Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/6953 K.2018/2693

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili 05/01/2015 havale tarihli dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... ili, ... ilçesi, ... mevkii, 3925 sayılı parselin maliki iken ... .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/330 E. - 2008/139 K. sayılı dosyasında verilen karar ile tapusu iptal edilerek ... adına tesciline karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini belirterek dava konusu taşınmazın rayiç bedelinin fazlaya dair haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik ...000,00.-TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 08/09/2015 tarihli ıslah dilekçesi ile talep ettikleri tazminat miktarının ıslah harcını da aynı gün yatırmıştır.

Mahkemece; davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile Ek bilirkişi raporunda hesaplanan 38.377,54.-TL'nin ... .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/330 Esas sayılı dosyasının kesinleşme tarihi olan ....05.2008 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı Hazineden alınarak davacıya verilmesine, ıslahla arttırılan fazla miktarın reddine karar verilmiş, hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, TMK’nın 1007. maddesine dayalı olarak açılan tazminat istemine ilişkindir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; ... ilçesi, ... mevkiinde bulunan 199 parsel sayılı taşınmazın 1958 yılında yapılan kadastro sırasında tapu kaydı uygulanarak zeytinlik vasfıyla ... ve Recep Karadeniz adına tespit ve tescil edilmiş, 199 sayılı parselin ifrazı ile oluştuğu anlaşılan 3925 parsel sayılı taşınmaz 275,50 m² yüzölçümü ve zeytinlik vasfıyla 02/02/1988 tarihinde satış sureti ile davacı Halit Biçer adına tescil edilmiş, ... tarafından açılan dava sonucu ... .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/330 E. - 2008/139 K. sayılı kararıyla taşınmazın tamamının tapusunun iptaline ve orman vasfıyla tesciline karar verildiği, hükmün tarihinde kesinleştiği, 05/01/2015 tarihinde ise eldeki dava açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkemece tazminat istemine dayanak taşınmazın, tapu iptal ve tescil kararının kesinleştiği tarih itibari ile arsa vasfında olduğu kabul edilerek emsal metoduna göre değer belirlenmesi gerektiğinin düşünülmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ne var ki; keşif sonucu bilirkişiler tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda somut emsal olarak incelenen ... ilçesi, ... mevkii 326 ada ... parsel sayılı taşınmazın satış tarihi 09/06/2014 olup değerlendirme tarihinden tapu iptal kararının kesinleştiği .../05/2008''den daha sonraki tarihe ilişkin olup, değerlendirme tarihinden sonra yapılan satışın emsal alınamayacağı, hükme esas alınan ek bilirkişi raporunda bu emsalin dava tarihindeki değerinin 2008 yılına endeks uygulamak suretiyle bedelinin tespit edilmesinin doğru olmadığı düşünülmemiş, emsal alınan taşınmaza ilişkin tapu kaydı, resmi satış sözleşmesi,

imar planı içinde yer alıp almadığı, değerlendirme tarihi itibari ile m² emlak değerleri araştırılmamıştır.

Bu durumda, somut olayda davaya konu taşınmazın değerinin yöntemine uygun şekilde tespit edildiği söylenemez.

Bu nedenle, mahkemece arsa niteliğinde bulunan taşınmaza yönelik olarak, emsal satışların değerlendirme tarihindeki (tapu iptali ve tescil kararının kesinleştiği .../05/2008 tarihi) karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak, taşınmazdan ... payının düşülmesinin gerekip gerekmediği belirtilmek suretiyle gerçek zararın belirlenmesi gerektiğinden, taraflara,

dava konusu taşınmaz ile aynı bölgeden bulunamaması halinde yakın bölgelerden ve değerlendirme tarihinden önce ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer nitelikli ve yüzölçümlü satışları bildirmeleri için olanak tanınması, gerekli görülürse re'sen emsal getirtme yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için konunun uzmanı bilirkişilerden oluşturulacak bilirkişi kurulu vasıtasıyla keşif yapılarak, denetlemeye olanak veren bilimsel verileri içeren rapor alınması, emsal alınan taşınmazlara ilişkin resmi satış akit tablolarının tapu müdürlüğünden getirtilmesi,

emsal taşınmazlar ile çekişmeli taşınmaza ait Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen emlak vergisine esas olan metrekare değerleri, ilgili belediye başkanlığı emlak vergi dairesinden istenip, dava konusu taşınmazın, emsal taşınmazlara göre üstünlük oranı yönünden bilirkişi kurulu raporununda denetlenmesi,

dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınan taşınmazın ise satış tarihinde imar düzenlemesi sonucu oluşmuş imar parselleri olup olmadıkları, imar parseli iseler düzenleme ortaklık payının düşülüp düşülmediğinin, düşülmüş ise oranının belediye başkanlığı imar ve tapu müdürlüklerinden sorulup, emsalin İmar Kanunu uyarınca imar parseli, dava konusu taşınmazın ise kadastral arsa parseli olduğunun belirlenmesi halinde çekişmeli taşınmazın emsalle karşılaştırma sonucu bulunan değerinden düzenleme ortaklık payına karşılık gelecek oranda indirim yapılması gerektiğinin gözetilmesi,

oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.