Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/5743 K.2016/3870

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı... vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında ... mahallesi 125 parsel sayılı taşınmaz, 9740 m2 yüzölçümü ile... ve ... kızı ..., ... eşi ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ... Yönetimi, 28/03/2013 tarihli dava dilekçesi ile taşınmazın kesinleşen ... sınırı içinde kaldığını, öncesi itibarıyla ve halen de eylemli ... niteliğinde olduğunu ileri sürerek, davalılar adına olan tapu kaydının iptaline, ... niteliği ile... adına tapuya tesciline, davalıların elatmalarının önlenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile... ili, ... mahallesi 125 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile ... vasfıyla... adına tapuya kayıt ve tesciline, müdahalenin men'i talebinin reddine, şerhlerin silinmesine karar verilmiş; hüküm, davalı... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kesinleşen ... sınırı içinde kaldığı ve eylemli ... olduğu iddia edilen taşınmazın tapu kaydının iptali ve tescili istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 1944 yılında 3116 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılıp kesinleşen ... kadastrosu, 1950 yılında 5653 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılan makiye ayırma işlemi, 1961 yılında kesinleşen genel arazi kadastrosu, 17/01/1994 tarihinde 6 ay süre ile ilân edilip kesinleşen 6831 sayılı Kanunun 3302 sayılı Kanunla değişik 2/B madde uygulaması vardır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın (A) ve (B) harfleriyle işaretli sırasıyla 113 m2 ve 144 m2 yüzölçümündeki bölümlerinin kesinleşen ... sınırı içinde kaldığı, ancak tamamının eylemli ... olduğu gerekçesiyle karar verilmişse de yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli değildir.

Şöyle ki; uzman bilirkişi tarafından taşınmazda çam, meşe ağaçları bulunduğu, eğiminin % 20 olduğu, halen baraj gölü suyu altında kaldığı açıklanmış; ağaçların yaşı, sayısı, dağılımı konusunda ziraat uzmanına inceleme yaptırılmamış, yöreye ait en eski tarihli hava fotoğrafındaki konumu da belirlenmemiştir.

Kural olarak, bir yerde kesinleşen ... kadastro çalışması varsa, o yerin ... olup olmadığı, kesinleşen ... kadastro haritasının uygulanması sonucu belirlenir ise de; bu sınırlandırmada, 4785 sayılı Kanun hükümlerinin nazara alınmış olması halinde sağlıklı çözüme ulaşılır. Zira, 3116 sayılı Kanun, sadece devlet ...larını belirlemiş olup; bu kanuna göre, 13/07/1945 tarihinden önce yapılan sınırlandırmalar sonucu oluşup kesinleşen tahdit haritaları,

... olarak sınırlandırılan alanların bu niteliğini kesinleştirmekle birlikte ... sınırları dışında kalan taşınmazların ... niteliğini ve hukuki durumunu saptamakta yetersiz kalır. Bu şekildeki taşınmazların ... olup olmadığının, 4785 ve 5658 sayılı kanunlara göre çözümlenmesi ve ilk ... kadastrosunun yapıldığı sırada taşınmazın hukuken ... olup olmadığının tespiti önemlidir ki, bu da, 1945 yılından öncesini gösteren, yöreye ait en eski tarihli memleket haritasının incelenmesiyle mümkün olacaktır.

O halde; mahkemece, bir harita - kadastro (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile üç ... yüksek mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak keşifte, dava konusu taşınmaz ve etrafını gösterir ve ilk defa o yerde grafik ya da fotogrametri yöntemiyle düzenlenen 1/5000 ölçekli arazi kadastro paftasının orijinal fotokopi örneği ile yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve bu haritanın yapımına esas alınan en eski tarihli (varsa 1945 öncesi) hava fotoğrafları bulunduğu yerlerden istenerek,

bu belgeler dava konusu taşınmaz ile çevresine uygulanıp, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle üç boyutlu olarak incelettirilip taşınmazın niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü belirlenmeli, ziraat uzmanından taşınmazın bitki örtüsü, toprak yapısı, üzerindeki ağaçların sayısı, yaşı, taşınmazdaki dağılımı, kapalılık oranını gösteren bilimsel verilere dayalı rapor alınmalı, öncesi itibarıyla ... sayılmayan yerlerden ise 1961 yılındaki genel kadastrodan itibaren özel mülk olarak tapuda kayıtlı bir yerin bu tarihten sonra çevreden tohumlama yolu ile ...laşmasının taşınmazı kamu malı ... haline getirmeyeceği,

bu nedenle taşınmazda bulunan ağaçların yaşının tespitinin önemli olduğu gözönünde bulundurulmalı, taşınmazın hali hazır resimleri dosyaya eklenmeli, tapudaki... payının nasıl oluştuğu araştırılarak, mahkeme kararı ile oluşmuşsa ilgili mahkeme dosyası ve diğer belgeler getirtilmeli, bundan sonra oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.