Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/5913 K.2016/8766

Taraflar arasındaki alacak davası hakkında ... Asliye Hukuk Mahkemesi ve ... 7. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ayıplı araç satışı nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. ... Asliye Hukuk Mahkemesince, 6100 sayılı HMK'nun 6. maddesinde Genel Yetkili Mahkemenin davalının ikametgahı olduğu düzenlenmiştir. Davalının ikametgahının .../... adresidir. Davalının süresinde vermiş olduğu cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunduğu, yetkili mahkemelerin davalının ikametğahı olan ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

... 7. Asliye Hukuk Mahkemesi ise, davanın açılış tarihi itibariyle; davacının MERNİS yerleşim adres bilgisinin: "... mahallesi, ... Yıl Caddesi, Kapı No: 148/9 .../..." olduğu; davalının MERNİS yerleşim adres bilgisinin: "... Mahallesi, 61 Sk, Kapı No: 22/1 .../..." olduğu. 6100 sayılı HMK'nun 6. maddesinde düzenlenen genel yetki kuralina göre yetkili mahkemenin; davanın açıldığı tarihdeki yerleşim yeri mahkemesi olan ... mahkemeleri olduğu.

6100 sayılı HMK'nun 10. maddesinde düzenlenen özel yetki kuralına göre yetkili mahkemenin: Sözleşmenin ifa yeri mahkemesi olduğu, ifa yeri taraflarca kararlaştırılmadığından ve talep konusu para alacağı olduğundan, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinin ifa yeri olmasi nedeni ile .../... mahkemeleri olduğu. 6100 sayılı HMK'nın 19 ve 117. maddeleri uyarınca yetki ilk itirazinin, cevap süresi zarfında ibraz edilen cevap dilekçesinde ileri sürüldüğü.

6100 sayılı HMK'nun 19. maddesi uyarınca yetki ilk itirazinda bulunan davalı tarafın, yetkili mahkemeyi doğru olarak bildirmediği; zira genel yetki kuralına göre ... Mahkemelerinin, özel yetki kuralına göre ... Mahkemelerinin yetkili olduğu ve bakirköy Mahkemelerinin hiçbir surette yetkili olmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

HMK'nın 6/1. maddesi uyarınca "(1) Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." Bu yetki kuralı kesin olmadığından HMK'nın 19. maddesinde belirlenen süre ve yöntemle yetkisizlik itirazında bulunulmaz ise davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir ve mahkemece kendiliğinden yetkisizlik kararı verilemez. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19/2. maddesinde.

"Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz." hükmünü içermektedir. Yine, 116/1-a maddesinde "Kesin yetki kuralının bulunmadığı hâllerde yetki itirazını "ilk itiraz" olarak düzenlemektedir. 117/1. madde ise.

"İlk itirazların hepsi cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır; aksi hâlde dinlenemez." hükmünü

içermektedir. Son olarak; "Cevap dilekçesini verme süresi" başlıklı 127/1. maddesi ise; "Cevap dilekçesini verme süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Ancak, durum ve koşullara göre cevap dilekçesinin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor yahut imkânsız olduğu durumlarda, yine bu süre zarfında mahkemeye başvuran davalıya, bir defaya mahsus olmak ve bir ayı geçmemek üzere ek bir süre verilebilir. Ek cevap süresi talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir." şeklinde düzenleme getirmektedir.

Somut olayda, davanın, ... Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığı, davacının MERNİS yerleşim adres bilgisinin: "... Mahallesi, ... Yıl Caddesi, Kapı No: 148/9 .../..." olduğu; davalının MERNİS yerleşim adres bilgisinin: ".. Mahallesi, 61 Sokak, Kapı No: 22/1 .../..." olduğu. 6100 sayılı HMK'nun 6. maddesinde düzenlenen genel yetki kuralına göre yetkili mahkemenin: davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olan ... Mahkemeleri olduğu.

6100 sayılı HMK'nun 10. maddesinde düzenlenen özel yetki kuralına göre yetkili mahkemenin, sözleşmenin ifa yeri mahkemesi olduğu, ifa yeri taraflarca kararlaştirilmadiğindan ve talep konusu para alacağı olduğundan, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinin ifa yeri olması nedeni ile uyuşmazlığın ... Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp çözümlenmesi gerekir.