Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2017/9229 K.2017/7837

Trafik kazası sonucu oluşan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olarak açılan davada ... 3. Asliye Ticaret ile ... 8. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, trafik kazası sonucu oluşan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

... 8. Asliye Ticaret Mahkemesince; HMK 15/2 maddesi gereğince ... sigortasında kesin yetki kuralı mevcuttur. Buna göre sigortalının yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir. Davalının ikametgahının da ... olması nedeni ile kesin yetki kuralı doğrultusunda yetkisizlik kararı verilmesi gerekmiştir. Yetki itirazı yönünden yapılan incelemede davacıların adresinin ... olması nedeniyle sınırlarında kaldığı tartışmasızdır. HMK 15/2. maddesi gereğince yetkili mahkeme, "sigortalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı yerdeki yerleşim adresidir." iş bu yetki kuralı gereğince ... Mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçeleri ile yetkisizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ise Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 19/11/2015 tarih ve 2015/12746-12485 karar sayılı ilamı ile aynı dairenin 21/01/2016 tarih ve 2015/18767-2016/757 karar sayılı ilamı birlikte değerlendirildiğinde 6100 sayılı HMK nın 11/2 maddesinde ... sigortalarında sigorta ettirenin,

sigortalının veya lehtarın leh ve aleyhine açılacak davalarda onların yerleşim yeri mahkemesinin kesin yetkili olduğu düzenlenmiştir ve bu kural kesin yetki kuralı olup bu kuralın geçerli olması için sigorta sözleşmesinin mevcut olması gerekir oysa olayımızda mevcut bir sigorta sözleşmesi olmadığı gibi davacılar ve davalı mevcut bir ... sigortası sözleşmesinin tarafı da değildir, ... sigortasına ilişkin kesin yetki kuralı sigorta şirketi ile sigorta ettiren arasındaki uyuşmazlıklar için geçerli olduğu gerekçesi ile yetkisizlik kararı vermiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 15/2 maddesinde ... sigortalarında, sigorta ettirenin, sigortalının veya lehtarın leh veya aleyhine açılacak davalarda onların yerleşim yeri mahkemesinin kesin yetkili olduğu düzenlenmiştir. Her ne kadar ... sigortaları için kesin yetki kuralı bulunsa da; taraflar arasında sigorta sözleşmesi mevcut olmadığı gibi davacılar ve davalı mevcut bir ... sigorta sözleşmesinin tarafı da değildir. ... Sigortalarına ilişkin yetki kuralı; sigorta şirketi ile sigorta ettiren arasındaki uyuşmazlıklar için geçerlidir.

6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesinin birinci fıkrasına göre; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." Yine aynı Kanunun 16. maddesinde ise, "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir hükmü yer almaktadır.

6100 sayılı HMK'nın haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen 16. maddesinde HMK'nın 7/1-2. cümlesindeki düzenleme anlamında kesin yetki sözkonusu değildir. Haksız fiil halinde HMK'nın 16. maddesi gereğince birden fazla mahkemenin yetkili kılınarak davacıya bir seçimlik hak tanınmış olduğu gözönüne alındığında, davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasının bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiç birisinde açmaz ve yetkisiz bir mahkeme de açar ise o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

Somut olayda, haksız fiil ...'te meydana gelmiş, davacının yerleşim yeri de ... / ... 'dir, zararın meydana geldiği yer ise ...'dır. Davacı, davalı ... hesabına karşı davaya bakmaya yetkili olmayan yer mahkemesi olan ... Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açmış ve yetkisiz bir mahkemede açarak seçme hakkı davalıya geçmiştir. Davalı ... vekilince süresinde yetki itirazında bulunulmuş ve yetkili mahkeme olarak ... Asliye Ticaret Mahkemesi gösterilmiş olduğundan uyuşmazlığın, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.