Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/5136 K.2016/3150

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali istemine ilişkin davada ... Asliye Ticaret ve ... Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

...

Asliye Ticaret Mahkemesince, davacı vekilince davalılar aleyhine ana dava ve birleştirilen dava dosyalarıyla açılan davalarda; borçlu şirketin mal kaçırma amacıyla üzerine kayıtlı taşınmazı davalı şirkete ve diğer davalılara sattığından bahisle tasarrufun iptali davası açılmış ise de; bu tür davalarda amacın, borçlunun haciz ya da iflasından önce yaptığı bazı tasarrufların geçersiz ya da iyiniyet kurallarına aykırılık nedeniyle, alacaklıya karşı sonuçsuz kalması ve dolayısı ile o mal üzerinde cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamak olduğundan, davanın aynî değil şahsi nitelikte bir dava olduğu,

temelinde muvazaa veya haksız fiil gibi kabul edilebilecek tasarruflar nedeniyle alacaklının zarara uğradığı iddiası mevcut olup, bu sebeple 6762 sayılı Ticaret Kanununun 4. maddesi kapsamında ticari davalardan olmadığı, davalı ... vekilinin de süresinde iş bölümü itirazında bulunduğu gerekçesiyle, görevsizlik kararı vermiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ise ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2011/337 E. - 2014/33 K. sayılı dosyası ile bununla birleştirilen 2013/54 E. - 49 K. sayılı dosyasında ...'ın davalı olmaması nedeniyle bu kişinin iş bölümü itirazının, bu davalılar için geçerli olmadığı gerekçesi ile bu iki dosyanın tefrik edilmesine karar verilmiş, eldeki davalı ... .... hakkında açılan iş bu dosyada ise mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

İş bölümü itirazının yalnız ilk itiraz olarak ileri sürülebileceği hususu TTK'nın 5 ve HUMK'nın 187. (6100 sayılı HMK'nın 116. maddesi) maddelerinde düzenlenmiştir. İlk itiraz olarak ileri sürülmeyen iş bölümü itirazının mahkemece kabul edilmemesi gerekir. İş bölümü itirazının uygun bulunması halinde mahkemece dava dosyasının ilgili mahkemeye gönderilmesine karar verilir. Gönderme kararı nihai bir karardır, mahkeme bu karar ile davadan elini çeker, gönderme kararı ile dava sona ermez ve bu kararın temyizi kabil değildir. Yine, gönderme kararı usûlüne uygun şekilde verilmesi halinde (İlk itiraz olarak ileri sürülmesi ve mahkemece uygun görülmesi) gönderilen mahkemeyi bağlar ve gönderilen mahkeme bu davaya bakmak zorundadır.

TTK'nın 5/3. maddesi "Bir davanın ticari veya hukukî mahiyeti itibariyle iş sahasına girip girmediği yalnız iptidai itiraz şeklinde taraflarca dermeyan olunabilir".

TTK'nın 5/son maddesi ise "Vazifesizlik sebebiyle dava dilekçesinin reddi halinde yapılacak muamelelere ve bunların tâbi oldukları müddetlere dair usûl hükümleri iş sahasına ait iptidai itirazın kabulü halinde de tatbik olunur." hükümleri yer almaktadır.

Uyuşmazlık, İİK'nın 277 ve devamı maddelerine dayalı tasarrufun iptali istemine ilişkindir. Aynı Kanunun 282. maddesi uyarınca iptal davalarının borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılması gerekir. Bunlardan başka, kötü niyet sahibi üçüncü şahıslar aleyhine de iptal davası açılabilir.

Somut olayda; davanın 6102 sayılı TTK'nın yürürlüğe girmesinden önce 13.06.2011 tarihinde açıldığı, iş bölümü itirazında bulunan ...'ın devraldığı taşınmazların ........ ..... ada 17 parsel ile Selçuklu ilçesi, Dikilitaş mahallesi, Buzluk mevkii 16565 ada 15 parsel olduğu, davalı ... ....'ün ise .... ....ada 6 parsel sayılı taşınmazı devraldığı, davalılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmadığı, buna göre davalı ...'ın iş bölümü itirazında bulunmasının diğer davalı açısından bir sonuç doğurmayacağı anlaşıldığından, davanın ilk açıldığı ...

Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir.