Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2017/7276 K.2020/1028

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, Merkez ilçesi, ... mahallesi, 4645 ada, 1 parsel sayılı, 5216 m² yüzölçümündeki taşınmaza 2/12 payla hissedar olan davalı ...'nın; hissesinin yarısına karşılık gelen 434,5 m²'sinin satışı konusunda müvekkili ile anlaştıklarını ve tapudaki 21/06/2010 tarih ve 4772 yevmiye numaralı işlem ile 1/12 hissenin müvekkiline devredildiğini, başka bir hissedarın yapmış olduğu müracaat sonucu tapu kayıtlarında yanlışlığın yapılmış olduğunun anlaşılması üzerine müvekkilinden düzeltme başvurusunda bulunmasının istendiğini, düzeltme sonrasında müvekkilinin hissesine isabet eden miktarın 72,4 m²'ye düştüğünü,

müvekkilinin tapu kayıtlarına güvenerek taşınmazın hissesini aldığını, ancak mevcut yanlışlığı fırsat bilen davalı ...'nın ipka sonucu elinde kaldığı kabul edilen 1/12 hisseyi de başka şahıslara devrettiğini, tapu sicilinin yanlış tutulmasından dolayı müvekkilinin zarara uğradığını beyan ederek; ... ili, Merkez ilçesi, ... mahallesi, 4645 ada 1 parsel sayılı taşınmazın müvekkili adına olan 1/12 hissenin düzeltme işlemi sonrasındaki karşılığı olan 72,4 m²'lik yerin davalılar adına kayıt ve tesciline, müvekkilinin uğramış olduğu 16.000,00-TL zararın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş;

davacı vekili 18/12/2012 tarihli dilekçesi ile dava konusu 4645 ada 1 parsel sayılı taşınmazın yolsuz tescile konu 1/12 hissesinin iptali ile sadece Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiş ve yine 19/10/2012 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini ek bilirkişi raporu doğrultusunda 50.000,00-TL.ye yükseltmiştir.

Mahkemece; bozma öncesindeki 22/01/2013 tarihli 2012/77 E. ve 2013/11 K. sayılı gerekçeli kararda; 1-Davalı ... yönünden davanın reddine, 2-a)Davalı ... yönünden davanın kabulü ile; 50.000,00-TL. tazminatın, davalı ...'nden tahsili ile davacıya ödenmesine,

b)Dava konusu; ... ili, Merkez ilçesi, ... mahallesi, 4645 ada 1 parsel sayılı taşınmazda davacı ... oğlu ... adına kayıtlı 1/12 hissenin iptali ile Maliye Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hükmün davalı Hazine vekilince temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 16/06/2014 tarih ve 2014/4973 E.- 2014/17112 K. nolu ilamı ile; "...4721 sayılı TMK'nın "sorumluluk" kenar başlığını taşıyan 1007. maddesinde "Tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devlet sorumludur.

Devlet zararın doğmasında kusuru bulunan görevlilere rücu eder." hükmünün yer aldığı, belirtilen yasal düzenleme uyarınca sicilin hatalı tutulması nedeniyle Devletin sorumlu tutulabilmesi için zararın doğmasının şart olduğu, dosyadaki ... Tapu Sicil Müdürlüğü'nün 19.02.2014 tarihli yazısında, davacının satın aldığı hisse ile ilgili olarak kütük veya sistem üzerinde herhangi bir düzeltme yapılmadığının bildirildiği, davacının tapuda gerekli düzeltim

işlemi yapıldıktan sonra, eksilen bölüm ile ilgili zararının oluşacağı, tapu sicilinin tutulması nedeniyle henüz bir zararının doğmadığı ve bu aşamada tazminata hükmedilemeyeceği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulmasının yerinde olmadığı, kabule göre de; tapu sicilinin hatalı tutulması nedeniyle uğranılan zararın kapsamı belirlenirken, arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi gerektiği düşünülmeden, taşınmaza genel deyimlerle değer biçen geçersiz rapor uyarınca hüküm kurulması;

tapudaki hatalı hisse miktarına göre tazminata hükmedilmesi gerekirken davacının satın aldığı payın tamamının bedeline hükmedilerek söz konusu hissenin Hazine adına tesciline karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu" gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiş, bozmaya uyan mahkemece yapılan yargılama neticesinde;

1-Davalı ... yönünden davanın reddine, 2-a)25.011,00-TL. tazminat bedelinin davalı ...'nden alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilikşin istemin reddine, b)Dava konusu ... ili, ... ilçesi, 4645 ada, 1 numaralı parselde davacı ... oğlu ... adına kayıtlı 109/2608 hissenin iptali ile Maliye Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davalı Hazine vekilince temyiz edilmiştir. Dava; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1007. maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.

Bilindiği üzere, her dava açıldığı tarihteki fiili ve hukuki duruma göre karara bağlanır. Bir başka ifadeyle hüküm; uyuşmazlığın başlangıcından dava açılan güne kadar gerçekleşmiş olayları kapsar.

Aksinin kabulü; tarafların dayandığı olguların, dolayısıyla elde etmek istedikleri nihai talebin dışına çıkılması sonucunu doğuracağı gibi, temyiz ve karar düzeltme aşamaları da dâhil, yargılamanın son aşamasına kadar gerçekleşecek olan fiili ve hukuki olguların nazara alınması gerektiği sorununu da doğuracaktır. Nitekim.

28.11.1956 tarih ve 15/15 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında, “Her davada, açıldığı tarihte tespit edilen vaziyetin, hükme ittihaz olunmasının iktiza eylenmesine…” gerekçesine yer verilerek, davanın açılmasına kadar gerçekleşen hukuki ve maddi vakıalara göre hüküm verilmesi gerektiği benimsenmiştir.

İncelenen dosya kapsamından; eldeki davanın açıldığı 14.02.2012 tarihi itibariyle, davacının satın aldığı hisseyle ilgili olarak tapu kütüğü veya Takbis sistemi üzerinde tapu müdürlüğünce herhangi bir düzeltmenin yapılmadığı, ...

Tapu Sicil Müdürlüğü'nün dosyada mevcut 19.02.2014 tarihli yazısıyla bu hususun tartışmasız olduğu, bu durumda ancak tapuda gerekli düzeltim işleminin yapılması sonrasında eksilen bölüm ile ilgili olarak davacının zararının doğabileceği, somut uyuşmazlıkta davanın açılış tarihi itibariyle tapu sicilinin tutulmasından kaynaklı bir zararın henüz doğmadığı, dolayısıyla davanın açılış tarihi itibariyle bu aşamada tazminata hükmedilemeyeceği; öte yandan, davalı Hazine tarafından ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesi nezdinde 31.07.2012 tarihinde açılan "tapu iptali ve tescil istemli" davada verilen 2012/341E. - 2014/1605K. no'lu ilamın 29.12.2014 tarihinde kesinleşmesi üzerine hükmün 12.04.2016 tarih ve 6337 yevmiye no'lu işlemle infazen hükmen tescil edildiği anlaşılmıştır.

O halde; diğer şartları da var ise zararın ancak, tapunun iptali ve tescile ilişkin kararın kesinleşme tarihi itibariyle doğabileceği; kaldı ki yukarıda anılan Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 16/06/2014 tarih ve 2014/4973 E.- 2014/17112 K. no'lu bozma ilamının da aynı yönde olduğu dikkate alınarak mahkemece, davanın açıldığı tarihteki fiili ve hukuki duruma göre davanın reddine karar verilmesi gerekirken, aksi düşünce ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.