Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/6824 K.2016/8178

Taraflar arasındaki davada ... 2. Asliye Hukuk ile ... 1. Asliye Hukuk ... Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, deniz aracının mülkiyetinin tespiti ve tescil istemine ilişkindir.

... 2. Asliye Hukuk Mahkemesince, davanın deniz ticaret hukukuna ilişkin olduğu, 24/03/2005 tarih 188 sayılı kararıyla Mahkemesi kurulmayan fakat birden fazla Asliye Hukuk Mahkemesi bulunan yerlerde bu davaların 1 numaralı Asliye Hukuk Mahkemesinde bakılmasına karar verildiği gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ise ticari amacı bulunmayan ve ekonomik menfaat sağlama amacına yönelik olmayan araçların ticaret gemisi olamayacağı gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

6102 sayılı TTK'nın 5. maddesinin ikinci fıkrasında “Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4'üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde ... Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.” şeklinde düzenleme mevcuttur.

6103 sayılı TTK'nun Uygulanması ve Yürürlüğü Hakkındaki Kanunun 8/1. maddesinde “6762 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca kurulmuş bulunan ... mahkemesinin görmekte olduğu davalar, Türk Ticaret Kanununun 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının ikinci cümlesi gereğince, Türk Ticaret Kanununun yürürlüğe girmesinden itibaren bir ay içinde, tarafından, Türk Ticaret Kanunu ile diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevli kılınacak asliye ticaret mahkemesine devredilir." düzenlemesi mevcuttur.

6103 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince ...'ca ... ve ... illerinde TTK'nın Denizcilik Kitabından kaynaklanan uyuşmazlıkları görmek üzere görevli mahkemeler belirlenmiş, bu illerin dışında ise böyle bir görevlendirme yapılmamıştır. Bu durumda, 01.07.2012 tarihinden sonra 6102 sayılı Kanunun Deniz Ticaret Kitabından doğan uyuşmazlıklar ticari dava sayılacak, ticari davalar ise 6102 sayılı TTK'nın 5. maddesi gereğince Ticaret Mahkemelerince görülecektir.

Somut olayda; davacı vekili müvekkilinin 1991 yıllarının başlarında davalıların murisine ait olan 34 01 1089 plakalı tekne vasfındaki deniz vasıtasını, davalıların murisi ...'den satın almasına rağmen aradaki yakın akrabalık ilişkisinin vermiş olduğu güven ve o zamanın şartlarının müsait olmamasından ötürü plakanın devrini kendi üzerine tescil ettiremediğini, teknenin hattıyla birlikte satın alındıktan sonra müvekkili tarafından 2000 yıllarının başlarına kadar işletildiğini ve geçen zaman içersinden kırılıp yok olduğunu,

davalıların plakanın devrini müvekiline vereceklerini söylemelerine rağmen bugüne kadar bunu gerçekleştiremediklerini belirterek plakanın üçüncü kişilere devrinin önlenmesi amacıyla kaydına teminatsız ihtiyati tedbir konulmasına, müvekkiline ait olan ve ancak davalıların murisi adına kayıtlı bulunan ... deniz aracı hattının ve plakasının müvekkiline ait olduğu hususunun tespiti ile müvekkili adına tescil edilmesini talep etmiştir.

Bu açıklamalar ışığında, somut olaya gelince; dava 15.07.2013 tarihinde, ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmıştır. Adı geçen mahkemece, ... Mahkemeleri lağvedildiği ve bu sebeple geçerliliği bulunmayan HSYK'nın 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı kararı gerekçe gösterilerek, olmayan Mahkemelerine görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla adı geçen mahkemece ticaret mahkemesi sıfatıyla davaya bakılması gerekirken görevsizlik kararı verilmesi kanuna aykırıdır.