Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/2158 K.2019/4644

Taraflar arasındaki davada Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belli edilmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince; ihtiyati tedbir, geçici hukuki koruma yollarından biri olup; Dairemizce henüz esas hakkında karar verilmeden önce ve sadece ihtiyati tedbir kararı hakkında, ihtiyati tedbir yargılamasının kendine özgü yargılaması ile sınırlı olarak yapılmış; ilk derece mahkemesinin uyuşmazlığın esası hakkındaki iş bu karar ile ilgili olarak daha önce Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin bir denetimi de söz konusu gerekçesiyle kararın istinaf inceleme mercii Konya Bölge Adliye Mahkemesi olduğundan dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine karar verilmiştir.

Konya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince; ihtiyati tedbir kararının karşı Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulduğu ve Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 19/01/2018 tarih ve 2018/50 Esas - 2018/88 Karar ve 13/07/2018 tarih, 2018/871 Esas - 2018/862 Karar sayılı ilamları ile ihtiyati tedbire ilişkin karar verildiği, ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17/01/2019 tarih ve 2017/186 Esas - 2019/24 Karar sayılı ilamı ile esas hakkında karar verilmiş olduğu, esas karar tarihi itibari ile inceleme yetkisi Konya Bölge Adliye Mahkemesinin yetkisi içinde ise de.

Konya Bölge Adliye Mahkemesinin faaliyete geçmiş olduğu 03/09/2018 tarihinden önce Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi tarafından ihtiyati tedbire ilişkin karar verildiği, 5235 sayılı Kanunun Ek-1 maddesi gereğince Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin davaya bakmakla yetkili ve görevli olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22. maddesi uyarınca "Yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunduğu yahut iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıktığı takdirde, yetkili mahkemenin tayininde, ilk derece mahkemeleri için bölge adliye mahkemelerine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur."

HMK'nın "Kanun Yolları" başlıklı sekizinci kısmının birinci bölümünde "istinaf” kanun yolu düzenlenmiş ve 341. maddesinin (1) numaralı fıkrasında "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmünü içermektedir.

HMK'nın 391/3. ve 394/5. maddelerinde ihtiyati tedbire dair belirtilen (ilk derece) mahkeme kararlarına karşı kanun yoluna başvurulabileceği öngörülmüş; bu kanun yolunun ne anlama geldiği ise HMK'nın 341/1. maddesinde "ilk derece mahkemelerinden verilen ... ihtiyati tedbir ... taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir" hükmü ile istinaf olarak açıkça belirtilmiştir.

694 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 136. maddesi ile 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri hakkında Kanuna Ek 1. maddenin 1. fıkrasında: "Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinin 25. madde uyarınca değişmesi halinde, bu değişikliğinin uygulanması durumunda Resmi Gazete'de belirlenen tarihten önce ilk derece mahkemelerince verilen kararların istinaf incelenmesinde, karar tarihi itibariyle yetkili bölge adliye mahkemelerince yargı çevresinin değiştiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilemez. Yargı çevresinin değiştirilmesinden önce istinaf incelemesinden geçen dosyalar, yeniden istinaf incelemesine konu edilmesi halinde de ilk incelemeyi yapan bölge adliye mahkemesince sonuçlandırılır.

Dosya kapsamında davacılar vekili tarafından davalı aleyhine açılan tapu iptali ve tescil davasında ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesince 06/09/2017 tarihinde verilen ihtiyati tedbir kararı üzerine, davalı vekilinin itirazı nedeni ile mahkemece 31/10/2017 tarihinde ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verildiği, davacılar vekili tarafından bu karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulduğu, Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin 1. Hukuk Dairesinin 19/01/2018 tarih ve 2018/50 Esas - 2018/88 Karar sayılı ilamı ile kararın kaldırılmasına karar verildiği, yine yargılama sırasında ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11/06/2018 tarihli ara kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 13/07/2018 tarih, 2018/871 Esas - 2018/862 Karar sayılı ilamı ile ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11/06/2018 tarihli ara kararının ortadan kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.