Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/10246 K.2016/10021

Taraflar arasındaki davada ... 5. Sulh Hukuk ve ... 9. İş Mahkemelerince (Hakem sıfatıyla) ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, kira akdinin sona erdirilerek, zorunlu işyeri gereksinimi nedeniyle tahliyesi istemine ilişkindir.

... 5. Sulh Hukuk Mahkemesince, davacı tarafın ..., davalı tarafın ise ... olduğu, 3533 sayılı Kanunun 1. maddesi uyarınca genel, özel ve katma bütçelerle idare edilen daireler ve belediyelerle sermayesinin tamamı devlete veya belediye veya hususi idarelere ait olan kurumlar arasındaki ihtilaflara bu Kanunda yazılı tahkim usûlüne göre bakılması, yine anılan Kanunun 4. maddesi uyarınca bu davalara en yüksek dereceli hukuk mahkemesi hâkimi tarafından bakılması, gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosya ... 9. İş Mahkemesine (Hakem sıfatıyla) gönderilmiştir.

... 9. İş Mahkemesince (Hakem sıfatıyla) ise davalı...'nın idari ve mali açıdan özerk bulunduğu, yönetim bütçesinden başka gelirlerinin de bulunduğu bu nedenle 3533 sayılı Kanunda gösterilen daire ve kuruluşlardan olmadığı bilindiğine göre, uyuşmazlığın çözümünde hakem sıfatı ile bakılmasını gerektirir yasal bir durum sözkonusu olmadığından görevsizlik verilerek dava dosyasının görevli ... 5. Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Dosya kapsamından; davalı sıfatında bulunan ... Devlet Tiyatrosu Müdürlüğünün, 31/03/1983 yılından bu yana kiralayan ... ile düzenlenen kira sözleşmesi gereği ... ... ... Tesisleri D Bloğun 1. Katından 101...112 nolu 12 adet büronun kiracısı olduğunu, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanununun yürürlüğe girmesi ile ..., ... ve Emekli Sandığı Teftiş Kurullarının birleştirilerek Rehberlik ve Teftiş ...

Grup Başkanlığı adı altında yapılandırıldığını, sürekli görev merkezli ve geçici olarak bulunan müfettiş sayılarının artması neticesinde toplantı odası, arşiv ve benzeri ihtiyaç duyulduğunu belirterek, davalı ... ...

Devlet Tiyatrosu Müdürlüğü'nün kullanımında olan D Blok 1. kattaki 101 ve 112 numaraları arasında bulunan 12 adet büronun kira akdinin sona erdirilerek, zorunlu işyeri gereksinimi nedeniyle tahliyesine, büroların boş olarak teslimine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

3533 sayılı Mecburi Tahkim Kanununun 1. maddesi gereğince, umumi mülhak ve hususi bütçelerle idare edilen daireler ve belediyeler, sermayesinin tamamı devlete veya belediyeye veya hususi idarelere ait olan daire ve müesseseler arasında çıkan ihtilaflardan, adliye mahkemelerinin vazifesi dahilinde bulunanlar, 3533 sayılı Mecburi Tahkim Kanununda yazılı

tahkim usûlüne göre halledilir. Bir uyuşmazlığa 3533 sayılı Kanun hükümlerine göre, bakılabilmesi için, davanın her iki tarafının da Kanunun birinci maddesinde sayılan kamu kurumundan olması gerekir. Taraflardan birisi kanunda belirtilen kamu kuruluşu değilse, davaya mecburi hakem sıfatıyla bakılamaz.

Öyleyse; davalı SGK'nın, 20.5.2006 tarihinde Resmî Gazetede yayımlanan 5502 sayılı Kanunun 1. maddesinde, gereğince, idari ve mali açıdan özerk, özel kanununda hüküm bulunmayan hallerde, özel hukuk hükümlerine tâbi kurum olduğu açıklandıktan sonra, mali hükümlerin düzenlendiği, 33. maddesinde, merkezi yönetim bütçesinden başka gelirlerinin de bulunduğu açıklanmıştır. O halde davalı ... Başkanlığı, 3533 sayılı Kanunda gösterilen daire ve kuruluşlardan olmadığından, uyuşmazlığın çözümünde de hakem sıfatı ile mahallin yüksek dereceli hukuk hâkimi görevli değildir. Davaya bakmak, genel mahkemelerin görevi içinde kaldığından davanın ilk olarak açıldığı ... 5. Sulh Hukuk Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.