Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/4001 K.2015/2136

Davalının tasarruf yetkisinin kısıtlanması istemine ilişkin davada ............. Sulh Hukuk ve ............. Aile Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, davalı eşin harcamalarının kontrol altına alınması istemine ilişkindir.

Aile Mahkemesince, Uyuşmazlığın Türk Medenî Kanununun 406. maddesi kapsamında davalının kısıtlanmasına yönelik olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Sulh Hukuk Mahkemesi ise, Türk Medenî Kanununun 199 maddesi uyarınca davanın, Aile Mahkemesinin görevine girdiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

TMK'nın 188. maddesi "Eşlerden her biri, ortak yaşamın devamı süresince ailenin sürekli ihtiyaçları için evlilik birliğini temsil eder.

Ailenin diğer ihtiyaçları için eşlerden biri, birliği ancak, aşağıdaki hâllerde temsil edebilir:

1. Diğer eş veya haklı sebeplerle hâkim tarafından yetkili kılınmışsa,

2. Birliğin yararı bakımından gecikmede sakınca bulunur ve diğer eşin hastalığı, başka bir yerde olması veya benzeri sebeplerle rızası alınamazsa."

TMK'nın 190. maddesi "Eşlerden biri birliği temsil yetkisini aşar veya bu yetkiyi kullanmada yetersiz kalırsa hâkim, diğer eşin istemi üzerine temsil yetkisini kaldırabilir veya sınırlayabilir. İstemde bulunan eş, temsil yetkisinin kaldırıldığını veya sınırlandığını, üçüncü kişilere sadece kişisel duyuru yoluyla bildirebilir.

Temsil yetkisinin kaldırılmasının veya sınırlanmasının iyiniyetli üçüncü kişilere karşı sonuç doğurması, durumun hâkimin kararıyla ilân edilmesine bağlıdır."

TMK'nın 196. maddesi "Eşlerden birinin istemi üzerine hâkim, ailenin geçimi için her birinin yapacağı parasal katkıyı belirler."

Eşin ev işlerini görmesi, çocuklara bakması, diğer eşin işinde karşılıksız çalışması, katkı miktarının belirlenmesinde dikkate alınır."

TMK'nın 198. maddesi "Eşlerden biri, birliğin giderlerine katılma yükümlülüğünü yerine getirmezse, hâkim onun borçlularına, ödemeyi tamamen veya kısmen diğer eşe yapmalarını emredebilir."

TMK'nın 199. maddesi "Ailenin ekonomik varlığının korunması veya evlilik birliğinden doğan malî bir yükümlülüğün yerine getirilmesi gerektirdiği ölçüde, eşlerden birinin istemi üzerine hâkim, belirleyeceği malvarlığı değerleriyle ilgili tasarrufların ancak, onun rızasıyla yapılabileceğine karar verebilir.

Hâkim bu durumda gerekli önlemleri alır."

TMK'nın 406. maddesi "Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır." Hükümlerine yer verilmiştir.

Somut olayda, davacının savurganlık, alkol veya uyuşturucu bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimi düzenleyen ve bu nedenle vesayeti gerektiren TMK'nın 406. maddesi kapsamında bir istemde bulunmadığı, davalı eşinin gelişi güzel harcamalarından dolayı, evlilik birliğinin sarsılması, evli eşlerin evlilik birliğinin korunması amacı ile davalı eşin harcamalarına kısıtlama getirilmesi istemi ile dava açtığı TMK'nın 188, 190, 196, 198 ve 199 maddelerinin tartışılması gereken bir dava olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda, uyuşmazlığın 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usûllerine Dair Kanunun 4/1. maddesi uyarınca Aile Mahkemesinde görülüp, çözümlenmesi gerekmektedir.