Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2018/4398 K.2018/5662

Kiracılık sıfatının tespiti istemine ilişkin olarak açılan davada ...... Sulh Hukuk ve......... 7. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, kiracılık sıfatının tespiti istemine ilişkindir.

...... 1. Sulh Hukuk Mahkemesince, somut olayda kira sözleşmesini ...'in ...... markası adı ile kaşeyle imzaladığı görülmekle, davacının tacir olup olmadığı hususunda yapılan araştırma ile davalı ... ile sözleşmeyi imza ettiği kaşede bulunan Sweetcorn markası isminin .........

Müdürlüğünde esnaf kaydının olmadığı tespit edilmiş, kanun maddeleri ve Yargıtay ilamları uyarınca tüm dosya kapsamı incelendiğinde; bir kimsenin Vergi Usul Kanununa göre esnaf sayılmasının TTK yönünden de esnaf kabul edilmesini gerektirmediği,

.........ine ya da oda'ya kayıtlı olmamanın da tacir olmamanın kesin bir kanıtı olmadığı gibi, vergi mükellefi olup olmamanın da tacir ve esnaf ayrımında kesin bir ölçüt olarak kabul edilemeyeceği hususu göz önünde bulundurularak .........inde esnaf kaydı bulunmayan davalının tacir sıfatını taşımadığı hükmünün çıkarılamayacağı, ayrıca tacir sayılmak için .........e kayıtlı olmak gibi bir zorunluluğun olmadığı gibi yapılan faaliyetin devamlılığı olup olmadığının önemli olduğunu, tüm bu nedenlerle davalının yaptığı faaliyetin ticari sayıldığı,

sözkonusu kiralanan yerin ... tarafından kısmen ya da tamamen kendi adına ticari bir amaçla işletildiği hususları değerlendirilerek taraflar arasında imza edilen 01/02/2013 tarihli sözleşmenin 14. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın 14 ve 17. maddeleri gereğince davaya yetkili mahkemenin......... Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu belirterek yetkisizlik kararı vermiştir.

......... 7. Sulh Hukuk Mahkemesince ise ...... 1. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkisizlik kararında her ne kadar taraflar arasındaki sözleşmede yetkili mahkemenin......... Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu yazıldığından bahisle yetkisizlik kararı vermiş ise de kiralamaya konu stand alanı ...... adresinde bulunan ...... marketi içerisinde olup; yargılama 07/01/2016 tarihinden itibaren ...... mahkemelerinde devam etmektedir. Sözleşmenin taraflarından ...... A.Ş'nin şirket merkezi............'de olup kira sözleşmesine konu uyuşmazlık ile bu hususun bir ilgisi yoktur. İş bu uyuşmazlık açısından yetkili mahkeme ...... Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

6100 sayılı HMK'nın 17. maddesine göre ......... kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, dava, sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır."

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan kira sözleşmesinin 4 maddesinde "bu sözleşmeden doğacak ihtilafların hallinde İstanbul Mahkemeleri ve ... Daireleri yetkilidir..." hükmü kararlaştırılmıştır.

Dava, 6100 sayılı HMK yürürlüğe girdikten sonra, 28.10.2014 tarihinde açılmış olup, sözleşmedeki yetki şartının geçerli olup olmadığı anılan kanun hükümlerine göre belirlenir. Sözkonusu Kanunun Yetki Sözleşmesi başlıklı 17. maddesinde "Tacirler ve kamu tüzel kişilerinin" sözleşme ile yetkili mahkemeyi belirleyebilecekleri öngörülmüştür. Dava konusu olayda tarafların ikisi de tacir olduğundan bu şart geçerlidir ve uyuşmazlığın......... 7. Sulh Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.