Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/12340 K.2019/2135

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava konusu; ... ili, Merkez ilçesi, ... köyünde kain, 2524,73 m2 yüzölçümlü 126 ada 15 parsel sayılı taşınmaz ve 1859,91 m2 yüzölçümlü 126 ada 16 parsel sayılı taşınmaz 23.11.2015 tarihinde tarla vasfı ile davalı ... adına tespit edilmiştir.

Davacı vekili; dava konusu taşınmazın bulunduğu köyde 3402 sayılı Kadastro Kanununun Geçici 8. maddesi doğrultusunda kadastro çalışmaları yapıldığını ve dava konusu 126 ada 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazların senetsizden davalı adına tespit edildiğini, 3402 sayılı Kanun gereğince süresinde kadastro müdürlüğünce yapılan askı ilanına itiraz ettiklerini, dava konusu taşınmazın Hazine adına tespit görmesi gerektiğini, dava konusu taşınmazın evveliyatı itibariyle orman olması, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunması, zilyetlikle mülk edinme koşulları gerçekleşmediğinden, tespitin iptal edilerek taşınmazın Hazine adına tapuya kayıt ve tescilini talep ve dava etmiştir.

Yargılama sonunda mahkemece; dosya kapsamından; davalının dava konusu taşınmazı TMK'nın 713/1 ve Kadastro Kanunu 14/1 maddesi gereğince davasız-aralıksız 20 yılı aşkın süredir malik sıfatıyla zilyetliğinde bulundurduğu, alınan bilirkişisi raporlarından dava konusu taşınmazların orman sayılmayan sahalardan olduğu gerekesi ile davanın reddine, ... ili, Merkez ilçesi, ... köyünde kain 126 ada 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde;1973 yılında 766 sayılı Kanuna göre ilk tesis kadastrosu, 13.11.2015 tarihinde kesinleşen 3402 sayılı Kanunun Ek 5. maddesine göre yapılan ilk orman tahdidi ve 22.01.2016 tarihinde kesinleşen 3402 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesine göre yapılan kadastro çalışmaları bulunmaktadır.

Mahkeme kararına esas 22.04.2016 havale tarihli ziraat bilirkişisi raporunda; dava konusu taşınmazların içerisinden ... Deresinin geçmekte olduğunun görüldüğü, her iki taşınmazın da çevresinde bulunan özel mülkiyete konu taşınmazlarla bütünlük oluşturmadığı gibi onların devamı niteliğinde de olmadığı ve her iki taşınmazın zilyetlikle iktisabı mümkün olmayan özel mülkiyet alanı dışında Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu, 22.04.2016 tarihli orman mühendisi bilirkişi raporunda ise dava konusu taşınmazların orman sayılmayan alanlardan olduğunun belirtilmiş olduğu, bu durumun ise taşınmazların fiili ve hukuki durumlarında duraksamaya neden olduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu ve 3402 sayılı Kanunun 14. ve 17. madde hükümlerinin davalılar yararına gerçekleştiği gerekçesiyle hüküm kurulmuşsa da yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Hükme esas alınan raporlar arasında çelişki giderilmediği gibi, taşınmazların içinde dere geçtiği halde jeolog bilirkişiden rapor alınmamıştır.

O halde; mahkemece 1 orman mühendisi, 1 ziraat mühendisi, 1 harita ve fotogrametri mühendisi, 1 jeolog bilirkişi eşliğinde yeniden yapılacak keşifte, öncelikle dava konusu taşınmaz ve etrafını gösterir ve ilk defa o yerde grafik ya da fotogrametri yöntemiyle düzenlenen 1/5000 ölçekli arazi kadastro paftasının orijinal fotokopi örneği ile yöreye ait en eski ve dava tarihinden 15-20 yıl önce çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları ve bu fotoğraflara dayanılarak üretilmiş orijinal renkli memleket haritaları bulunduğu yerlerden istenerek,

taşınmazın niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü belirlenmeli, orman sayılan yerlerden değil ise, öncesinin ne olduğu, zilyetliğin ne zaman başlayıp nasıl sürdürüldüğü, kimden kime geçtiği, zilyetliğin ekonomik amacına uygun sürdürülüp sürdürülmediği saptanmalı, komşu parsel tutanakları ve varsa dayanağı kayıt ve belgeler getirtilerek çekişmeli taşınmaz yönünü ne olarak okuduğu belirlenmeli, jeolog bilirkişiden taşınmazların arasından geçen derenin çekişmeli taşınmazların kullanımına etkisi, taşkın sahasında olup olmadığı, derenin yatak değiştirip değiştirmediği konularında;

ziraat uzmanından üzerindeki bitki örtüsünün niteliği, toprağın yapısı, varsa ağaçların yaşı, dağılımı, kapalılık oranı, dikme mi kendiliğinden yetişme mi olduğu konularında bilimsel verilere dayalı rapor alınarak karar verilmelidir.