikametgahı olan İstanbul Mahkemelerinin de yetkili olduğu anlaşıldığından, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler çerçevesinde; uyuşmazlığın İstanbul 19. İş Mahkemesinde görülüp çözümlenmesi gerekir.