Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/7634 K.2016/10801

Taraflar arasındaki işçi alacağına ilişkin davada ... 17. İş (Sosyal Güvenlik) ile .... 20.İş Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, hizmet tespiti ve işçi alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

... 17. İş Mahkemesi (Sosyal Güvenlik), davalının ikametgahı olan ...'ün İstanbul yargı çevresine bağlı olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

... 20. İş Mahkemesi ise davalının ikametgahı olan ...'ün bağlı bulunduğu .... Sosyal Güvenlik Merkezinin işlemlerini denetlemeye ... İş Mahkemesinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5. maddesi, iş uyuşmazlıklarında yer itibari ile yetkili iş mahkemelerini belirlemiştir. Buna göre, “İş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava olunanın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgâhı sayılan yer mahkemesinde bakılabileceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir. Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.” İş mahkemelerinde yetki kuralı, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetki kurallarına uygun olup buna ek olarak işin yapıldığı yer, yani işyeri mahkemeleri de yetkili kılınmıştır.

İş mahkemesine açılan dava, dava tarihinde davalının ikametgâhının bulunduğu veya işçinin işini yaptığı yerdeki iş mahkemesi veya iş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesinde açılmalıdır. İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yetki itirazında bulunulmasa da hakim tarafından kendiliğinden bu husus gözönünde bulundurmalıdır. Bir başka anlatımla hakim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de resen yetkisizlik kararı verebilir.

Somut uyuşmazlıkta, davalının yerleşim yeri olan ... ilçesinin iş uyuşmazlıkları yönünden adli yargı çevresi olarak ....'ya bağlı olduğu anlaşılmaktadır. Diğer yandan Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 4/10/2007 tarih ve 416 sayılı kararı ile;

"1-... Ağır Ceza mahkemeleri ile ... İş Mahkemelerinin 25 Ekim 2007 tarihinden itibaren kaldırılması ve ... ilçesi ve mülhakatı olan .... ilçesi adliyelerinin ağır ceza yargı alanı olarak ... Adliyesi yargı alanına bağlanmasına,

2- ... Ağır Ceza Mahkemesi ile iş mahkemelerinde bulunan dosyaların herhangi bir karara gerek kalmaksızın bulunduğu safhadan devam edilmek üzere Yüksek Kurulca yetkilendirilecek ... Ağır Ceza ve İş Mahkemelerine gönderilmesine" karar verilmiştir.

Bununla birlikte; Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulunun 20/06/2012 tarih ve 348 sayılı kararı ile .... ilçesinin; ağır ceza ve çocuk ağır ceza mahkemeleri yönünden ... (....) Adliyesi yargı alanına bağlanmasına karar verilmiştir. Genel Kurul kararında iş mahkemelerinin yargı alanı ile ilgili bir değişiklik yapılmadığından .... ilçesinin iş davaları yönünden ... Adliyesi yargı alanına bağlı olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda, uyuşmazlığın ... 17. İş Mahkemesinde görülüp çözümlenmesi gerekir.