Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2018/4608 K.2018/6117

Taraflar arasındaki davada ... 1. Sulh Hukuk ve ... 4. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, gayrimenkul satış vaadine dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

...1.

Sulh Hukuk Mahkemesince, her ne kadar daha önceden Yargıtayın ve Hukuk Genel Kurulunun yerleşik içtihatları dikkate alındığında mahkemenin görevi gayrimenkul satış sözleşmesinde belirlenen değere göre tesbit edilmekte ise de Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 23.01.2006 tarih ve 2005/10552 E. -2006/96 K. sayılı kararı ve YHGK'nin 08.11.2006 tarih ve E.14-692/K.702 sayılı içtihatları ile eski görüş terk edilerek artık gayrimenkul satış vaadine dayalı tapu iptal ve tescil davalarında görevli mahkemenin davanın açıldığı tarih itibariyle taşınmazın değeri belirlenerek tespit edileceğinin kabul edildiği,

bu duruma göre dava konusu taşınmazların davalılar adına olan iptal edilecek hissenin toplamının dava tarihi itibariyle tesbit edilen değerine göre görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

...

4. Asliye Hukuk Mahkemesince, 1987 yılında açılan dava da sırası ile iki esastan bozma ilamı üzerine sulh hukuk mahkemesi tarafından dava değerinin dava konusu taşınmazın keşif sureti ile belirlenen değere göre belirleneceği ve bu değerin de sulh hukuk mahkemesinin görev sınırının üzerinde olması nedeni ile görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğundan bahis ile görevsizlik kararına karşın 2. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından o tarihteki yerleşik Yargıtay uygulamasına göre görev sınırının keşif sureti ile belirlenen değere göre değil sözleşmede yazan miktara göre belirleneceği ve bu değerin de asliye hukuk mahkemesinin görev sınırının

altında olması nedeni ile görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğundan bahis ile vermiş olduğu karşı görevsizlik kararı üzerine, her iki mahkeme arasındaki bu şekilde oluşan olumsuz görev uyuşmazlığını giderecek merci olan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin yukarıda anılan mercii tayini kararında da işaret edildiği üzere gayrimenkul satış vadi sözleşmesine dayanılarak açılan tapu iptal ve tescil davalarında dava değerinin sözleşmede yazan miktara göre belirleneceği belirtilerek görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğu kesin olarak belirlenmiş olup, HUMK’nın 25/3.

(6100 sayılı HMK'nın 23. maddesi) gereğince bu kararın mahkemeleri bağlayacağı sabit olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22/2. maddesinde “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.” 2018/4608-6117 6100 sayılı HMK'nın 23/2. maddesinde, “Yargıtayca verilen mercii tayini kararları ile temyiz incelemesi sonucu kesinleşen göreve ve yetkiye ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar” hükümlerine yer verilmiştir.

Dosya kapsamında Yargıtay 20. Hukuk Dairesi Başkanlığının 17/03/1999 tarih ve 1999/1327 Esas - 1999/2472 Karar sayılı ilamı ile görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğunun tespitine karar verilerek mercii tayini yapıldığı anlaşılmıştır. Bu durumda davaya bakma görevinin ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu özel Dairenin kabulündedir. Özel Dairenin mercii tayini kararının mahkemeleri bağlayıcılığı özelliği vardır.

O halde uyuşmazlığın İskenderun 1. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.