Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/13245 K.2019/4792

.....

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan ... vekili ve tapu müdürlüğü adına Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne, duruşma isteminin değerden reddine karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilini.... kayıtlı gayrimenkulü satın aldığını, bedel olarak 15.000,00 TL'ye anlaşıldığını, pazarlıklarda davalı mal sahibi ...'in bulunmadığını, tapu ...... vekaleti ile davacıya devredildiğini, davacıya ......arsa sahibinin damadı olarak tanıtıldığını, gayrimenkulü satın alan davacının etrafını çitle çevirdiğini, Ekim 1999 tarihinde kendisinin savcılığa çağırıldığını, gayrimenkulün sahte vekalete dayalı olarak kendisine satıldığının izah edildiğini,

asliye hukuk mahkemesinde de tapu iptali ve tescil davası açıldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı müvekkilin sahte vekalete dayalı olarak satılan yer için ödediği 15.000,00 TL'nin tapuda ferağ tarihi olan 17.02.1999 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; 1) Açılan davanın kısmen kabulüne, 8.000 TL'nin 17.02.1999 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar tapu müdürlüğünü temsilen Hazine ile davalı ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, davacı tarafın fazlaya ilişkin talebinin reddine, diğer davalılar ..., ...'a karşı açılan davanın reddine, davacı tarafın davalılar...... ve ... yönünden davayı takip etmemesi sebebi ile bu davalılara karşı davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, hüküm davalılardan ... vekili ve tapu müdürlüğü adına Hazine vekili tarafından temyiz edilmiş, davalılardan ...'in duruşmalı temyiz istemi değerden reddedilmiştir.

Dava TMK'nın 1007. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 1007. maddesi, tapu sicilinin aleniliği ve tapu siciline güven ilkelerinin yansımasının sonucu olarak, mülkiyet hakkı ya da başkaca bir aynî hak edinen kişinin, bu sicilin tutulması nedeniyle uğradığı zararın tazminine ilişkin olup, buna göre "Tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devlet sorumludur.”

Medenî Kanunun 1007. maddesi gereğince davalı sıfatı Hazinenin olup tapu müdürlüğünün davalı sıfatı bulunmadığından tapu müdürlüğü aleyhine açılan davanın husumetten reddi gerekeceği hususu düşünülebilir ise de Hukuk Genel Kurulunun 2011/9-718 E. - 2012/36 K. sayılı kararında da değinildiği üzere, HMK’nın 124/4. maddesindeki, “Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir.

Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder” hükmü uyarınca, somut olayda, tapu müdürlüğünün davalı gösterilmesi ve tapu müdürlüğünün de Hazine vekili tarafından temsil edilmiş olmasının temsilcide yanılgı olarak değerlendirilmesi gereklidir. Yargıtayın

........

istikrar kazanmış uygulamalarına göre de davacı, temsilcideki yanılmayı sonradan düzeltebilir. Temsilcide yanılmanın hukukî yaptırımı, hasımda yanılmada olduğu gibi, davanın reddi gibi ağır bir sonuç doğurmaz.

Davanın niteliğine göre, husumetin Hazineye yöneltilmesi gerekirken, taraf sıfatı bulunmayan tapu müdürlüğü hasım gösterilmiştir. Dava dilekçesindeki anlatım ve istemden, asıl dava edilmek istenenin Hazine olduğu anlaşılmaktadır. Hâl böyle olunca, davanın davalı olarak sadece tapu müdürlüğüne yöneltildiğinden sözedilemez. Ortada belirgin biçimde temsilcide yanılma hali vardır. Mahkemece temsilcide yanılma hali re'sen gözetilerek, davanın Hazineye yöneltilmesi için davacı yana olanak verilmesi, Hazinenin de delilleri toplanarak oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmadan işin esası hakkında hüküm kurulmuş olması doğru değildir.